Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Việc một loạt nước như Sri Lanka, Pakistan, và Malaysia đổi thái độ đã buộc Trung Quốc phải "sửa chữa" lại Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI) đầy tham vọng của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, tỷ phú George Soros cho biết.

Được công bố vào năm 2013, Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI) nhằm mục đích củng cố thêm sức ảnh hưởng của Bắc Kinh trên khắp thế giới bằng một mạng lưới hạ tầng khổng lồ trên bộ và trên biển trải dài từ Trung Á, Đông Nam Á, Trung Đông, châu Âu đến châu Phi.

Phát biểu trong một bữa tiệc tối bên lề diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) hôm thứ Năm, tỷ phủ Soros cho biết, BRI của chủ tịch Tập đã đi vào hoạt động đủ lâu để bộc lộ những nhược điểm.

Soros cho rằng, BRI được thiết kế để xúc tiến lợi ích của Trung Quốc, không phải lợi ích của các nước tiếp nhận; các dự án hạ tầng đầy tham vọng nằm trong Sáng kiến trên được tài trợ chủ yếu bởi nợ vay, không phải bằng trợ cấp, và các quan chức ở nước tiếp nhận đã nhận hối lộ để chấp nhận các khoản vay trên.

"Nhiều dự án tỏ ra không kinh tế", vị doanh nhân 88 tuổi mang hai dòng máu Hungary và Mỹ cho biết.

Trường hợp tiêu biểu nhất là Sri Lanka. Trung Quốc xây một cảng biển ở đây để phục vụ lợi ích chiến lược của mình. Cảng biển này đã không thể thu hút đủ lượng lưu chuyển hàng hóa qua lại cảng để trả nợ, và tạo điều kiện cho Trung Quốc nắm quyền sở hữu cảng". Ông Soros đang nói về Cảng Hambantota, được chính phủ Sri Lanka cho Trung Quốc thuê 99 năm từ năm 2017 vì Sri Lanka đã không thể hoàn trả khoản nợ mà nước này trước đó đã vay Trung Quốc để xây dựng cảng.

"Có vài trường hợp tương tự ở những nơi khác và đang gây ra sự bất mãn trên diện rộng", Soros nói. Ông lưu ý, Malaysia cũng đang không hài lòng.

"Chính phủ trước đây của Malaysia dưới thời ông Najib Razak đã bán mình cho Trung Quốc, nhưng từ tháng 5 năm 2017, ông Razak đã bị thua trước đảng liên minh của ông Mahathir Mohamed. Mahathir lập tức dừng một số dự án hạ tầng lớn và đang đàm phán lại với Trung Quốc về các khoản bồi thường mà Malaysia vẫn đang phải trả Trung Quốc", Soros nói.

Trường hợp Pakistan lại không được rõ ràng như Malaysia, khi Pakistan là nước tiếp nhận nhiều nhất các khoản đầu tư của Trung Quốc.

Dự án Hành lang Kinh tế Trung Quốc - Pakistan (CPEC) trị giá 60 tỷ USD chạy xuyên Pakistan là dự án quan trọng nhất trong sáng kiến BRI.

"Quân đổi Pakistan hoàn toàn ủng hộ Trung Quốc, nhưng quan điểm của tân thủ tướng Pakistan Imran Khan còn hai chiều. Từ đầu năm 2018, Trung Quốc và Pakistan đã thông báo về các kế hoạch hợp tác quân sự vô cùng hoành tráng. Nhưng cuối năm 2018, Pakistan ngập sâu trong khủng hoàng tài chính", Soros lưu ý.

Ấn Độ phản đối dự án CPEC vì đi qua vùng đất tranh chấp Kashmir, và Ấn Độ cho rằng việc làm này là xâm phạm chủ quyền. New Delhi cũng không tham gia BRI và cảnh giác cao độ trước hình thức tài trợ trong BRI và các động cơ của dự án.

Trung Quốc đã bác bỏ các buộc cho rằng BRI là một dạng của Kế hoạch Marshall và phủ định bất kỳ mục tiêu địa chính trị nào trong dự án. Thay vào đó, Trung Quốc nhấn mạnh, dự án này chỉ thuần túy là về thương mại.

Bắc Kinh cũng tuyên bố, đời sống người dân và kinh tế ở các nước tiếp nhận đầu tư đã tốt lên, nhờ vào BRI.

Soros còn cho rằng, rõ ràng là Trung Quốc dùng BRI vì mục đích quân sự. "Tất cả sự quay lưng trên đã buộc Chủ tịch Tập phải thay đổi thái độ của mình về BRI".

Soros cho biết, công ty ông đã cảnh báo trước với khách hàng, và một vài người trong số họ, từ Sierra Leone đến Ecuador, đang xem xét lại, hoặc đang đàm phán lại dự án.

Soros nói rằng, Mỹ tuyên bố Trung Quốc là một "đối thủ chiến lược" là còn xem nhẹ Trung Quốc. "Trung Quốc là một người chơi quan trọng trên toàn cầu. Nên có một chính sách hiệu quả để đối phó với Trung Quốc, thay vì chỉ là những khẩu hiệu hô hào".

Nguồn: CNN-News 18

Từ khóa: Vành đai và con đường, phản đối, điều chỉnh, nợ