Đầu tư của Mỹ vào Trung Quốc đang sụt giảm với tốc độ nhanh chóng

canghanghoa19032018

Một số công ty Mỹ ở Trung Quốc đang khẩn trương di chuyển ra khỏi đại lục trong bối cảnh mức thuế quan ngày càng tăng tiếp tục gây tổn hại cho hoạt động kinh doanh. Đây là kết quả một cuộc khảo sát do Phòng Thương mại Hoa Kỳ tại Thượng Hải công bố hôm thứ tư.

Hơn một phần tư (26,5%) doanh nghiệp được hỏi cho biết, trong năm vừa qua, họ đã chuyển hướng đầu tư dự kiến ban đầu vào Trung Quốc sang các khu vực khác. Đây là mức tăng 6,9 điểm phần trăm so với năm ngoái, báo cáo của AmCham cho biết, chỉ ra rằng các ngành công nghệ, phần cứng, phần mềm và dịch vụ có mức thay đổi cao nhất về điểm đầu tư.

Nghiên cứu, được thực hiện với sự hợp tác của PwC, đã khảo sát 333 doanh nghiệp thành viên của Phòng Thương mại Hoa Kỳ tại Thượng Hải. Nghiên cứu được tiến hành từ ngày 27 tháng 6 đến ngày 25 tháng 7 - trong giai đoạn Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đồng ý nối lại các cuộc đàm phán thương mại và, trước khi leo thang các mức thuế quan mới nhất.

Các công ty của Mỹ ở đại lục cũng cho biết những hạn chế trong việc tiếp cận thị trường Trung Quốc đã khiến họ gặp khó khăn khi tiến hành hoạt động kinh doanh, báo cáo cho biết.

Khi được hỏi về những kịch bản khả quan nhất có thể có trong các cuộc đàm phán thương mại đang diễn ra, hơn 40% doanh nghiệp được hỏi cho biết khả năng tiếp cận thị trường nội địa sẽ là chìa khóa quan trọng nhất giúp doanh nghiệp thành công. Tiếp theo đó là bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, vấn đề được hơn 28% doanh nghiệp lựa chọn.

Kết quả được mong đợi thứ ba từ các cuộc đàm phán thương mại là “tăng cường mua hàng hóa Mỹ”, ở mức 14,3%, khảo sát cho biết. Kết quả này đi ngược với những nỗ lực thúc ép Trung Quốc mua nhiều sản phẩm Mỹ của chính quyền Trump gần đây, đặc biệt là sản phẩm nông nghiệp.

Rào cản tiếp cận thị trường

Một trong những khiếu nại lâu nay của các công ty Mỹ đối với môi trường kinh doanh tại Trung Quốc chính là nhiều ngành công nghiệp không mở cửa cho doanh nghiệp nước ngoài. Còn trong các lĩnh vực mở cửa, doanh nghiệp nước ngoài lại rất khó để cạnh tranh với các doanh nghiệp nhà nước hoặc các công ty tư nhân trong nước, vì các công ty này có quan hệ hoặc được hưởng chính sách.

Các cáo buộc buộc phải chuyển giao công nghệ quan trọng cho phía đối tác Trung Quốc và thiếu bảo vệ sở hữu trí tuệ chỉ là một số ít thách thức mà các doanh nghiệp Mỹ chỉ ra trong hoạt động kinh doanh tại Trung Quốc.

Cuộc khảo sát mới nhất của AmCham cho thấy việc tiếp cận thị trường địa phương vẫn là một trong những vấn đề chính mà các công ty gặp phải, với hơn một nửa số doanh nghiệp được hỏi - hay 56,4% - nói rằng việc xin giấy phép là không dễ dàng.

Xét theo lĩnh vực, ngành ngân hàng, tài chính và bảo hiểm là những ngành mà doanh nghiệp mong muốn Trung Quốc sẽ cải thiện tiếp cận thị trường nhất. 81% số doanh nghiệp được hỏi trong các ngành trên đây đang mong muốn có được môi trường kinh doanh tốt hơn, điều này trái ngược với thông báo của Bắc Kinh trong 18 tháng qua rằng chính phủ Trung Quốc sẽ nới lỏng các quy tắc sở hữu nước ngoài trong lĩnh vực tài chính. Một số biện pháp bao gồm cho phép nhà đầu tư nước ngoài sở hữu nhiều cổ phần trong một liên doanh chứng khoán địa phương và tăng sở hữu nước ngoài đối với cổ phiếu địa phương.

Tuy nhiên nhìn chung, những doanh nghiệp tham gia khảo sát đã ghi nhận sự cải thiện tổng thể trong gần như tất cả các vấn đề mà họ quan tâm - bao gồm bảo vệ sở hữu trí tuệ và chuyển giao công nghệ bắt buộc. Tỷ lệ các doanh nghiệp cho biết chính phủ Trung Quốc đối xử bình đẳng với các công ty nước ngoài và trong nước cũng tăng từ 34% lên 40% trong cuộc khảo sát mới nhất.

Thuế quan gây phương hại các công ty Mỹ

Theo một báo cáo tháng 8 từ công ty nghiên cứu Gavekal Dragonomics, sự hiện diện kinh doanh của Mỹ tại Trung Quốc vẫn rất mạnh mẽ, theo đó các công ty Mỹ và các chi nhánh đã kiếm được hơn 450 tỷ đô la doanh thu tại quốc gia châu Á này. Phân tích cũng chỉ ra rằng doanh số bán hàng của các công ty Mỹ tại Trung Quốc cao gấp đôi giá trị xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ từ Mỹ sang Trung Quốc.

Nhưng thuế quan trả đũa từ cả hai phía đang ảnh hưởng đến doanh thu và khiến một số công ty Mỹ thay đổi chiến lược tại Trung Quốc, cuộc khảo sát của AmCham cho biết.

Nếu Washington áp đặt tất cả các mức thuế như đã đe dọa, về cơ bản, tất cả hàng hóa Trung Quốc xuất khẩu sang Mỹ sẽ phải chịu thuế vào cuối năm nay. Để đối phó với các mức thuế ngày càng tăng của Mỹ, Bắc Kinh đã đáp trả bằng thuế quan của riêng nước này với hàng hóa xuất khẩu từ Mỹ sang Trung Quốc.

Chỉ hơn một nửa số doanh nghiệp tham gia khảo sát cho biết nguyên nhân khiến doanh thu của họ sụt giảm là thuế quan tăng. Và một phần ba doanh nghiệp trong số này cho rằng, thuế quan tăng đã khiến doanh thu của họ sụt giảm từ 1% đến 10%.

Báo cáo cho biết, lợi nhuận chung không sụt giảm trong năm 2018. Nhưng nhiều doanh nghiệp được hỏi cho biết doanh thu và tỷ suất lợi nhuận đã giảm trong năm ngoái, đặc biệt là so với các hoạt động kinh doanh ở các quốc gia khác. Mức độ bi quan tăng 14 điểm phần trăm lên khoảng 21% - những doanh nghiệp được hỏi cảm thấy ít lạc quan hơn về triển vọng của năm 2019, một phần do nền kinh tế trong nước chậm lại.

Điểm sáng ở Trung Quốc

Cuộc khảo sát, tuy nhiên, đã phát hiện một số điểm khả quan trong số những doanh nghiệp ở Trung Quốc được phỏng vấn.

Các ngành dược phẩm, thiết bị y tế và khoa học đời sống nằm trong số các ngành có tăng trưởng doanh thu vào năm ngoái. Các ngành này cũng đứng thứ hai trong số những ngành lạc quan nhất về năm 2019.

Báo cáo của AmCham cho biết triển vọng tích cực là “khả dĩ do sự thay đổi chính sách của chính phủ, bao gồm việc chấp thuận cấp tốc danh mục thuốc nhập khẩu.”

Hơn hai phần ba các công ty trong lĩnh vực thực phẩm và nông nghiệp đã lên kế hoạch tăng vốn đầu tư trong năm 2019, nhiều nhất trong số các ngành, báo cáo cho biết. Các công ty bán lẻ và tiêu dùng cũng có ý định đầu tư nhiều hơn vào Trung Quốc, đặc biệt là ở các thành phố nhỏ nơi nhiều chuyên gia phân tích vẫn nhìn thấy cơ hội tăng trưởng lớn.

Tuy nhiên, các doanh nghiệp đã sẵn sàng cho một cuộc chiến thương mại giữa hai gã khổng lồ kinh tế. Trong số những doanh nghiệp được khảo sát, 35% dự đoán căng thẳng thương mại sẽ tiếp diễn từ 1 đến 3 năm nữa, trong khi gần 13% dự đoán cuộc chiến sẽ tiếp diễn từ 3 đến 6 năm. Tuy nhiên, khoảng 17% doanh nghiệp được hỏi thậm chí còn bi quan hơn, và dự đoán rằng xung đột thương mại sẽ kéo dài vô tận.

Báo cáo cho biết thêm: “Cho đến nay, vẫn chưa có dấu hiệu của một thỏa thuận thương mại, năm 2019 sẽ là một năm khó khăn; và nếu không đạt được thỏa thuận thương mại, năm 2020 có thể còn tồi tệ hơn.”

Nguồn: CNBC

Từ khóa: đầu tư, Mỹ, Trung Quốc, sụt giảm, tốc độ nhanh chóng