Có dễ để kinh doanh ở ASEAN?

aseansummit2018

TMF Group, một tập đoàn dịch vụ chuyên nghiệp đa quốc gia có trụ sở tại Amsterdam- Hà Lan, vừa công bố Báo cáo Chỉ số Phức tạp Kinh doanh Toàn cầu năm 2019 (Global Business Complexity Index 2019).

Báo cáo này đánh giá về mức độ thuận lợi của môi trường kinh doanh tại 76 quốc gia trên khắp thế giới. Thông qua bài báo cáo, ta cũng thấy được sự phân hóa đa dạng về mức độ thuận lợi kinh doanh giữa các nước trong khu vực ASEAN.

Thái Lan dẫn đầu

Là top đầu khu vực ASEAN, Thái Lan không chỉ giành được vị trí thứ tư cho quốc gia có môi trường kinh doanh thuận lợi nhất trên thế giới, nước này còn có môi trường kinh doanh thuận lợi đứng đầu châu Á. Thái Lan đã đánh bại Hà Lan, Nhật Bản và Singapore ở vị trí này.

Mặc dù hệ thống thuế và kế toán của Thái Lan khá phức tạp, song nước này lại ghi điểm cao vì tính đơn giản nhờ có khung pháp lý và các quy định tuyển dụng rất thân thiện với doanh nghiệp.

Báo cáo ghi nhận rằng mặc cho những biến động thường xuyên trong chính phủ, lãnh đạo của nước này vẫn luôn ủng hộ và theo đuổi thu hút đầu tư nước ngoài. Người ta cũng thừa nhận rằng Đạo luật Tăng cường Cạnh tranh Quốc gia đã góp phần cắt giảm các loại giấy phép làm việc của người lao động nước ngoài có trình độ cao, và thủ tục thành lập công ty.

Theo báo cáo này, với một bộ tài liệu đã được chuẩn bị, việc thành lập một công ty có thể chỉ mất gần một ngày. Doanh nghiệp không nhất thiết phải có một thư ký hoặc giám đốc công ty là người địa phương, do đó, việc thành lập có thể được tiến hành từ bất kỳ đâu trên thế giới.

Báo cáo này cũng hoan nghênh Thái Lan vì có thủ tục tương đối đơn giản đối với quy trình tuyển dụng và duy trì nguồn lực lao động địa phương. Quyền của người lao động được quy định chặc chẽ trong luật pháp, một số điều kiện lợi ích là bắt buộc nhưng cũng dễ thực hiện.

Bộ Lao động Thái Lan cũng đặt ra các yêu cầu về sức khỏe và an toàn đối với những công ty trong từng ngành công nghiệp cụ thể, tuy nhiên những yêu cầu này cũng không quá phức tạp hay khó khăn.

Ông Janist Aphornratana thuộc tập đoàn TMF Group, Thái Lan cho biết: “Chính phủ đã cam kết cắt giảm tính phức tạp của môi trường kinh doanh. Các nhà chức trách đang cố gắng khiến môi trường kinh doanh thuận lợi hơn đối với cả các nhà đầu tư Thái Lan và nước ngoài.”

Indonesia ở đáy khu vực

Trong khi đó, Indonesia không chỉ nằm ở vị trí thứ hai từ dưới lên trên bảng tổng sách, chỉ trên Hy Lạp, mà còn xếp hạng thấp nhất trong số các nước châu Á.

Indonesia đứng vị trí thứ hai về độ phức tạp trong môi trường kinh doanh vì luật pháp nước này thay đổi thường xuyên và các quy định không đồng nhất với nhau. Báo cáo này lấy việc thực thi thuế giá trị gia tăng (VAT) đối với bán hàng trực tuyến là một ví dụ điển hình - quy định được công bố vào năm 2018 và đã bị bãi bỏ vào năm 2019. Báo cáo này lưu ý rằng mặc dù Indonesia đang dần hiện đại hóa, cơ sở hạ tầng pháp lý hiện tại vẫn không thể theo kịp với tốc độ thay đổi.

Ông Alvin Christian thuộc tập đoàn TMF Group, Indonesia cho biết: “Indonesia là một trong những nước có hệ thống pháp lý phức tạp nhất ở châu Á- Thái Bình Dương. Khung pháp lý đang biến đổi liên tục và phải chịu một số thay đổi khá quyết liệt.”

TMF Group không phải là công ty duy nhất khẳng định rằng luật pháp ở Indonesia đang gây khó khăn cho hoạt động kinh doanh. Công ty tư vấn Cekindo- Indonesia cũng cho biết, để đăng ký kinh doanh thành công cho một doanh nghiệp ở Indonesia, các công ty phải trải qua nhiều quy trình và chờ đợi cấp phép từ chính phủ. Thêm vào đó, các doanh nghiệp còn phải nộp đơn xin cấp phép chính từ Ban điều phối đầu tư Indonesia (BKPM).

Công ty Cekindo còn cho biết: “Một số tài liệu sẽ được yêu cầu để xin giấy phép này bao gồm một giấy chứng nhận cư trú, mã số thuế, giấy phép từ Bộ Pháp luật và Nhân quyền, và nhiều giấy tờ khác. Lưu ý rằng chính phủ có thể thay đổi hoặc sửa đổi các quy định của Indonesia trong thủ tục đăng ký kinh doanh thường xuyên.”

Tuy nhiên, Indonesia vẫn đang ở vị thế tốt nhờ vào sức mạnh thị trường. Việc không tham gia vào các thị trường ASEAN sẽ là điều dại dột đối với bất kỳ công ty đa quốc gia nào, và trong số tất cả các thị trường ở ASEAN, thị trường của Indonesia vẫn tiếp tục là thị trường mạnh nhất. Đây có lẽ thế mạnh của Indonesia và cũng là lý do nước này gần đây tiết lộ rằng các công ty điện tử Nhật Bản và Hàn Quốc là Sharp Corp. và LG có kế hoạch di dời các nhà máy từ Thái Lan và Việt Nam đến Indonesia như một phần của kế hoạch hợp nhất đầu tư ở Đông Nam Á.

Tuy nhiên, Indonesia cần phải học cách tìm ra sự cân bằng thích hợp giữa việc đảm bảo luật pháp bảo vệ quyền lợi của người dân trong khi vẫn khiến đất nước thu hút các nhà đầu tư và doanh nhân nước ngoài.

Nguồn: The ASEAN Post

Từ khóa: môi trường kinh doanh, ASEAN, Thái Lan, Indonesia, thị tường