Hiệp định tạo thuận lợi thương mại đang trở nên nguy hiểm cho các nước đang phát triển

Những nỗ lực để thực hiện Hiệp định tạo Thuận lợi Thương mại (TFA) mà các thành viên Tổ chức Thương mại Thế giới đã thống nhất tại Bali, Indonesia tháng 12 năm ngoái đang bị đe dọa sau khi Ấn Độ cho thấy họ sẽ không hỗ trợ TFA trong gói Hiệp định WTO cho đến khi có tiến bộ cụ thể về ưu tiên đối với vấn đề an ninh lương thực. Một số nhà quan sát nói rằng nếu không đáp ứng thời hạn cuối cùng vào 31 tháng 7 năm 2015, thì đây là một đòn nặng cho WTO, vì TFA được coi là bằng chứng cho thấy các thành viên WTO vẫn có thể đi đến thống nhất cuối cùng về một hiệp định thương mại mới toàn diện của 160 quốc gia đã được đàm phán trong hơn một thập kỷ qua.

Vào tuần trước, Đại hội đồng WTO đã được triệu tập và nhóm họp nhằm thông qua bản dự thảo để các thành viên thông qua TFA vào ngày 31 tháng 7 năm 2015. Tuy nhiên, Ấn Độ vẫn tiếp tục từ chối tiếp tục đàm phán cho đến khi được bảo đảm rằng chi tiêu cho an ninh lương thực không được tính là khoản trợ cấp bóp méo thương mại, khoản trợ cấp này được giới hạn theo Hiệp định Nông nghiệp của WTO. Tại Bali, các thành viên WTO đã đồng ý đưa ra một giải pháp lâu dài cho vấn đề này vào năm 2017 và cũng để tránh trường hợp phát sinh sau này. Nhưng New Delhi thì lại muốn một giải pháp lâu dài vào ngay cuối năm nay thay vì đợi đến năm 2017 và việc thông qua nghi thức bỏ phiếu TFA dời lại cho tới khi đó. Các quan chức Ấn Độ cho biết họ không phản đối hay chống lại TFA nhưng chỉ muốn đảm bảo rằng các vấn đề có tầm quan trọng cao đối với các nước đang phát triển phải được giải quyết trước trong khung thời gian của Hiệp định tạo thuận lợi cho thương mại.

wto

Các thành viên WTO khác, tất nhiên không đồng thuận với Ấn Độ. Ngày 24 tháng 7 vừa qua hơn 30 quốc gia phát triển và đang phát triển khẳng định rằng các gói quyết định đã đạt được ở Bali "Rất hài hòa" và rằng "việc chỉ xem xét lại một phần quyết định mà không tính đến cả gói quyết định là không khả thi." Liên minh Châu Âu nói rằng nếu bản dự thảo TFA không được thông qua thì niềm tin đối với WTO, có vai trò như tường lửa chống lại chủ nghĩa bảo hộ trong cuộc khủng hoảng tài chính, sẽ bị phai mờ. Phó Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Michael Punke chỉ trích Ấn Độ là kẻ sẵn sàng "đi ngược với những điều mình cam kết" và "bức tử thỏa thuận Bali" và cho biết "sẽ phải chịu hậu quả " đối với sự phát triển của đất nước. Hiện hành vi của Ấn Độ đã được cảnh báo có thể làm giảm triển vọng cho đầu tư nước ngoài. Một bài báo của Reuters bình luận rằng điều kiện kỹ thuật để các thành viên WTO đạt được thỏa thuận trên cơ sở tương đồng và việc làm như vậy sẽ là chưa từng có và hầu như không thể trong một tổ chức mà hoạt động dựa trên sự đồng thuận.

Trong khi đó, một số tổ chức quốc tế đã công bố chương trình nhằm giúp các nước đang phát triển thực hiện các nghĩa vụ của TFA, điều mà họ có thể làm trong thời gian chuyển tiếp theo sự lựa chọn của chính mình và theo năng lực cá nhân. Chương trình hỗ trợ Tạo thuận lợi Thương mại của Ngân hàng Thế giới sẽ hỗ trợ việc thiết kế và thực hiện chính sách, cải cách quy định, pháp luật và thể chế, có tính đến lịch trình cam kết của từng quốc gia, xác định khiếm khuyết và năng lực thực hiện. Chương trình này sẽ ưu tiên theo thứ tự: các nước có thu nhập thấp và các nước dễ bị ảnh hưởng và đang trong tình trang có xung đột, các nước thu nhập trung bình mà sát ngưỡng với các nước kém phát triển nhất và / hoặc có quốc gia có tác động đáng kể đến các nước kém phát triển trong khu vực cũng như những quốc gia sẵn sàng đồng tài trợ các hoạt động hỗ trợ kỹ thuật.

WTO có kế hoạch thiết lập một cơ sở TFA để giúp các nước đang phát triển và kém phát triển thực hiện nghĩa vụ của mình theo thỏa thuận. Cơ sở này sẽ chỉ hoạt động khi các thành viên WTO thông qua bản dự thảo để đưa TFA vào gói Hiệp định WTO. Nó giúp các nước đánh giá nhu cầu cụ thể của mình và xác định các nguồn hỗ trợ và sẽ cung cấp các khoản tài trợ cho việc chuẩn bị và thực hiện một số dự án khi không có kinh phí.

Tương tự như vậy, Tổ chức Hải quan Thế giới, Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế, Hội nghị Liên hợp quốc về Thương mại và Phát triển và một số tổ chức quốc tế khác cho biết họ sẽ cung cấp chương trình hỗ trợ cho các nước đang phát triển để thực hiện TFA. Điều này sẽ mang hình thức hỗ trợ trực tiếp, ví dụ giúp việc thông quan nhanh hơn, hiệu quả hơn; các thủ tục pháp lý thông qua hợp tác hiệu quả giữa tất cả các bên liên quan, cũng như lập kế hoạch thực hiện dài hạn và hỗ trợ trong việc thực hiện chương trình cải cách toàn diện được xây dựng trên các biện pháp TFA .

Theo http://www.strtrade.com - PT

Từ khóa: Hiệp định, thuận lợi, thương mại, nguy hiểm, đang phát triển