Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

RCEP, TPP và TTIP tiếp tục quá trình đàm phán khẩn trương năm 2015.

Bước vào năm 2015, các cuộc đàm phán cho các khối tự do thương mại do Trung Quốc và Mỹ cầm đầu càng được đẩy mạnh. Quá trình liên kết kinh tế thương mại toàn cầu mang tính cạnh tranh quyết liệt. Chúng có thể quyết định, Mỹ và Trung Quốc – nước nào làm chủ luật chơi thương mại thế giới thế kỷ 21.

RCEP bước vào vòng đàm phán thứ 7

Theo nguồn tin từ Bộ Công thương Hàn Quốc ngày 5/2, vòng đàm phán thứ 7 của Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) – một tổ chức do Trung Quốc nắm quyền chủ đạo không có Mỹ tham gia – sẽ được tổ chức tại Bangkok, Thái Lan, từ ngày 9-13/2.

Đàm phán Hiệp định RCEP hiện có 15 nước tham dự gồm 10 nước ASEAN, Nhật Bản, Trung Quốc, Australia, Ấn Độ và New Zealand. Hàn Quốc sẽ cử đoàn tham dự vòng đàm phán này.

Đây là vòng đàm phán đầu tiên của năm 2015, diễn ra trong bối cảnh các nước nhất trí sẽ kết thúc đàm phán hiệp định này vào trước cuối năm 2015. Nhiều cuộc đàm phán, bao gồm cấp bộ trưởng và cấp cao sẽ được tổ chức để đạt được Hiệp định. Nếu được ký, RCEP sẽ là Hiệp định thương mại tự do lớn nhất toàn cầu, tạo ra một khối kinh tế chiếm 45% tổng dân số và trên 30% tổng GDP toàn cầu.

Cũng theo Bộ Công thương Hàn Quốc, việc đàm phán hiện nay vẫn chỉ ở giai đoạn đầu do các nước vẫn còn đang phải đàm phán về mức độ tự do hóa thị trường và "tại vòng đàm phán tới, các nước dự kiến sẽ thảo luận các nội dung cơ bản của Hiệp định, bao gồm mức độ mở cửa thị trường cho các sản phẩm, phương thức và mức độ tự do hóa thị trường trong lĩnh vực đầu tư, công nghiệp dịch vụ".

TPP chờ đợi quyền đàm phán nhanh của Mỹ

Tuần thứ 2 tháng 12/2014 đã diễn ra cuộc họp quan trọng tại Washington của các trưởng đoàn và các nhóm đàm phán. Cuộc gặp đã đạt được một bước tiến đặc biệt sau ký tuyên bố chung của các nguyên thủ 12 nước thành viên vào tháng 11/2014 nhân dịp có cuộc họp Thượng đỉnh APEC tại Trung Quốc.

Vòng đàm phán cấp kỹ thuật cuả hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) diễn ra từ ngày 26/1 đến 1/2 tại Mỹ, bao gồm các trưởng đoàn đàm phán và các nhóm đàm phán về doanh nghiệp nhà nước, sở hữu trí tuệ, quy tắc xuất xứ, dịch vụ tài chính, đầu tư và các vấn đề pháp lý. Ngoài ra, có thể sẽ có một số cuộc gặp song phương giữa các nước để thảo luận về vấn đề tiếp cận thị trường.

Phiên họp cấp bộ trưởng dự kiến diễn ra vào giữa tháng 3/2015 sẽ giải quyết các vấn đề ở cấp cao hơn, mang tính chính trị nhạy cảm. Phiên họp này ban đầu dự định tổ chức vào tháng cuối tháng 2 - đầu tháng 3, nhưng sau lại bị đẩy lùi sang giữa tháng 3 để chờ kết quả từ việc Quốc hội Hoa Kỳ xem xét thông qua TPA cho tổng thống (quyền đàm phán nhanh cho phép một FTA được thông qua cả gói khi kết thúc đàm phán), dự kiến sẽ diễn ra trong tháng 3. Tin cho biết chính quyền Obama dường như đang chờ đợi TPA sẽ được thông qua lần này hoặc ít nhất có thêm một số tiến triển tại Quốc hội làm cái cớ để thuyết phục các bộ trưởng các nước TPP kết thúc nhanh đàm phán này.

Trước khi các cuộc đàm phán diễn ra, quyền phó Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Wendy Cutler đã sang Nhật để nối lại các cuộc thảo luận song phương với nước này về tiếp cận thị trường đối với các sản phẩm nông nghiệp và ô tô trong TPP, từ ngày 13-16/01/2015. Tại cuộc họp báo sau cuộc thảo luận, bà Wendy Culter cho biết hai bên đã xác định được "điểm dừng chân" cho các vấn đề còn nhiều tranh cãi. Đặc biệt, đã có nhiều tiến triển đạt được trong đàm phán về lĩnh vực ô tô như các rào cản phi thuế, giải quyết tranh chấp và một số vấn đề về tiếp cận thị trường.

TTIP trải qua 8 vòng đàm phán

Đầu tháng 1/2015, Vụ Chính sách Kinh tế và Khoa học của Nghị viện châu Âu đã công bố Báo cáo mang tên "TTIP - Tác động trên thị trường năng lượng và sản xuất công nghiệp châu Âu" theo yêu cầu của Ủy ban Công nghiệp, Nghiên cứu và Năng lượng (ITRE).

TTIP là một thỏa thuận thương mại và đầu tư giữa EU và Mỹ, gọi là Hiệp định Đối tác thương mại và đầu tư xuyên Đại Tây Dương (TTIP), đang trong quá trình đàm phán kể từ tháng 7/2013. Vòng đàm phán thứ 8 của TTIP đã diễn ra tại Brussel (Bỉ) từ ngày 2-6/1/2015. Nội dung thỏa thuận lần này chủ yếu thúc đẩy thương mại giữa EU và Mỹ bằng cách loại bỏ thuế quan và các rào cản pháp lý.

Những tác động của TTIP về thương mại và năng lực cạnh tranh, sự an toàn của nguồn cung, tiếp cận thị trường và thị trường năng lượng nội bộ, cũng như ý nghĩa của nó đối với các ngành công nghệ năng lượng tái tạo và bền vững được xem xét trong phần thứ ba của Báo cáo có tựa đề "Tác động tiềm năng của TTIP đối với các ngành năng lượng".

Theo Báo cáo, TTIP hầu như không gây ảnh hưởng đến giao dịch thương mại của EU đối với các mặt hàng than, dầu, khí đốt thiên nhiên và nhiên liệu hạt nhân. Tuy nhiên, một thỏa thuận thương mại tự do có thể đẩy nhanh quá trình cấp phép khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG), và về lâu dài, nếu Mỹ tăng sản xuất thì buôn bán LNG qua Đại Tây Dương cũng sẽ tăng. Tuy nhiên, sự gia tăng trong xuất khẩu LNG của Mỹ cũng sẽ không lớn vì xuất khẩu LNG của nước này đến khu vực châu Á-Thái Bình Dương có lợi hơn đối với Mỹ vì giá khí đốt ở đó hiện cao hơn.

Trong lĩnh vực công nghệ năng lượng tái tạo và bền vững, các mức thuế và yêu cầu nội địa hóa đối với các công nghệ năng lượng gió và năng lượng mặt trời có thể sẽ được nâng theo quy định của TTIP. Điều này cho thấy các công ty châu Âu xuất khẩu máy phát điện sức gió với số lượng lớn sang Mỹ và xuất khẩu của EU trong lĩnh vực này sẽ tăng lên trong trường hợp không có các biện pháp hạn chế. Còn về lĩnh vực năng lượng mặt trời, EU không thể cạnh tranh, do đó, nếu TTIP được thực hiện, các công ty Mỹ có thể đến chiếm lĩnh thị trường EU./.

Theo Toquoc

Từ khóa: khu vực thương mại tự do, đàm phán, khẩn trương, 2015, TPP, TTIP