Việt Nam khiếu nại Philippines lên WTO vì sản phẩm xi măng

xi mang

Việt Nam đang kiện lên WTO yêu cầu Philippines bồi thường cho mình, vì xuất khẩu xi măng của Việt Nam bị thiệt hại nặng sau biện pháp tự vệ của Manila đối với mặt hàng này.

Trong thông báo gửi lên Ủy ban Tự vệ WTO vào ngày 25/10/2019, Việt Nam yêu cầu Philippines tham vấn về quyết định áp dụng biện pháp tự vệ đối với xi măng nhập khẩu của Philippines. Việt Nam cho biết mình có “quyền lợi đáng kể vì là nước xuất khẩu trong vụ việc lần này”, và vì vậy, Việt Nam có quyền yêu cầu được bảo vệ quyền lợi theo Điều 12.3 của Hiệp định Tự vệ WTO.

Điều 12.3 trong Hiệp định Tự vệ WTO yêu cầu một nước thành viên khi đề xuất áp dụng hoặc mở rộng một biện pháp tự vệ phải dành những cơ hội thích hợp để tham vấn trước với các nước thành viên là bên xuất khẩu và có quyền lợi đáng kể trong sản phẩm có liên quan.

Ngoài ra, Việt Nam yêu cầu Philippines phải “giải quyết các đề xuất về bồi thường thương mại”, chiếu theo Điều 8.1 của Hiệp định Tự vệ. Theo Điều 8.1, một nước thành viên WTO đề xuất áp dụng hoặc mở rộng một biện pháp tự vệ phải duy trì một mức độ nhượng bộ đối với các thành viên xuất khẩu bị ảnh hưởng, như một hình thức để đền bù cho các tác động tiêu cực của biện pháp này tới thương mại.

Việt Nam cũng cho rằng, Philippines đã không tham vấn Việt Nam về việc liệu thời gian từ lúc ra thông báo cho đến lúc áp dụng biện pháp tự vệ có đủ để hai bên tiến hành trao đổi thông tin hay không, theo quy định tại Điều 12.3.

Việt Nam hi vọng sớm nhận được trả lời từ Manila về thời điểm thích hợp để hai bên tiến hành tham vấn.

Tháng 8/2019, Bộ Thương mại và Công nghiệp Philippines đã áp đặt biện pháp tự vệ 3 năm lên sản phẩm xi măng, dựa trên các bằng chứng từ Ủy ban Thuế quan cho thấy xi mặng nhập khẩu đe dọa làm tổn hại nghiêm trọng ngành công nghiệp trong nước. Cơ quan thuế của Philippines lập luận rằng, “nhập khẩu xi măng đã tăng đáng kể bắt đầu tư năm 2016 cho đến quý I năm 2019”, và xu hướng này nhiều khả năng sẽ còn tiếp tục trong thời gian trước mắt.

Trong đề xuất của mình, Ủy ban Thuế quan cũng cho rằng Philippines là thị trường xuất khẩu quan trọng của các nhà cung cấp xi măng hàng đầu ở Việt Nam và Trung Quốc, ám chỉ khả năng các nước này sẽ tăng cường xuất khẩu xi măng vào Philippines trong tương lai gần.

Vì vậy, Bộ Thương mại và Công nghiệp Philippines đã đánh thuế tự vệ trong 3 năm lên xi măng nhập khẩu từ các nước để cho phép các công ty sản xuất xi măng trong nước có đủ thời gian để cải thiện năng suất. Mức tự vệ trong năm đầu là 250 peso/MT, hoặc 10 peso/bao 40kg; năm thứ hai là 225 peso/MT, hoặc 9 peso/bao; và năm thứ ba là 200 peso/MT, hoặc 8 peso/bao. Trong 3 năm tiếp theo, các doanh nghiệp xi măng Philippines được giao nhiệm vụ phải điều chỉnh hoạt động sản xuất để tăng sản lượng, giảm chi phí kinh doanh, làm sao để sản phẩm xi măng của mình đủ sức cạnh tranh với hàng nhập khẩu.

Báo cáo điều tra sơ bộ từ Bộ Thương mại và Công nghiệp Philippines cho thấy, thị phần xi măng nhập khẩu đã nhảy vọt lên 15% trong năm 2017, từ mức chỉ 0.02% trong năm 2013. Làn sóng nhập khẩu ồ ạt đã buộc ngành công nghiệp xi măng trong nước phải giảm giá bán gần 10%, doanh thu sụt giảm 12% xuống còn 11.1 tỷ Peso trong năm 2017.

Xi măng nhập khẩu từ Việt Nam đã tăng thẳng đứng trong những năm qua – tăng 3 con số trong năm 2015 và 2016, và tăng 2 con số trong năm 2017 và 2018.

Dựa trên số liệu từ Cơ quan Thống kê Philippines (PSA), xi măng nhập khẩu từ Việt Nam trong năm 2015 là 1.59 triệu MT, tăng 170% so với mức 592 MT của năm 2014. Năm 2016, xi măng nhập khẩu từ Việt Nam tiếp tục tăng lên thành 3.22 triệu MT, tương đương mức tăng 101%.

Năm 2017, con số này tiếp tục tăng lên thành 4.28 triệu MT, tương đương mức tăng 32.85%. Và sang năm 2018, nhập khẩu xi măng từ Việt Nam tiếp tục tăng hơn 50% lên mức kỷ lục 6.56 triệu MT.

Nguồn: Business Mirror

Từ khóa: Việt Nam, khiếu nại, Philippines, biện pháp tự vệ, xi măng, WTO.