Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Tiến trình toàn cầu hóa đang bước vào một giai đoạn chuyển mình quan trọng. Chủ nghĩa bảo hộ thương mại đang trỗi dậy. Cùng lúc đó, sự ra đời của hàng loạt công nghệ phức tạp đã mở ra một kỷ nguyên mới của những cơ hội phát triển cũng như những mối đe dọa có thể khiến cả thế giới kinh sợ.

Như những gì chúng ta biết, “Cách mạng công nghiệp 4.0” đang thay đổi bộ mặt của rất nhiều ngành nghề, cũng như khai tử một số ngành nghề truyền thống. Không phải các nguồn lao động giá rẻ ở Mexico hay Mỹ, chính Robot và công nghệ tự động hóa mới là nguyên nhân của quá trình phi công nghiệp hóa, đang diễn ra trong nhiều lĩnh vực và khu vực ở Mỹ và Châu Âu.

Đây thực sự là một nghịch lý. Các loại công nghệ mới trong lĩnh vực truyền thông, mạng xã hội, “văn phòng chung” (co-working) và vận tải, đưa chúng ta đến gần nhau hơn. Tuy nhiên, những loại công nghệ này đôi khi cũng là nguyên nhân gián tiếp dẫn đến sự trổi dậy của các biện pháp bảo hộ thương mại và các chính sách công nghiệp định hướng chủ nghĩa quốc gia.

Sau Thế chiến thứ II, thương mại rõ ràng đã từng là động lực quan trọng nhất trong việc tạo ra sự thịnh vượng. Nhưng điều đó đã thay đổi. Thống kê của WTO cho thấy, kể từ sau cuộc Đại Suy Thoái, các biện pháp phòng vệ thương mại (một tên gọi khác của chủ nghĩa bảo hộ) ngày càng được mở rộng.

Không có gì sai khi nhận định rằng: các rủi ro từ xu hướng chống toàn cầu hóa và sự nổi lên của Cách mạng Công nghiệp 4.0 là hai lực đẩy quan trọng nhất đối với sự thay đổi của thế giới hiện đại.

Và chắc chắn là, để tiến trình toàn cầu hóa và cách mạng công nghiệp 4.0 diễn ra thành công, chúng ta còn phải hành động trên nhiều vấn đề khác ngoài lĩnh vực thương mại. Và một trong số đo chính là vấn đề  đào tạo bổ sung, củng cố và bổ sung kỹ năng cho lực lượng lao động

Tuy nhiên, khi rà soát lại vấn đề công nghệ, chúng ta cảm thấy rằng có nhiều cải tiến mới có thể thúc đẩy hoạt động thương mại và toàn cầu hóa tiến lên phía trước, một cách toàn diện và tinh tế.

Đó là lý do vì sao, dự án Công nghệ Thương mại Thông minh (ITTI) đã được trình lên cho Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) tại Diễn đàn Công cộng, diễn ra ở Geneva trong tháng 9 vừa qua.

Tham gia dự án ITTI sẽ bao gồm các ông lớn trong làng công nghệ, lãnh đạo các tập đoàn hàng đầu, những nhà đàm phán và các học giả. Họ sẽ tụ họp lại, cùng nhau tranh luận và sáng tạo ra những giải pháp ứng dụng công nghệ truyền tải dữ liệu mã hóa (blockchain) và trí tuệ nhân tạo tăng cường (augmented AI), nhằm tạo ra những tác động tích cực đến hoạt động thương mại toàn cầu. Buổi giới thiệu ở WTO chỉ mới là bước đầu tiên, trong một dự án có sự kết hợp của các đại diện từ nhiều tổ chức và công ty lớn như: Phòng Thương mại Quốc tế (ICC), tập đoàn IBM, Gearbulk, Hội nghị Liên hiệp quốc về Thương mại và phát triển (UNCTAD) và Đại học Columbia.

Sự ra đời của ITTI là một bước đi quan trọng, thúc đẩy hoạt động thương mại vượt qua những rào cản hiện tại, bằng việc ứng dụng công nghệ truyền tải dữ liệu và trí tuệ nhân tạo. Các loại công nghệ này sẽ giữ vai trò nền tảng, giúp tạo ra những chuỗi cung ứng linh hoạt hơn, tăng cường chức năng của phần mềm, giúp soạn thảo hợp đồng chính xác hơn hoặc mở rộng cơ hội tiếp cận nguồn tài trợ tài chính.

ITTI cũng mang tính toàn diện rất cao. Các loại công nghệ này sẽ giúp những doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) và những quốc gia kém phát triển (LDC) có thể giành được phần bánh lớn hơn trong ổ bánh thương mại toàn cầu. ITTI sẽ làm giảm bớt khâu trung gian, tăng mức độ tín nhiệm và tạo ra những giải pháp thâm nhập thị trường linh hoạt hơn. Nó sẽ giúp thu hẹp khoảng cách giữa các công ty đa quốc gia (MNC) với các SME, cũng như khoảng cách giữa những nền kinh tế hậu công nghiệp hóa với các LDC.

Các SME và LDC thường bị hạn chế về giải pháp tiếp cận mạng lưới giao dịch hay những cơ cấu tín dụng chính thức. Thông qua công nghệ truyền tải dữ liệu, SMEs có thể tiếp cận nguồn tín dụng dễ dàng hơn, kết nối với một hệ thống các nhà đầu tư và xây dựng những mạng lưới giao dịch mới. Kết quả là, SMEs sẽ thu được những hợp động giao dịch tốt hơn, và LDCs sẽ ký được những hiệp định thương mại hoàn thiện hơn.

Trí tuệ nhân tạo cũng góp phần làm cân bằng hơn sân chơi của những nhà đàm phán thương mại. Thông thường, các quốc gia phải mất thời gian vất vả chuẩn bị cho những cuộc đàm phán thương mại. Các phái đoàn đại diện, đặt biệt là của những quốc gia đang phát triển, thường không được trang bị đầy đủ để đối mặt với những vấn đề chi tiết.

Tuy nhiên, các loại công nghệ hiện đại sẽ giúp những phái đoàn này có thể thu thập và sắp xếp thông tin, cũng như dự đoán những viễn cảnh đàm phán khác nhau. Vấn đề này là hoàn toàn khả thi, bằng việc áp dụng các công cụ trí tuệ nhân tạo để tiếp cận và tương tác với nguồn dữ liệu trực tuyến.

Ngoài ra, chúng ta có thể sẽ tăng cường áp dụng trí tuệ nhận tạo vào việc dự đoán và mô phỏng các kết quả đàm phán thương mại. Chủ nghĩa bảo hộ thường là kết quả từ những quan điểm mang tính chủ quan, thiếu thông tin và thiếu sự phân tích. Cho đến thời điểm hiện tại, việc đo lường tác động của chủ nghĩa bảo hộ - hay ngược lại, những tiềm năng của tự do thương mại – đều dựa trên các mô hình dự đoán mà chưa khai thác hết tiềm năng tối đa của công nghệ hiện đại.

Bằng việc xây dựng và ứng dụng các công cụ trí tuệ nhân tạo vào hoạt động mô phỏng, dự đoán, phân tích ưu nhược điểm của từng hiệp định thương mại, mỗi quốc gia sẽ có thể cân bằng tốt hơn những lợi ích và tổn thất tạo ra, từ những quyết định liên quan đến chính sách thương mại và công nghiệp.

Các ứng dụng công nghệ truyền tải dữ liệu và trí tuệ nhân tạo trong hoạt động thương mại cần phải được thiết kế tương đồng với những ứng dụng trong các lĩnh vực khác như tài chính, logistic, y dược hay pháp lý. Dĩ nhiên, phần lớn các ứng dụng này sẽ được thiết kế lại từ đầu. Đó là lý do một dự án đa phương tiện như ITTI cần được tạo ra. Dự án này sẽ đi vào nghiên cứu những giải pháp giúp nâng cấp hoạt động đàm phán và giao dịch thương mại quốc tế, cả trên lý thuyết lẫn thực tiễn, thông qua việc áp dụng những loại công nghệ tiên tiến nhất.

Khơi dậy những tranh luận về hoạt động thương mại toàn cầu giữa các kỹ thuật gia và các nhà lãnh đạo 

Mục đích cốt lỗi của ITTI chính là làm khuấy lên những tranh luận giữa cộng đồng công nghệ, các nhà đàm phán thương mại, lãnh đạo doanh nghiệp và các học giả về những giải pháp tốt hơn, phục vụ cho chủ trương tự do thương mại.

Thông qua quá trình tiếp xúc và tranh luận giữa những nhân vật quan trọng nêu trên, những giải pháp ứng dụng công nghệ chuyên sâumới có thể được sáng tạo và phát triển. Dự án ITTI sẽ là cầu nối cho hoạt động này, bằng việc giới thiệu những bài nghiên cứu, tổ chức các hội nghị và thực hiện những đoạn phim tư liệu, các bài phỏng vấn về tương lai của kỹ thuật công nghệ và hoạt động thương mại.

Chúng ta cần phải đảm bảo rằng, ánh bình minh của kỷ nguyên mới này sẽ lan tỏa đến mọi doanh nghiệp, lớn và nhỏ, cũng như mọi quốc gia, đã hay đang phát triển, để tất cả đều có thể tận hưởng từ những tiềm năng vô tận từ nó. 

Bằng việc đưa công nghệ hiện đại và hoạt động thương mại đến gần nhau hơn, chúng ta không chỉ thúc đẩy dòng chảy xuất nhập khẩu, mà còn giúp củng cố bản chất cốt lỗi của hoạt động hợp tác quốc tế.

Nguồn: The Next Silicon Valley – HN

Từ khóa: đến lúc, xây dựng, dự án, công nghệ thông minh, hoạt động, thương mại toàn cầu