Các chuyên gia nhận định với đài CNBC rằng, Mỹ có nhiều thứ để mất trong một cuộc chiến tổng lực với EU, hơn là trong cuộc chiến hiện nay với Trung Quốc.
Tổng thống Mỹ Donald Trump trong vài tháng trở lại đây tiếp tục có các phát ngôn cứng rắn chống lại EU mặc dù đang tập trung đánh thuế Trung Quốc. Tháng 11 tới đây là hạn chót để chính quyền Mỹ đưa ra quyết định có áp thuế lên một trong những ngành công nghiệp quan trọng nhất của EU – là ô tô – hay không.
Mỹ đã đánh thuế sản phẩm nhôm và thép của EU. Đáp trả lại, tháng 6/2018, EU cũng đã áp thuế 25% lên 2.8 tỷ USD hàng hóa nhập khẩu từ Mỹ. Bên cạnh đó, hai bên cũng đang có cuộc tranh cãi dai dẵng liên quan đến vấn đề Airbus và Boeing. Các chuyên gia tin rằng, nếu tranh cãi giữa Mỹ và EU tiếp tục phát triển, đây sẽ là một cuộc chiến gây nhiều tổn thất hơn là cuộc trã đũa qua lại hiện tại giữa Mỹ với Trung Quốc. Cuối tuần này, lãnh đạo các nền kinh tế lớn nhất thế giới G7 sẽ nhóm họp tại Pháp để thảo luận về vấn đề thương mại toàn cầu.
“Thương mại giữa EU-Mỹ là vấn đề quan trọng bậc nhất. Từ trước đến nay, đây là quan hệ thương mại song phương lớn nhất thế giới”, ông Florian Hense, chuyên gia kinh tế tại Berenberg, cho biết.
“Tính gộp cả thương mại hàng hóa và dịch vụ, kim ngạch song phương giữa Mỹ và EU năm 2018 lớn hơn 70% kim ngạch song phương giữa Mỹ và Trung Quốc”
Số liệu từ Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ cho thấy, trong năm 2018, Mỹ nhập khẩu 683.9 tỷ USD hàng hóa từ EU và 557.9 tỷ USD hàng hóa từ Trung Quốc. Ở chiều ngược lại, Mỹ xuất khẩu đến 574.5 tỷ USD sang EU và chỉ 179.2 tỷ USD sang Trung Quốc. Các số liệu trên bao gồm cả thương mại hàng hóa và dịch vụ.
Ông Hense nói thêm “Trong năm 2018, giá trị Mỹ xuất khẩu sang châu Âu gấp 3 lần xuất khẩu sang Trung Quốc”, và cho rằng đây chính là nguyên nhân giúp EU có nhiều vũ khí để đáp trả Mỹ.
Về phần EU, ủy viên thương mại EU bà Cecilia Malmstrom cho biết EU không muốn bị đặt vào tình thế phải áp thuế, nhưng khối này sẽ sẵn sàng làm vậy nếu Mỹ hành động trước.
Hồi tháng 6 năm 2018, bà Cecilia Malmstrom từng phát biểu “Chúng tôi không thể đứng nhìn các quy tắc thương mại quốc tế mà chúng tôi và Mỹ đã chung tay xây dựng trong nhiều năm qua bị vi phạm”. Từ đó đến nay, mỗi lần Mỹ đe dọa áp thêm thuế, Brussels đều lên danh sách hàng hóa có khả năng bị áp thuế để thể hiện rằng EU có thể đáp trả Mỹ.
Kinh tế Mỹ và EU đều đang gặp khó khăn
Trong giai đoạn này, cả Mỹ và EU không đủ sức để hứng chịu thêm một cuộc chiến thương mại nào nữa. “Chiến tranh thương mại Mỹ-Trung mặc dù đã diễn ra một thời gian nhưng cho đến nay mới bắt đầu có tác động lên toàn bộ nền kinh tế, chưa kể, một số tác động từ cuộc chiến còn được kiềm hãm lại nhờ vào môi trường kinh tế trong nước đang trong trạng thái tốt”, Fredrik Erixon, giám đốc viện nghiên cứu ECIPE, nói với CNBC.
“Nhưng nếu Mỹ và EU tăng thuế lẫn nhau trong mùa thu tới, mọi thứ sẽ không diễn ra như vậy. Bởi vì nền kinh tế của cả hai đang tụt giảm, và hiệu ứng chu kỳ của các mức thuế có khả năng sẽ khá mạnh”, ông nói thêm.
Số liệu cuối tháng 7 cho thấy, khu vực euro zone – khu vực gồm 19 nước cùng sử dụng đồng euro – chỉ tăng trưởng 0.2% trong quý II, giảm so với mức tăng trưởng 0.4% của quý I. Kết quả là, Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) – cơ quan giám sát chính sách tiền tệ khu vực – sắp thông báo một đợt kích thích kinh tế mới sau mùa hè này.
Ở Mỹ, nền kinh tế nước này đã tăng trưởng 2.1% trong quý II năm nay – thấp hơn 1% so với quý trước đó – và Cục dự trữ liên bang Mỹ (Fed) hồi tháng 7 đã quyết định cắt giảm lãi suất lần đầu tiên trong hơn một thập kỷ qua. Trả lời Thượng viện Mỹ vào giữa tháng 7, Chủ tịch Fed Jerome Powell nói rằng “các vòng xoáy, chẳng như các cuộc căng thẳng thương mại và các lo ngại về tăng trưởng toàn cầu, đã đè nặng lên hoạt động kinh tế và dự báo tăng trưởng”.
Các tập đoàn đa quốc gia Mỹ gặp rủi ro
Giáo sư kinh tế chính trị quốc tế tại đại học Johns Hopkins ông Erik Jones giải thích, mô hình kinh doanh của các tập đoàn đa quốc gia đang gặp nguy hiểm khi cuộc chiến thương mại Mỹ-EU có nguy cơ xảy ra.
“Phần lớn hoạt động giao thương giữa Mỹ và EU diễn ra giữa nội bộ một công ty Mỹ/EU, hơn là giữa một công ty Mỹ với một công ty EU … (kết quả là) khi Mỹ và EU áp thuế lẫn nhau, không chỉ giá cả đến tay người tiêu dùng sẽ tăng lên và hoạt động lắp ráp hàng hóa ở cả hai nơi sẽ gặp khó khăn, như trong trường hợp chiến tranh thương mại Mỹ-Trung, mà tính hiệu quả trong mô hình kinh doanh của các tập đoàn đa quốc gia cũng bị phá vỡ”.
“Bởi vì rất nhiều, nếu không muốn nói là phần lớn, các tập đoàn đa quốc gia lớn là các tập đoàn của Mỹ. Vì vậy, kinh tế Mỹ sẽ bất lợi hơn nếu cuộc chiến diễn ra”.
Theo văn phòng thống kê EU, các hàng hóa dẫn đầu giá trị xuất khẩu của Mỹ vào EU năm 2018 là máy móc và động cơ, máy bay và phụ tùng, dược phẩm. Ở chiều ngược lại, Mỹ nhập khẩu từ EU chủ yếu là ô tô, dược phẩm và thiết bị y tế.
“Một cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và EU sẽ đầy thách thức hơn một cuộc chiến giữa Mỹ và Trung Quốc bởi vì nó sẽ làm suy yếu các tập đoàn đa quốc gia của Mỹ, thu hẹp quy mô thị trường xuất khẩu của các doanh nghiệp Mỹ, và khuyến khích các doanh nghiệp Mỹ xử lý các tài sản ở nước ngoài và vì vậy gây ra thêm cạnh tranh nước ngoài”, Jones cho biết.
“Nói cách khác, cuộc chiến giữa Mỹ và EU sẽ xóa bỏ hết tất cả các lợi thế cấu trúc mà các chính quyền tiền nhiệm của Mỹ đã tạo dựng nên kể từ khi chiến tranh thế giới lần thứ II kết thúc”.
Nguồn: CNBC
Từ khóa: chiến tranh thương mại Mỹ-EU, quy mô, thiệt hại
Các tin khác
- “Con đường tơ lụa” kỹ thuật số (kỳ II): Việt Nam ứng phó thế nào? - 09/09/2019
- “Con đường tơ lụa” kỹ thuật số Kỳ I: Toan tính của Trung Quốc - 09/09/2019
- Trung Quốc sẽ chịu được bao nhiêu tổn thương kinh tế từ cuộc chiến thương mại? Donald Trump sắp sửa tìm được câu trả lời - 09/09/2019
- Ứng phó thương chiến Mỹ-Trung: "Tránh thành thị trường xuất khẩu hàng thừa" - 09/09/2019
- ASEAN sẽ trở thành khu vực kỹ thuật số tiên tiến trong tương lai - 09/09/2019
