Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Trong phiên làm việc buổi chiều, Quốc hội thảo luận về dự án Luật bảo hiểm tiền gửi (BHTG).Quốc hội đã nghe Ủy viên Ủy ban th ường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban kinh tế của Quốc hội Nguyễn Văn Giàu tr ình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật bảo hiểm tiền gửi của Ủy ban th ường vụ Quốc hội.

Trong buổi làm việc đáng chú ý là việc Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề xuất chỉ bảo hiểm tiền gửi đối với tiền gửi bằng Đồng Việt Nam được quy định như trong dự thảo Luật trình Quốc hội. Về đối tượng được bảo hiểm tiền gửi, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề xuất, chỉ bảo hiểm tiền gửi của người gửi tiền là cá nhân được quy định như trong dự thảo Luật trình Quốc hội. Một vấn đề được thảo luận khá sôi nổi là loại tiền gửi được bảo hiểm. Đa số ý kiến thảo luận đều nhất trí với quy định chỉ bảo hiểm đối với tiền gửi bằng VND.

Theo Chủ nhiệm Nguyễn Văn Giàu, chính sách quản lý ngoại hối Việt Nam thống nhất quản lý, chỉ sử dụng VND trên lãnh thổ Việt Nam, nguyên tắc là người dân được phép mua ngoại tệ khi có nhu cầu hợp pháp và phải bán cho ngân hàng khi không có nhu cầu sử dụng. Tuy nhiên, Việt Nam tôn trọng quyền sở hữu về ngoại tệ và vàng của người dân, để thu hút nguồn vốn này trong dân, nhà nước đã cho phép người dân được gửi ngoại tệ và vàng tại ngân hàng. Đồng thời, nhà nước khuyến khích người dân bán lại ngoại tệ cho ngân hàng mà không tích trữ ngoại tệ. "BHTG đối với ngoại tệ và kim loại quý có thể tạo ra cách hiểu không chính xác là nhà nước khuyến khích việc tích trữ ngoại tệ và kim loại quý.

Điều này sẽ không nhất quán với chính sách quản lý ngoại hối" - ông Giàu nêu quan điểm của UBTVQH. Hơn nữa, việc người dân quyết định giữ tài sản của mình dưới dạng ngoại tệ hay kim loại quý là một hình thức tự phòng ngừa rủi ro do lo ngại sự mất giá của đồng nội tệ. Việc BHTG bằng ngoại tệ và kim loại quý sẽ tạo tâm lý thiếu tin tưởng vào sự ổn định của giá trị đồng tiền, có thể gây xáo trộn thị trường tiền tệ, khó kiểm soát hiệu quả quá trình điều hành chính sách tiền tệ. Do vậy, UBTVQH đề nghị chỉ BHTG đối với tiền gửi bằng VND như trong dự luật.

Thống nhất vấn đề này, nhưng ĐB Nguyễn Ngọc Bảo (Vĩnh Phúc) cho rằng thực tế hiện nay nhà nước vẫn cho phép người dân gửi ngoại tệ và vàng vào ngân hàng. Vì thế, nên chăng có thêm quy định các tổ chức nhận tiền gửi quy đổi giá trị ngoại tệ và vàng sang VND tại thời điểm gửi để vẫn có thể bảo hiểm được tiền gửi cho người dân.

Về hạn mức trả tiền bảo hiểm, đa số ý kiến ĐBQH nhất trí giao Thủ tướng Chính phủ quy định hạn mức trả tiền bảo hiểm trong từng thời kỳ theo đề nghị của NHNN. Hiện nay, hạn mức này được quy định tối đa là 50 triệu đồng. Một số ĐBQH lại đề nghị quy định một hạn mức trả tiền bảo hiểm cụ thể, đồng thời quy định thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ điều chỉnh khi cần thiết, vừa bảo đảm sự ổn định của Luật, vừa tạo sự linh hoạt trong triển khai thực hiện hoặc đề nghị quy định mức tối đa chi trả và giao Thủ tướng Chính phủ quy định cụ thể trong từng thời kỳ.

Vấn đề được khá nhiều ĐBQH quan tâm trong dự án Luật Bảo hiểm tiền gửi là mô hình tổ chức bảo hiểm tiền gửi. Nhiều ý kiến đề nghị giữ nguyên mô hình Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam (BHTGVN) do Thủ tướng Chính phủ thành lập như hiện nay và giao NHNN Việt Nam quản lý nhà nước. Cũng có một số ý kiến đề nghị tổ chức bảo hiểm tiền gửi do NHNN thành lập và quản lý nhà nước, trực thuộc cơ cấu, tổ chức của NHNN.

Trong tờ trình mới đây gửi tới Quốc hội, thay mặt Chính phủ, Thống đốc NHNN Nguyễn Văn Bình cho biết mô hình hiện nay chưa xác định rõ cơ quan trực tiếp quản lý và kiểm soát đối với hoạt động của tổ chức BHTG; vai trò và trách nhiệm của cơ quan quản lý là NHNN bị hạn chế và gặp nhiều khó khăn khi thực hiện công tác quản lý đối với tổ chức BHTG. "Việc giao Thống đốc NHNN thành lập tổ chức BHTG là bảo đảm tính thống nhất và phù hợp với nhiệm vụ quản lý nhà nước của NHNN đối với tổ chức BHTG đã được quy định trong Luật NHNN Việt Nam"- Thống đốc Nguyễn Văn Bình lý giải và đề nghị Quốc hội cho giữ nguyên mô hình tổ chức BHTG tại dự thảo luật mà Chính phủ đã trình Quốc hội. Cụ thể là Thống đốc NHNN quyết định thành lập và quy định cơ cấu tổ chức, chức năng, nhiệm vụ của tổ chức BHTG; Ngân hàng Nhà nước thực hiện quản lý nhà nước đối với tổ chức BHTG.

Do vấn đề này còn có ý kiến khác nhau, trong phiên họp hôm qua, UBTVQH trình Quốc hội với 2 phương án: giữ nguyên mô hình như hiện nay; đổi mới theo đề nghị của Chính phủ. Tuy nhiên, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Nguyễn Văn Giàu cho biết, UBTVQH đề xuất theo phương án 1 bởi về bản chất, tổ chức BHTG là định chế tài chính với hoạt động chuyên môn là hoạt động tài chính (bảo hiểm), có nhiệm vụ góp phần bảo đảm sự ổn định của thị trường tài chính nói chung và hoạt động ngân hàng nói riêng. Trên thực tế, từ năm 1999 Thủ tướng Chính phủ đã thành lập BHTGVN với tư cách là một tổ chức tài chính nhà nước, không phải là một đơn vị trực thuộc cơ cấu, tổ chức của NHNN, nhưng chưa giao cụ thể cơ quan thay mặt Chính phủ quản lý nhà nước về bảo hiểm tiền gửi.

Vì vậy, để bảo đảm sự phù hợp với bản chất của tổ chức BHTGVN và pháp luật hiện hành, UBTVQH thống nhất giao Thủ tướng Chính phủ quyết định thành lập tổ chức này. Đề xuất của UBTVQH nhận được sự đồng tình của khá nhiều đại biểu. ĐB Đinh Xuân Thảo (Hà Nội) cho rằng, BHTG là phải đảm bảo được niềm tin của người gửi tiền. Viện Nghiên cứu lập pháp, nơi ông Thảo làm việc từng tổ chức một cuộc điều tra xã hội học về vấn đề này. Kết quả cho thấy đa số người gửi tiền yên tâm về cơ quan BHTG bởi có Chính phủ đứng ra bảo lãnh: "Vì thế, cần kế thừa mô hình hiện nay để bảo đảm niềm tin cho người gửi tiền. Cũng không nên câu nệ tổ chức BHTG phải trực thuộc cơ quan nào, bởi tổ chức này hoàn toàn có thể hoạt động độc lập theo luật".

Lan Nhi/TTXVN