Một tương lai chung trong Toàn cầu hóa 4.0

4.0.4.9.2018

Tiến trình toàn cầu hóa về kinh tế đã phát triển song hành với các cuộc cách mạng công nghệ trong nhiều thế kỷ. Và nó vẫn luôn là một tiến trình phát triển không thể đảo ngược.

Chân lý về sự phát triển không ngừng nghỉ của toàn cầu hóa tiếp tục được nhấn mạnh tại các hội nghị Davos hàng năm, nơi mà những nhà lãnh đạo kinh doanh và chính trị gia hàng đầu thế giới họp mặt và thảo luận, để xác định tương lai cho một làn sóng toàn cầu hóa mới.

“Toàn cầu hóa 4.0” là chủ đề của năm nay tại Hội nghị Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF). Nó dùng để miêu tả một chương mới trong tiến trình toàn cầu hóa, với sự bùng nổ của lĩnh vực công nghệ thông tin và sự mở rộng của các ứng dụng trí tuệ nhân tạo.

Những loại công nghệ mới vượt trội này đang giúp thu hẹp khoảng cách, xóa bỏ các rào cản về biên giới và tư tưởng, và đưa con người trên toàn thế giới đến gần nhau hơn.

Tuy nhiên, thời đại mới của toàn cầu hóa cũng sẽ châm ngòi cho một cuộc đua mới trên toàn cầu. Trước tình hình này, các quốc gia nên chuẩn bị sẵn những biện pháp để chống lại sự bá quyền công nghệ, như những gì Phó chủ tịch nước Trung Quốc Vương Kỳ Sơn cảnh báo trong bài phát biểu của ông tại hội nghị WEF hàng năm vào thứ Tư tuần trước.

Một vài người có thể lập luận rằng sự cạnh tranh là động lực để phát triển công nghệ. Điều này càng đúng khi các tập đoàn công nghệ thường giữ vai trò quan trọng trong việc đóng góp nguồn tri thức vào tiến trình phát triển thế giới.

Tuy nhiên, việc một quốc gia tìm cách trở thành bá chủ về công nghệ, hoặc bắt nạt những nước khác bằng cách viện dẫn lý do bảo vệ an ninh quốc gia, thì lại là hiểm họa. Một số quốc gia giàu có phương Tây đang cố gắng áp đặt những tiêu chuẩn công nghệ của mình lên phần còn lại của thế giới. Đây là một sự chèn ép nguy hiểm, và nó đi ngược với nguyên tắc tự do cạnh tranh, cản trở sự phát triển của các công ty công nghệ nhỏ hơn, và sau cùng sẽ kiềm hãm sự sáng tạo.

Một vấn đề quan trọng khác mà các nước cần quan tâm đó là thúc đẩy sự phát triển toàn diện, khi mà một kỷ nguyên toàn cầu hóa mới đang bắt đầu.

Một số chính trị gia phương Tây cho rằng các nền kinh tế đang phát triển trở nên giàu có nhờ vào việc khai thác kẻ hở trong luật lệ thương mại toàn cầu và tận dụng quá trình toàn cầu hóa, để các nước phương Tây phải gánh chịu tổn thất.

Sự thật là các tập đoàn đa quốc gia phương Tây và các thể chế tài chính mới là những nhân tố chính thúc đẩy toàn cầu hóa kinh tế. Chỉ phải đối mặt với sự cạnh tranh yếu ớt từ các công ty địa phương, các tập đoàn thương mại này có thể tận dụng chi phí sản xuất thấp để tạo ra nhiều lợi nhuận hơn.

Trong thời kỳ này, các nền kinh tế mới nổi đã phát triển mạnh mẽ từ việc tuân theo những quy tắc thương mại toàn cầu được đặt ra bởi phương Tây. Họ mở cửa thị trường và hội nhập vào nền kinh tế thế giới.

Sự khủng hoảng niềm tin vào toàn cầu hóa không phải là một hệ quả do quá trình toàn cầu hóa tự gây ra. Thay vào đó, nó bắt nguồn từ thất bại của các nước phương Tây trong việc bảo vệ những người bị ảnh hưởng, khi các rào cản công nghệ được gỡ bỏ.

Do đó, trong kỷ nguyên mới của toàn cầu hóa, chúng ta buộc phải điều chỉnh những luật lệ hiện tại để chúng phù hợp hơn với một thế giới đang thay đổi nhanh chóng, để đạt được sự phát triển toàn diện và có lợi cho tất cả mọi người. Các nước cần áp dụng những biện pháp để kiềm chế tác động của công nghệ mới và sự cạnh tranh thị trường lên một số lĩnh vực, để đảm bảo rằng tất cả mọi người đều được hưởng lợi từ tiến trình phát triển kinh tế.

Để thúc đẩy tiến trình phát triển công nghệ và phát triển kinh tế, thế giới cần áp dụng một khuôn khổ mới cho các tập đoàn toàn cầu. Phó thủ tướng Vương Kỳ Sơn nhận xét, các nước cần định hình một kiến trúc toàn cầu mới trong thời kỳ cách mạng công nghiệp 4.0 “với mục tiêu tạo ra một tương lai tốt đẹp hơn cho toàn nhân loại”.

Ông Vương nói: “Chúng ta cần làm cho miếng bánh to hơn, và tìm cách để chia sẽ miếng bánh ấy công bằng hơn. Chúng ta không nên chỉ tập trung vào những cuộc tranh luận gay gắt về tỷ lệ chia bánh”.

Ngoài ra, lời ích của những thị trường mới nổi, cũng như các nước đang phát triển, cần phải được dung hòa vào lợi ích chung. Chúng ta không nên áp đặt những tiêu chuẩn của các nước đã phát triển vào toàn bộ thị trường chung. Các nước cần phải cạnh tranh công bằng.

Toàn cầu hóa 4.0 đang tác động mạnh mẽ đến xã hội loài người. Nó làm thay đổi hoàn toàn cách con người tương tác lẫn nhau và tương tác với thế giới rộng lớn.

Một số người gọi đây là thời đại thế giới phẳng, một số khác gọi đây là ngôi làng toàn cầu. Dù là gì đi nữa, thời đại này có thể đưa tất cả mọi người, từ những nhóm khác nhau, vào một cộng đồng chung gắn kết chặc chẽ, cùng phát triển trong một tương lai chung.

Nguồn: Borneo Bulletin

Từ khóa: Toàn cầu hóa, tự do thương mại, công nghiệp 4.0, chiến tranh thương mại, chủ nghĩa bảo hộ