Các thỏa thuận kinh tế ràng buộc có tiềm năng làm sâu sắc thêm mối quan hệ Mỹ-ASEAN, đồng thời mở đường cho tất cả quốc gia ASEAN tham gia TPP.
Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương là gì?
Hiệp định Đối tác Kinh tế Chiến lược xuyên Thái Bình Dương (Trans-Pacific Strategic Economic Partnership Agreement-TPP) là một hiệp định thương mại tự do (FTA) bao gồm 12 quốc gia thành viên tham gia đàm phán: Australia, Brunei, Canada, Chile, Nhật Bản, Malaysia, Mexico, New Zealand, Peru, Singapore, Hoa Kỳ và Việt Nam.
Hiện nay có 21 nhóm công tác tham gia đàm phán về 29 chương trong dự thảo hiệp định TPP bao gồm các lĩnh vực truyền thống như: tiếp cận thị trường, hàng rào kỹ thuật trong thương mại, các biện pháp vệ sinh và kiểm dịch thực vật, quy tắc xuất xứ, hợp tác hải quan, đầu tư, dịch vụ, pháp lý và thể chế và các lĩnh vực như mua sắm chính phủ, cạnh tranh, sở hữu trí tuệ, lao động, môi trường.
Mục tiêu đàm phán
• Tiếp cận thị trường toàn diện: xóa bỏ thuế quan và hàng rào phi thuế quan đối với hàng hóa, thương mại dịch vụ và đầu tư, tạo cơ hội tiếp cận việc làm cho người lao động và đảm bảo lợi ích đối với người tiêu dùng.
• Thảo thuận toàn khu vực: tạo điều kiện phát triển dây chuyền sản xuất và phân phối giữa các thành viên TPP, hỗ trợ mục tiêu tạo việc làm, nâng cao mức sống, cải thiện phúc lợi xã hội và thúc đẩy tăng trưởng bền vững.
• Các vấn đề thương mại xuyên suốt: cải thiện phần công việc đã được thực hiện tại APEC và các diễn đàn khác bằng cách kết hợp với bốn vấn đề mới xuyên suốt trong TPP, bao gồm:
Gắn kết chặt chẽ. Các cam kết sẽ thúc đẩy thương mại giữa các quốc gia thông qua việc đảm bảo hoạt động thương mại được diễn ra liền mạch và hiệu quả hơn.
Tạo môi trường hội nhập, tăng cường khả năng cạnh tranh. Các cam kết sẽ tăng cường khả năng cạnh tranh trong nước và khu vực của nền kinh tế mỗi quốc gia TPP, thúc đẩy hội nhập kinh tế, tạo ra nhiều việc làm trong khu vực thông qua việc phát triển các dây chuyền sản xuất và cung ứng mang tính khu vực.
Hỗ trợ các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Các cam kết sẽ giải quyết những vấn đề mà các doanh nghiệp vừa và nhỏ gặp phải trong quá trình nhận thức và sử dụng các thỏa thuận thương mại, khuyến khích các doanh nghiệp đẩy mạnh thương mại toàn cầu.
Phát triển. Tự do hóa toàn diện và mạnh mẽ thị trường, cải thiện hoạt động thương mại và đầu tư, và các cam kết khác như thiết lập cơ chế giúp đỡ tất cả các nước TPP thực hiện có hiệu quả Hiệp định và nhận được hưởng toàn bộ những lợi ích mà nó đem lại, sẽ giúp tăng cường tầm quan trọng của việc phát triển và quản lý kinh tế và góp phần đáng kể vào việc thúc đẩy các ưu tiên phát triển kinh tế của những quốc gia TPP.
• Những thách thức thương mại mới: thúc đẩy hoạt động thương mại và đầu tư đối với các sản phẩm và dịch vụ mới liên quan đến nền kinh tế kĩ thuật số và công nghệ xanh, đảm bảo một môi trường kinh doanh cạnh tranh trên toàn khu vực TPP.
• Các thỏa thuận hằng sống: cho phép cập nhật các thỏa thuận có năng lực giải quyết các vấn đề thương mại phát sinh trong tương lai, cũng như các vấn đề mới nảy sinh khi mở rộng thỏa ước để kết nạp thêm thành viên mới.

TPP trong bối cảnh quan hệ Mỹ - ASEAN
Là trung tâm của chính sách đối ngoại của Mỹ tại khu vực, Hiệp định Đối tác Kinh tế Chiến lược xuyên Thái Bình Dương hứa hẹn mang đến nhiều triển vọng. Nhưng ngay cả khi được hoàn tất, cũng chỉ 4 quốc gia thành viên ASEAN (Malaysia, Singapore, Brunei và Việt Nam) tham gia hiệp định. Như vậy, TPP sẽ bỏ lỡ nền kinh tế lớn nhất ASEAN, hai đồng minh hiệp ước của Mỹ và ba trong số bốn thành viên mới nhất của ASEAN. Theo ước tính, các quốc gia này chiếm 3/4 dân số và 2/3 GDP toàn khu vực.
Việc phân tách ASEAN thành một nhóm sẽ tiềm ẩn những nguy cơ không mong muốn trên nhiều lĩnh vực – đâu tư và thương mại dành cho lĩnh vực tư nhân trở nên phức tạp và chịu nhiều gánh nặng về thủ tục hành chính ngay cả khi ASEAN thành lập Cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC); hoặc làm suy yếu mối gắn kết chính trị và khả năng đưa ra quyết sách của ASEAN như một tổ chức thống nhất, đồng thời làm suy yếu các quyền lực cố kết trong khu vực. Những điều này được nhìn nhận mang lại lợi ích chiến lược cho Mỹ.
Điều quan trọng đối với Mỹ là chứng minh sự hỗ trợ của mình trong việc gắn kết các quốc gia Đông Nam Á, trên cương vị là đối tác kinh tế chiến lược quan trọng của ASEAN. Trong khuôn khổ sáng kiến E-3, Mỹ nên ưu tiên đàm phán các thỏa thuận kinh tế ràng buộc với các nước ASEAN trong các vấn đề mà hai bên cùng quan tâm như đầu tư, công nghệ thông tin và truyền thông, thuận lợi hóa thương mại và hải quan và hợp tác hang hải. Các thỏa thuận này có tiềm năng mở rộng, làm sâu sắc thêm mối quan hệ Mỹ-ASEAN, đồng thời mở đường cho tất cả quốc gia ASEAN tham gia TPP.
Theo http://seatimes.com.vn
Từ khóa: TPP, bối cảnh, quan hệ, Mỹ - ASEAN
Các tin khác
- Tại sao Obama và Abe nên giữ vai trò dẫn đầu trong TPP - 04/04/2014
- Cảnh giác với các vụ kiện thương mại - 03/04/2014
- DTI đề xuất phát triển cơ chế thương mại biên giới cho SMEs trong ASEAN - 03/04/2014
- Việt Nam trên con đường phát triển bền vững - 01/04/2014
- Hội nhập AEC: Doanh nghiệp đã sẵn sàng? - 31/03/2014






















