Một thỏa thuận thương mại với Trump sẽ đưa nước Anh đến tình cảnh tệ hơn

trump22082019

Một thỏa thuận thương mại với Mỹ sẽ là cột mốc quan trọng của Vương quốc Anh. Sẽ không quá phóng đại khi nói rằng thỏa thuận này sẽ ảnh hưởng đến nước Anh nhiều hơn bất cứ quyết định nào mà nước này đưa ra sao khi rút khỏi Liên minh Châu Âu.

Từ khi thỏa thuận thương mại Anh – Mỹ được đề xuất, một loạt những tuyên bố mơ hồ của chính phủ đã lan truyền khắp nơi – từ thúc đẩy chi tiêu đến giảm thuế cho người dân. Dĩ nhiên, bất cứ hiệp định thương mại nào mà nước Anh ký kết cũng sẽ quyết định hướng đi của nước này trong những thập kỷ tới.

Nông nghiệp là lĩnh vực đón nhận nhiều câu hỏi nhất, và không chỉ tại Anh Quốc. Ngay cả giới nông dân Mỹ cũng bức xúc về vấn đề tiếp cận thị trường, nhất là khi họ đã dành nhiều thời gian và công sức để tạo ra những mặt hàng lương thực rẻ hơn gân như bất kỳ nơi nào trên thế giới.

Các nhà hoạch định chính sách Mỹ từ lâu đã hiểu rằng lương thực giá rẻ và năng lượng giá rẻ trụ cột để thúc đẩy một nền kinh tế phát triển. Trong kỷ nguyên hiện đại, chúng là chìa khóa để tạo ra thặng dư thu nhập khi mà mức lương không thay đổi nhiều. Chúng giúp người lao động tạm duy trì chất lượng sống năm này qua năm khác, trong khi các nhà sản xuất và chủ sở hữu vốn đầu tư bước ra với khoảng lợi kết xù.

Những Bộ trưởng ủng hộ tự do thương mại như Liz Truss, Dominic Raab, và thậm chí cả Thủ tướng Johnson cũng hiểu điều này. Cứ trao lương thực giá rẻ và năng lượng không bị đánh thuế cho người dân, và họ sẽ không phàn nàn gì khi chủ lao động tuyên bố phải giữ tiền lương ở mức thấp để duy trì lợi tức cổ đông và tiền thưởng cho các sếp. Cũng vì điều này, mà giới quyền lực giàu có (ở cả hai bờ Đại Tây Dương) càng muốn cắt giảm thuế và xóa bỏ các quy định tiêu chuẩn chất lượng đối với thực phẩm, và cách dễ nhất là vận động nước Anh rời khỏi một EU có mức thuế cao, và quy định nghiêm ngặt.

Về vấn đề quy định tiêu chuẩn và thuế suất, nước Anh đã vạch ra một hướng đi khá cụ thể, pha trộn giữ phong cách của EU và Mỹ trong 40 năm qua – giữ mức VAT 5% đối với mặt hàng năng lượng nội địa, trong khi tại Đức là gần 20%, và trợ giá nhiên liệu hàng năm kể từ 2010, nhằm giữ giá cả ở mức thấp.

Nông nghiệp lại là một vấn đề khác. Theo chính sách nông nghiệp chung của EU, các nhà sản xuất Anh quốc sẽ được hưởng một số ưu đãi bảo hộ khỏi sự cạnh tranh của nước ngoài, và giá cả hàng lương thực được giữ ở mức tương đối cao.

Một thỏa thuận với Mỹ sẽ tạo cơ hội cho phát triển cho các mặt hàng năng lượng giá rẻ và cả lương thực giá rẻ. Tuy nhiên, sự thay đổi sang sử dụng thực phẩm giá rẻ cũng ảnh hưởng đến định hướng phát triển của Anh, một điều đã được người Mỹ giải thích rõ kể từ lúc bắt đầu đàm phán thương mại với EU dưới thời chính quyền Obama.

Hiệp định Đối tác Thương mại và Đầu tư Xuyên Thái Bình Dương (TTIP) đã sa lầy vào các vấn đề nông nghiệp, và Donald Trump đã đặt dấu chấm hết cho cuộc đàm phán vào năm 2017.

Sự bất đồng giữa 2 bên tập trung vào vấn đề an toàn thực phẩm. Các nhà hoạch định Mỹ tin rằng nghĩa vụ của chính phủ chỉ là kiểm tra xem thực phẩm có an toàn hay không. Ngoài việc đó ra, tất cả nằm ở sự lựa chọn của người tiêu dùng, nếu họ muốn động vật được chăn nuôi và chế biến một cách tử tế, họ có thể chọn cách trả tiền nhiều hơn cho nhà sản xuất.

Ngược lại, Nghị sĩ George Eustice của Anh đã phát biểu vào đầu năm nay rằng: “một thỏa thuận thương mại hiện đại không đơn giản chỉ là về giao thương, mà còn phải mang những giá trị khác.” Ông không chỉ phản đối thực phẩm Mỹ vì gà của họ được rửa bằng nước clorua, hay thịt bò bị tiêm hooc-mon, mà còn không ủng hộ việc động vật bị đối đãi một cách không tử tế, kể cả còn sống hay đã chết. Người Anh cho rằng động vật phải được xử lý với một mức độ tôn trọng nhất định.

Khi các cuộc đàm phán với Mỹ bắt đầu, có thể chính phủ Anh sẽ yêu cầu ông Eustice ngừng bình luận về cách động vật bị đối xử, cũng như chính phủ sẽ tìm cách xây dựng một hiệp định có thể bảo vệ các công ty Mỹ không bị người tiêu dùng tẩy chay.

Dĩ nhiên, các nhà ủng hộ thị trường tự do như Truss, Raab và thậm chí là Eustice, kể cả khi họ chịu nhượng bộ để ngành nông nghiệp Anh quốc bị hủy hoại, cũng khó để họ chấp nhận các mặt hàng nông nghiệp được bảo hộ bởi chính phủ Mỹ (chẳng hạn như thịt gà Mỹ, bị đánh giá có mức nhiễm khuẩn cao gấp 10 lần thịt gà tại Anh, mặc dù đã rửa bằng nước clorua). Nhưng để đạt được mục tiêu thực phẩm giá rẻ và công nghệ giá rẻ, họ cuối cùng sẽ phải nhắm mắt cho qua.

Tuần trước, John Bolton, cố vấn an ninh quốc gia của Trump, tiếp tục thổi nhiệt vào cuộc tranh luận trong chuyến đi tới London. Ông cho biết Mỹ đã sẵn sàng để ký một thỏa thuận riêng với Anh quốc về một số lĩnh vực nhất định (khống nhất thiết phải toàn bộ mọi lĩnh vực). Nhưng ngay sau tuyên bố của ông Bolton, cộng đồng nông nghiệp Mỹ đã vận động hành lang và yêu cầu bắt buộc phải đưa nông nghiệp vào nội dung đàm phán, hoặc là nông dân sẽ biểu tình trước Điện Capitol Hill (Tòa nhà Quốc hội Hoa Kỳ). Vì nhiều lý do khác nhau, mà giới nông dân Anh, cũng như một số người tiêu dùng Anh, sẽ cảm thấy phẫn nộ trước yêu cầu này, mặc dù ý kiến của họ có thể cũng sẽ chẳng được quan tâm.

Nguồn: The Guardian

Từ khóa: thỏa thuận thương mại, Trump, nước Anh, tình cảnh tệ hơn