Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Theresa May đã đe dọa về một cuộc chiến thương mại với Mỹ sau khi nước này áp đặt các mức thuế trừng phạt đối với các máy bay được sản xuất ở Anh Quốc, làm dấy lên quan ngại về chiến lược Brexit lấy Mỹ làm trọng tâm của bà May.

Phòng Thương mại Hoa Kỳ khẳng định rằng dòng máy bay Bombardier được sản xuất tại Bắc Ailen sẽ chịu mức thuế nhập khẩu 219 % sau khi nhận được cáo buộc từ hãng hàng không Boeing rằng Bombardier đã được chính phủ trợ cấp.

Chính phủ Anh đã có những phản ứng mạnh mẽ, lên tiếng cảnh báo rằng những động thái trên của Boeing sẽ gây ảnh hưởng xấu đến những hợp đồng mua máy bay giữa Bộ Quốc phòng Anh và Boeing, đơn cử như hợp đồng mua trực thăng Apache.

Thủ tướng Anh đã kiến nghị ngay lập tức đến tổng thống Donald Trump nhằm có những can thiệp kịp thời, tránh ảnh hưởng đến thỏa thuận tự do thương mại sắp tới giữa 2 nước thời hậu Brexit.

Vụ việc phát sinh đã gây áp lực đến mối quan hệ giữa Đảng Bảo thủ và Đảng DUP của Bắc Ailen, bởi vì đang có khoảng 4000 nhân viên đang làm việc cho Bombardier tại các nhà máy ở Belfast.

Bà May cho biết bà đã “thất vọng cay đắng” với quyết định của Phòng Thương mại Hoa Kỳ trong việc áp đặt mức thuế tạm thời hơn 219% đối với dòng máy bay C-Series Bombardier nhập khẩu vào Mỹ. Bà cũng cho biết, mối quan hệ đối tác bền vững bấy lâu nay giữa Boeing và chính phủ Anh đã bị rạn nứt.

“Chúng tôi hiểu rất rõ về tầm quan trọng của Bombardier cũng như việc làm mà hãng này tạo ra tại Ailen. Chúng tôi sẽ làm mọi thứ có thể để đảm bảo công ăn việc làm cho người dân trong tương lai”, bà phát biểu.

Tiếp lời của thủ tướng, Thư ký Bộ Quốc phòng Anh Michael Fallon khẳng định: “Chúng tôi không thể nghĩ là Boeing có thể hành xử như vậy dựa trên quan hệ đối tác lâu năm.”

“Hiện chính phủ Anh đang thỏa thuận hợp đồng với Boeing cho các loại máy bay tuần tra bờ biển và trực thăng Apache, chưa kể, hãng này còn có thể tham gia đấu thầu ở lĩnh vực quốc phòng trong thời gian tới. Tuy nhiên hành vi trên đã thực sự gây tổn hại đến mối quan hệ đối tác giữa 2 phía.”

Thủ tướng Anh đã chỉ thị ông Michael Fallon “làm việc tích cực” với Boeing và chính quyền Mỹ để giải quyết ổn thỏa những ồn ào trên.

Vụ tranh chấp xuất phát từ những khiếu kiện của Boeing, cho rằng thị trường máy bay tại Mỹ bị phá giá với việc hãng Bombardier được trợ cấp từ chính phủ Anh và Canada đã có được hợp đồng bán 125 máy bay cho hãng hàng không Delta Mỹ.

Hiện tỉnh Quebec của Canada đang sở hữu cổ phần trị giá 740 triệu bảng trong chương trình sản xuất máy bay C-series. Mức thuế dự kiến trên sẽ có hiệu lực nếu Ủy ban Thương mại Hoa kỳ đưa ra phán quyết cuối cùng có lợi cho Boeing vào năm tới.

Áp lực đè nặng lên Thủ tướng Anh

Bất chấp những kiến nghị của bà May đến ông Trump, mức thuế khuyến nghị vẫn rất cao. Arlene Foster, lãnh đạo đảng DUP, kêu gọi Chính phủ nên phản đối sự áp đặt “hoàn toàn phi lý” trên.

Chính phủ Anh đang phụ thuộc vào các lá phiếu tại Nghị viện của Đảng DUP, và bà Foster đang tận dụng ưu thế này để hối thúc Thủ tướng Anh quyết định.

Phát biểu với kênh Sky News, bà nói: “Điều chúng ta cần làm bây giờ là làm việc với chính phủ Anh, chính phủ Mỹ và Canada nhắm giúp Boeing nhận ra vấn đề. Chúng tôi thực sự quan ngại về vấn đề việc làm tại Belfast và Bắc Ailen.”

Wilbur Ross, thư ký Phòng Thương mại Mỹ, phát biểu rằng: “Mỹ coi trọng mối quan hệ với Canada, nhưng phải biết rằng, kể cả là đồng minh thân cận nhất thì cũng phải chơi theo luật. Trợ cấp chính phủ là một trong những mối quan tâm hàng đầu của chính quyền Trump, chúng tôi sẽ tiếp tục đánh giá lại tính chính xác của những cáo buộc ban đầu này.”

Boeing cáo buộc Bombardier trong khi hãng này còn không tham gia đấu thầu hợp đồng nào với Delta. Đây thực sự là một sự “lố bịch”, phát ngôn viên của Bombardier nói.

Bà Allie Renison, đến từ viện Institute of Directors, phát biểu trên tờ Telegraph rằng cuộc chiến là “việc đầu tiên phải làm” khi Anh nhận lãnh trách nhiệm dẫn dắt các quan hệ thương mại hậu Brexit. Bà Allie cho biết “Hiện ít có dấu hiệu tươi sáng nào cho thấy Mỹ là đối tác thương mại ưu tiên của chúng ta.”

Ông Boris Johnson, Thư ký đối ngoại, phát biểu trên tờ Telegraph: “Sau Brexit chúng ta sẽ có có quyền tự quyết định, bao gồm cả vấn đề đánh thuế của Mỹ, và chúng ta phải tìm ra hướng giải quyết. Tôi hy vọng vấn đề sẽ sớm được giải quyết trong nay mai. Chúng tôi mong những gì đạt được sắp tới sẽ giúp khẳng định nền thương mại tự do và bình đẳng, và Bombarder sẽ nhận được đối xử thỏa đáng.”

Lãnh đạo Đảng Lao động Jeremy Corbyn cũng tạo thêm áp lực lên chính quyền May bằng bài phát biểu tại hội nghị đảng Lao động tại Brighton, rằng: “Nếu thực sự có mối quan hệ đặc biệt, thì chúng ta có thể bảo với Washington rằng: làm cách đó là sai rồi.” (ngụ ý nếu quan hệ Mỹ – Anh là mối quan hệ đặc biệt như lời Thủ tướng Anh – Theresa May, thì mọi việc đã có thể giải quyết bằng một câu nói). “Và mối quan hệ đó cần được vận dụng vào trường hợp của Bombardier khi mà hàng ngàn việc làm đang bị đe dọa.”

“Vị thủ tướng của chúng ta, người đang đặt cược nền kinh tế tương lai trong một thỏa thuận thương mại tự do nới lỏng với Mỹ, sẽ phải giải thích làm sao để mức thuế 220% có thể giúp nước Anh đẩy mạnh xuất khẩu.”

Boeing khẳng định trong một phát ngôn: “Tranh chấp này không có cản trở sự sáng tạo công nghệ hay cản trở cạnh tranh, điều mà chúng tôi luôn khuyến khích. Sự khiếu kiện của chúng tôi chỉ nhằm đảm bảo một môi trường cạnh tranh bình đẳng cho các công ty sản xuất máy bay thông qua các thỏa thuận thương mại.”

Vụ việc trên đã phủ bóng lên sự kiện ra mắt của Viện Thương mại tự do (IFT), một nhóm cố vấn chính sách mới kêu gọi Anh giảm hàng rào thương mại cho các nước không phải là thành viên EU sau Brexit. Tổ chức này được hậu thuẫn bởi ngài Johnson, Thư ký Thương mại Quốc tế Liam Fox và Thư ký Môi trường Michael Gove.

Ngài Johnson khẳng định lại lần nữa rằng ông muốn giai đoạn chuyền đổi Brexit sẽ diễn ra ngắn nhất có thể. Điều này tương phản với quan điểm của các đồng nghiệp trong Chính phủ như ngài Philip Hammon.

Ông nói: “Chúng ta có một tương lai tươi sáng phía trước. Hãy hi vọng là ngày đó sẽ đến sớm mà không phải trải qua một giai đoạn chuyển đổi quá lâu, hãy hi vọng vậy.”

Nguồn: Telegraph - QV

Từ khóa: Chiến tranh thương mại, Bombardier, thuế quan, Brexit, Hoa kỳ, việc làm, Theresa May, Trump, tự do thương mại, hàng không, Bombardier.