Các nhà lãnh đạo ASEAN kêu gọi mở cửa lại nền kinh tế

04.05-01

Các nước ASEAN được khuyến khích thực hiện các biện pháp khẩn cấp áp dụng cho ngành sản xuất thực phẩm thiết yếu nhằm đảm bảo chuỗi cung ứng không bị gián đoạn, đồng thời tăng cường thuận lợi hóa thương mại nội khối và dần dần mở cửa lại nền kinh tế để khôi phục niềm tin thị trường.

Trong thông cáo báo chí phát đi, Hội đồng tư vấn kinh doanh ASEAN (BAC) nhận xét: "Chúng tôi ghi nhận sự nỗ lực của nhà lãnh đạo ASEAN. Điển hình như Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc đã tổ chức một hội nghị thượng đỉnh đặc biệt thông qua video vào ngày 14 tháng 4 để cùng họp bàn và thông qua tuyên bố về Ứng phó chung của ASEAN trước sự bùng phát của dịch bệnh do Virus Corona gây ra năm 2019.

Giữa những thời điểm như thế này, chúng tôi hy vọng rằng lời kêu gọi các thành viên chung tay xây dựng một ASEAN gắn kết và chủ động thích ứng sẽ được đáp lại, nhất là khi chủ nghĩa đa phương đang gặp phải thách thức lớn".

BAC ghi nhận nhiều sáng kiến và biện pháp khác nhau từ các quốc gia thành viên ASEAN trong việc hỗ trợ những doanh nghiệp dễ bị tổn thương nhất, đặc biệt là doanh nghiệp vừa, nhỏ và siêu nhỏ (MSMEs).

Hội đồng "đánh giá cao và hoàn toàn ủng hộ các nhà lãnh đạo trong cam kết cùng phối hợp và hành động đưa ra các chính sách nhằm giảm thiểu tác động của đại dịch đối với kinh tế và xã hội, bảo vệ an toàn cho người dân cũng như duy trì sự ổn định", đồng thời cũng tin rằng "chính những thời điểm khó khăn bất thường như thế này mới đòi hỏi phải có những hành động táo bạo và quyết đoán" để có thể "củng cố niềm tin cho cả thị trường, doanh nghiệp và người dân".

BAC kêu gọi các quốc gia thành viên ASEAN "cùng phối hợp để tiến tới mở cửa lại nền kinh tế, nhưng vẫn đảm bảo chú trọng các vấn đề liên quan đến sức khỏe và hành động thận trọng trong khoảng thời gian này".

Theo đó, hội đồng và các đối tác đã liệt kê một số lĩnh vực quan trọng cần được quan tâm ngay lập tức, bao gồm: an ninh lương thực, mở cửa lại nền kinh tế, tạo thuận lợi thương mại, mạng lưới an toàn xã hội, quỹ phục hồi đại dịch ASEAN, Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP), và tăng cường tiếng nói của khu vực tư nhân.

Về vấn đề an ninh lương thực, BAC cho rằng quan trọng nhất là "phải đảm bảo được chuỗi sản xuất, cung ứng thực phẩm thiết yếu và đồ uống không bị gián đoạn, bao gồm cả việc duy trì mở cửa biên giới để lưu thông hàng hóa ở cả thượng nguồn và hạ nguồn của chuỗi".

Ngoài ra, cũng cần có biện pháp kiểm soát số lượng lao động đổ dồn về các ngành liên quan tới khâu hậu cần trong cơ sở hạ tầng của chuỗi cung ứng thực phẩm và đồ uống.

Bên cạnh đó, hội đồng cũng tin rằng việc tăng cường sự tham gia của cả cộng đồng và các cá nhân trong quá trình tham vấn chính sách liên quan đến việc cung cấp thực phẩm sẽ giúp "giảm thiểu mức ảnh hưởng của khủng hoảng tới tối đa".

Khi nền kinh tế được mở cửa trở lại, BAC cho rằng các quốc gia phải có kế hoạch hiệu chỉnh tốt để ngăn chặn dịch bệnh, phân cấp cho từng "thành phố, đô thị hoặc thị trấn được chia theo địa giới hành chính"; nhưng vẫn phải "cho phép người dân, các giao dịch thương mại, đặc biệt là các nhà cung cấp hàng hóa và dịch vụ thiết yếu được tự do di chuyển trong mức độ kiểm soát nhất định".

Về vấn đề tạo thuận lợi thương mại, hội đồng cho rằng đây là thời cơ tốt để cải cách thông qua việc loại bỏ "hàng rào phi thuế quan, đặc biệt đối với các loại hàng hóa và dịch vụ thiết yếu, như thực phẩm, đồ uống, nông nghiệp, y tế và giáo dục".

Sự cải cách này vô cùng quan trọng, giúp tăng cường "mức độ sẵn sàng của ASEAN trong việc thay thế vị trí của Trung Quốc khi chuỗi cung ứng chuyển hướng từ thị trường này sang khu vực Đông Nam Á với mục tiêu ngăn ngừa tình trạng thiếu nguồn cung nguyên liệu đầu vào trong tương lai, đặc biệt là nguyên liệu để sản xuất hàng hóa vì mục đích y tế".

Trong cuộc chiến chống virus, hội đồng BAC tin rằng nên đẩy mạnh việc "huy động khu vực tư nhân tham gia sản xuất khẩu trang, tấm chắn và thiết bị bảo hộ lao động cá nhân (PPE), cũng như tận dụng các kết nối trong chuỗi cung ứng để thúc đẩy sản xuất máy thở và các thiết bị y tế khác ở cấp quốc gia và khu vực".

Về mạng lưới an toàn xã hội, các nhà lãnh đạo ASEAN nên khuyến khích khu vực tư nhân "tham gia cung cấp tài chính và hỗ trợ khác trong các chương trình chung nhằm nỗ lực ngăn chặn đại dịch, đặc biệt là các tập đoàn lớn, đồng thời vẫn cần phải đảm bảo việc trả lương cho nhân viên".

BAC ghi nhận những nỗ lực của chính quyền khu vực trong việc cung cấp hỗ trợ cần thiết cho các đối tượng bị ảnh hưởng bởi đại dịch, bao gồm các lao động bị sa thải hàng loạt, người làm công ăn lương theo ngày, những người ở tầng thấp của kim tự tháp kinh tế. Ngoài ra, cần phải tăng cường các gói bảo hiểm thất nghiệp, chăm sóc sức khỏe toàn cầu, bồi thường lao động và hỗ trợ tiền cho những người bị bệnh cũng như cho phép mở rộng đầu tư trong ngành y tế công cộng.

BAC cũng kêu gọi thành lập ngay một Quỹ phục hồi đại dịch ASEAN thông qua Ngân hàng Phát triển châu Á hoặc các tổ chức tài chính đa phương khác với mục tiêu làm giảm bớt tác động của đại dịch lên nền kinh tế.

Trong bối cảnh trật tự thương mại toàn cầu đang có nhiều biến động, BAC cho rằng "RCEP nên được phê chuẩn càng sớm càng tốt". Lí do là vì các chính sách bảo hộ và chiến tranh thương mại đã hình thành nên những khu vực thị trường rộng lớn khác ngay cả trước khi xảy ra đại dịch.

BAC cho hay: "Chúng ta phải tạo ra sự tăng trưởng và hợp tác kinh tế khu vực để bù đắp cho nhu cầu đang giảm mạnh trên toàn cầu".

Đáp lại kế hoạch phục hồi kinh tế của các quốc gia thành viên ASEAN trong giai đoạn hậu dịch, BAC tin rằng việc tăng cường tiếng nói của khu vực tư nhân đóng vai trò quan trọng trong mục tiêu xóa bỏ các rào cản đối với hội nhập kinh tế; đồng thời, MSMEs - được ví như xương sống của nền kinh tế ASEAN - cũng đang tích cực cải cách và phát triển.

Nguồn: Borneo Bulletin

Từ khóa: ASEAN, Covid-19, hồi phục kinh tế, hội nhập, chủ nghĩa bảo hộ