Sửa đổi chớp nhoáng FTA Hàn Quốc-Hoa Kỳ giúp ổn định hoạt động giao thương giữa hai nước

KimHyungChong

Việc đàm phán lại thỏa thuận thương mại tự do giữa Hàn Quốc và Hoa Kỳ được hoàn tất sớm đãtrấn an các doanh nghiệp nội địa xứ sở kim chi, ít nhất là vào lúc này; Tuy vậy, một chuyên gia thương mại hôm 26/3 đã nhận định, doanh nghiệp Hàn Quốcvẫn cần phải theo dõi sát diễn biến,vì một cuộc chiến tranh thương mại do Tổng thống Trump phát động vẫn có khả năng diễn ra.

Seoul và Washington đã thống nhất thỏa thuận ban đầu về việc sửa đổi nội dung của Hiệp định thương mại tự do giữa hai nước; theo đó, Hàn Quốc đồng ý nới lỏng quy định về tiếp cận thị trường đối với ô tô nhập khẩu từ Hoa Kỳ. Đổi lại, Washington đồng ý loại Hàn Quốc khỏi danh sách các nước bị áp đặt thuế nhập khẩu đối với mặt hàng thép (cụ thể, Hàn Quốc sẽ được miễn chịu thuế 25% đối với hạn ngạch 2.68 triệu tấn thép, tương đương70% lượng thép xuất khẩu bình quân vào thị trường Mỹ trong 3 năm trước thời điểm áp thuế).

Bộ trưởng thương mại Hàn Quốc Kim Hyun-chong cho biết đoàn đàm phán của ông đã gắn kết nội dung các cuộc thảo luận về FTA vào những phiên đàm phán về mức thuế nhập khẩu mà Mỹ dự định áp dụng nhằm làm giảm tác động của việc áp thuế lên các nhà xuất khẩu nước này trước khi quyết định đánh thuế của Nhà Trắng có hiệu lực; sự nhượng bộ của Hàn Quốc trong đàm phán FTA cũng tính đến thực tế là sản phẩm ô tô từ Hoa Kỳ chiếm thị phần khá thấp tại thị trường nước này.

Số liệu của Hiệp hội các nhà nhập khẩu và phân phối ô tô Hàn Quốc cho thấy theo thống kê tính đến tháng 2, xe ô tô có xuất xứ từ Mỹ chỉ chiếm 6.8% lượng xe nhập khẩu vào Hàn Quốc, đứng sau châu Âu (chiếm 77.8%) và Nhật Bản (15.8%).

Ông Kim, trong buổi họp báo ngắn sau khi trở về từ Washington, đã nói rằng “Hiện nay, Hàn Quốc là quốc gia đầu tiên trên thế giới hoàn tất các cuộc đàm phán với Hoa Kỳ về miễn thuế nhập khẩu đối với sản phẩm thép; điều này giúp các nhà sản xuất thép Hàn Quốc có định hướng rõ ràng ngay từ ban đầu”.

Hàn Quốc được coi là đang bị đặt vào tình thế bất lợi ngay từ đầu khi quốc gia Đông Á là nhà xuất khẩu thép lớn thứ ba vào Hoa Kỳ nhưng cũng đồng thời là nước nhập khẩu thép lớn nhất từ Trung Quốc-đất nước nhiều lần bị xứ sở cờ hoa chỉ trích nặng nề vì sản xuất dư thừa mặt hàng này.

Tại vòng đàm phán thứ ba về FTA, Hàn Quốc đã đồng ý hạ thấp các tiêu chuẩn về an toàn và môi trường đối với ô tô có xuất xứ Hoa Kỳ, đồng thời đồng ý để phía Mỹ kéo dài mức thuế nhập khẩu 25% lên mặt hàng ô tô bán tải đến năm 2041, thêm 20 năm so với lộ trình ban đầu.

Sự nhượng bộ về các quy chuẩn an toàn của Hàn Quốc sẽ cho phép số lượng phương tiện vận tải có nguồn gốc Hoa Kỳ được nhập khẩu vào thị trường xứ sở kim chi tăng lên gấp đôi, đạt đến con số 50,000 chiếc trong vòng một năm. Vào năm ngoái, chỉ khoảng 10,000 phương tiện vận tải các loại sản xuất tại Mỹ đủ điều kiện được nhập khẩu vào Hàn Quốc.

Tuy nhiên, các nhà đàm phán Hàn Quốc khá cứng rắn trước đòi hỏi của phía Hoa Kỳ về việc tăng tỷ lệ sử dụng hàng Mỹ trong cấu phần của một chiếc ô tô nhập khẩu có xuất xứ Hàn Quốc(đây cũng là vấn đề đã gây ra tranh cãi dữ dội trong các cuộc tái đàm phán Hiệp định thương mại tự do Bắc Mỹ), do các nhà sản xuất ô tô nội địa Hàn Quốc lo ngại yêu cầu của phía Mỹ có thể tác động lên chuỗi cung ứng của nước này.

Ông Kim cũng nhận định “phía Mỹ tập trung vào mặt hàng ô tô và linh kiện do những mặt hàng này là nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng thặng dư thương mại giữa Hàn Quốc và Mỹ (chiếm 74%). Chúng tôi đã đạt đồng thuận nhờ việc chấp nhận một số đề nghị của Hoa Kỳ liên quan đến tiếp cận thị trường.”Ông Kim cho biết thêm, “sở dĩ Hàn Quốc đồng ý nhượng bộ là do theo thực tế hiện nay, không có công ty nào của nước này xuất khẩu xe bán tải vào thị trường Mỹ”.

Mặc dù Washington tiếp tục kêu gọi phía Hàn Quốc mở cửa mạnh hơn nữa đối với thị trường nông sản và sản phẩm chăn nuôi, Seoul đã từ chối thẳng thừng yêu cầu trên, do lo ngại thực phẩm giá rẻ của Mỹ sẽ tràn vào và gây thiệt hại lớn cho ngành sản xuất nội địa một khi Hiệp định thương mại tự do mới có hiệu lực.

Ông Kim-trưởng đoàn đàm phán Hiệp định thương mại tự do song phương Mỹ-Hàn Quốc trước đây dưới thời cựu Tổng thống Roh Moo-hyun nhận định rằng “Đã có nhiều lo ngại từ trước, cho rằng Hàn Quốc có thể bị đẩy vào vị thế bất lợi vì Hoa Kỳ giữ thái độ cứng rắn và đe dọahủy bỏ hoàn toàn Thỏa thuận thương mại tự do song phương giữa hai nước. Tuy nhiên, với tư cách một nhà đàm phán, tôi không cảm thấy lép vế chút nào”.

Nhóm công tác cấp chuyên viên của cả Mỹ và Hàn Quốc hiện đang dự thảo những chi tiết cuối cùng trước khi hiệp định mới chính thức được ký kết-Thỏa thuận này cũng cần sự phê chuẩn từ phía cơ quan lập pháp của cả hai quốc gia trước khi nó có hiệu lực.

“Kết quả lớn nhất từ các cuộc đàm phán chính là cả hai bên đều chấp nhận nhượng bộ và không đi quá giới hạn đối với các yêu sách của nhau. Nếu nội dung của Hiệp mang lợi ích quá nhiều cho một phía, thì sau này sẽ phải đàm phán lại. Tôi thực sự không muốn phải tái đàm phán trong tương lai”-ông Kim cho biết.

Mặt dù Hàn Quốc và Mỹ đã nhanh chóng kết thúc quá trình đàm phán lại hiệp định thương mại tự do song phương, những lo ngại về sự gia tăng căng thẳng thương mại giữa hai quốc gia đồng minh vẫn còn hiển hiện do chính quyền Tổng thống Trump đã và đang áp dụng nhiều biện pháp bảo hộ như áp thuế tự vệ lên mặt hàng máy giặt và tấm pin mặt trời của Hàn Quốc.

Trưởng đoàn đàm phán cũng nói ông đã đề nghị phía Mỹ miễn giảm thuế tự vệ áp lên máy giặt và tấm pin năng lượng mặt trời được sản xuất tại Hàn Quốc trong cuộc các cuộc thảo luận gần đây với những người đồng cấp phía Hoa Kỳ, tuy vậy, khả năng Mỹ chấp thuận những yêu cầu này vẫn còn mơ hồ bởi quyết định đánh thuế bắt nguồn từ yêu cầu của các doanh nghiệp trong nước.

Ông Kim nhấn mạnh “tranh cãi thương mại (liên quan đến mặt hàng máy giặt và tấm pin mặt trời) chủ yếu diễn ra ở khu vực tư, không phải là vấn đề thuộc lợi ích của chính phủ, do vậy phía Hàn Quốc cần bình tĩnh và theo dõi tình hình”.

Theo quyết định áp thuế tự vệ có hiệu lực từ tháng 2/2018, mức thuế suất 20% sẽ đánh lên 1.2 triệu máy giặt nhập khẩu vào Mỹ trong năm đầu tiên, mức này tăng lên 50% nếu số lượng máy giặt vượt mức trần như đã nêu. 30% là mức thuế suất áp dụng với mặt hàng pin năng lượng mặt trời nhập khẩu có công suất trên 2.5 gigawatts trong năm thứ nhất thực hiện đánh thuế.

Seoul trước đó cho biết họ đang cân nhắc khiếu nại lên Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) trước quyết định áp thuế của xứ sở cờ hoa trong bối cảnh các cuộc tham vấn song phương không đạt được kết quả như mong muốn.

Mặc dù cả hai nước đã đạt được sự thống nhất về sửa đổi hiệp định thương mại tư do song phương đối với những vấn đề thương mại cấp thiết,ông Kim cảnh báo chính quyền và doanh nghiệp Hàn Quốc cần tiếp tục chuẩn bị cho những rủi ro kinh doanh tiềm tàng tiếp theo, trước khả năng chính quyền Trump đang chuẩn bị giáng đòn trừng phạt Trung Quốc về vấn đề vi phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Bước đi của Mỹ căn cứ theo điều 301, điều khoản cho phép Hoa Kỳ có thể tiến hành những bước đi nhằm chống lại các quốc gia đang có hành động vi phạm thỏa thuận thương mại hoặc thực hiện hành vi giao thương không công bằng; động thái này cũng dấy lên lo ngại về sự gia tăng các tranh chấp về bản quyền trong ngành công nghiệp công nghệ cao.

“Các nước cần căn nhắc toàn diện mọi khía cạnh trước khi áp dụng một biện pháp thương mại nào đó, bởi thương mại không đơn thuần là vấn đề của các con số. Ngoài ra, các công ty cũng cần chuẩn bị cho những vụ kiện thương mại”, ông Kim người từng là Trưởng bộ phận pháp lý của công ty Samsung Electronics cho biết.

Theo số liệu của chính phủ Hàn Quốc, Hoa Kỳ là đối tác thương mại lớn thứ hai của Hàn Quốc chỉ sau Trung Quốc với giá trị giao thương hai chiều đạt 119.3 tỷ USD trong năm 2017.

Thặng dư thương mại của Hàn Quốc với Mỹ đã giảm từ 25.8 tỷ USD năm 2015 xuống còn 17.8 tỷ USD trong năm 2017 do doanh số nhập khẩu ô tô và thép vào thị trường Hoa Kỳ giảm trong khi Hàn Quốc gia tăng nhập khẩu thịt bò và khí tự nhiên từ Hoa Kỳ.

Nguồn: Yonhap - LA

Từ khóa: thỏa thuận thương mại tự do, Hàn Quốc, ô tô nhập khẩu, Mỹ