Hoạt động vận chuyển hàng hóa bằng đường hàng không của châu Á bị ảnh hưởng nặng nề bởi chiến tranh thương mại Mỹ-Trung

logistics0901

Các hãng hàng không đang chạy đua tìm thị trường mới để bù đắp cho nhu cầu sụt giảm ở các thị trường truyền thống.

Căng thẳng thương mại Mỹ-Trung và kinh tế toàn cầu suy giảm đã đè nặng lên hoạt động vận chuyển hàng hóa của các hãng hàng không châu Á, thôi thúc các hãng phải xem xét lại chiến lược tăng trưởng của mình.

Không giống như vận tải đường biển, vận tải hàng không được sử dụng chủ yếu cho các hàng hóa kích thước nhỏ và giá trị cao, như đồ điện tử và thực phẩm tươi sống, trong thời đại mà tốc độ quan trọng hơn khối lượng. Bên cạnh mảng vận tải hành khách, vận tải hàng hóa đóng góp từ 10% đến 30% doanh thu cho các hãng hàng không lớn tại châu Á.

Tình trạng sụt giảm doanh thu vận tải hàng hóa diễn ra rõ ràng nhất ở các hãng hàng không của các nước phụ thuộc vào xuất khẩu, như Singapore và Thái Lan. Ở các nước này, số liệu chính thức từ chính phủ cho thấy xuất khẩu đã giảm mạnh.

Hãng hàng không Singapore đã chứng kiến doanh thu vận tải hàng hóa giảm 8.4% trong quý II/2019 so với cùng kỳ năm ngoái, do “nhu cầu giảm giữa bối cảnh bất ổn thương mại”, công ty này giải thích. Singapore chuyên sản xuất chất bán dẫn và các thiết bị điện tử hiện đại khác để xuất sang cho các đối tác thương mại chính như Trung Quốc hay Mỹ.

Trong tháng 7, vận tải hàng không tại Sân bay Changi của Singapore đã giảm 7.2% so với cùng kỳ, trong khi mảng vận tải hành khách tăng 3.3%.

Hãng hàng không hàng đầu của Thái Lan - Thai Airways – bị tác động còn nghiêm trọng hơn trong quý II/2019, khi doanh thu vận tải hàng hóa giảm 18.8%. Hãng này cho biết, kết quả trên là do ảnh hưởng từ kinh tế toàn cầu suy giảm và chiến tranh thương mại.

Trong khi đó, hồi cuối tháng 8, ANA Holdings của Nhật Bản đã sửa đổi lịch trình bay 6 tháng cuối năm tài chính hiện tại (tháng 3/2019 – tháng 3/2020). Hãng sẽ giảm số chuyến bay chở hàng chặng Thượng Hải-Tokyo (Sân bay Podong – sân bay Narita) từ 7 chuyến xuống còn 6 chuyến khứ hồi mỗi tuần, bắt đầu từ cuối tháng 12.

“Nhu cầu ở một số thị trường hàng hóa quốc tế đã chậm lại”, công ty cho biết trong một thông cáo báo chí. Để bù đắp nhu cầu vận chuyển hàng hóa sụt giảm, ANA cho biết hãng sẽ cố gắng tối đa hóa lợi nhuận bằng cách “cân bằng và tận dụng hiệu quả khoang hàng hóa”, cùng các biện pháp khác.

Doanh thu vận tải hàng hóa của ANA đã giảm 17% trong quý II/2019, phần lớn do nhu cầu vận chuyển từ Trung Quốc sụt giảm.

picture12092019-01

Mặc dù nhìn chung, nhu cầu vận tải hàng hóa bằng đường hàng không trên toàn cầu vẫn còn èo uột, nhưng châu Á đặc biệt bị ảnh hưởng nặng. Theo Hiệp hội Vận tải Hàng không quốc tế (IATA), nhu cầu vận tải hàng không ở khu vực châu Á – Thái Bình Dương trong tháng 7 sụt giảm 4.9% so với cùng kỳ năm ngoái và là tháng sụt giảm thứ 9 liên tiếp – lớn hơn mức sụt giảm bình quân 3.2% của thế giới.

“Căng thẳng thương mại đã tác động nặng nề lên toàn bộ ngành công nghiệp vận tải hàng hóa bằng đường hàng không”, Alexandre de Juniac, Tổng giám đốc và CEO của IATA cho biết. “Các mức thuế cao đang phá vỡ không chỉ những chuỗi cung ứng xuyên Thái Bình Dương, mà còn phá vỡ các tuyến thương mại trên khắp thế giới”.

Nhà phân tích K Ajith tại công ty môi giới của Singapore - UOB Kay Hian cũng đồng tình với nhận định trên: “Vận tải hàng hóa bằng đường hàng không là một phong vũ biểu cho hoạt động thương mại và tình hình kinh tế toàn cầu. Hoạt động vận tải hàng hóa bằng đường hàng không ở châu Á-Thái Bình Dương có khả năng còn bị tác động nặng nề hơn” trong vài tháng tới khi mà căng thẳng thương mại Mỹ-Trung vẫn còn dai dẳng, và điều này có thể sẽ phủ bóng lên lợi nhuận của các hãng hàng không.

Ông ước tính, khó khăn của mảng vận tải hàng hóa ở châu Á sẽ còn tiếp tục đến đầu năm 2020.

Một vài hãng hàng không đang tìm kiếm các thị trường mới để mở rộng nhu cầu. Hãng hàng không Korean Air của Hàn Quốc, một trường hợp sụt giảm doanh thu khác, cũng đã mở rộng việc vận chuyển hàng hóa sang các nước mới nổi trong vài tháng qua. Hãng đã mở các đường bay mới hoặc tăng tần suất của các tuyến bay đến Đông Nam Á như Hà Nội và Manila, phản ánh sự dịch chuyển chuỗi cung ứng khi các nhà sản xuất chuyển từ Trung Quốc sang các quốc gia khác như Việt Nam hay Philippines.

Korean Air cũng dự định tạm hoãn một số tuyến vận chuyển hàng hóa nội địa.

Trước khi chiến tranh thương mại Mỹ-Trung bắt đầu vào năm ngoái, nhiều hãng hàng không châu Á cũng đã phải cạnh tranh khốc liệt để thu hút hành khách. Các hãng hàng không dịch vụ toàn phần (Full-service airlines) đặc biệt gặp khó khăn khi các hãng giá rẻ (low-cost carriers) như AirAsia – một hãng hàng không của Malaysia – bắt đầu lôi kéo khách hàng.

Trước viễn cảnh chưa thấy hồi kết của chiến tranh thương mại, các hãng hàng không lớn hiện nay còn phải đổi phó với áp lực tăng thêm của việc đình trệ trong hoạt động vận chuyển hàng hóa.