Lợi ích của RCEP đối với các doanh nghiệp nhỏ

RCEP0307

Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) được cho là một trong những thỏa thuận thương mại lớn nhất trên thế giới. Hiệp định này được dẫn dắt bởi ASEAN, có thị trường chiếm khoảng 25% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) toàn cầu, 45% tổng dân số, 30% thu nhập và 30% thương mại toàn cầu. Ngoài ASEAN, các quốc gia còn lại tham gia thỏa thuận thương mại này là Ấn Độ, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Úc và New Zealand.

Sáng kiến về Hiệp định lần đầu tiên được đưa ra cách đây sáu năm nhưng sau nhiều vòng đàm phán và các cuộc họp cấp bộ trưởng, thỏa thuận thương mại vẫn chưa đi đến kết quả. Tuy nhiên, một số người lạc quan cho rằng thỏa thuận này có khả năng sẽ đi đến kết luận trong năm nay.

Nhiều người cho rằng, RCEP sẽ chỉ tác động đến những công ty lớn trong các ngành công nghiệp chủ lực. Tuy nhiên, nếu nhìn nhận kỹ càng hơn, Hiệp định cũng có thể tạo ra lực đẩy cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), chiếm hơn 90% số lượng doanh nghiệp của 16 nền kinh tế thành viên.

Tác động đến các SME

Lợi thế lớn nhất cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ nếu hiệp định thương mại được thông qua là khả năng mở cửa thị trường. RCEP là cơ hội tuyệt vời để các doanh nghiệp này tiếp cận và khai thác tiềm năng thị trường rộng lớn mở ra cho họ, bao phủ gần một nửa dân số và 30% thu nhập cũng như thương mại toàn cầu.

Những cơ hội như vậy rất khó đến được với các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Theo báo cáo tháng 11 năm 2017 của Công ty Dịch vụ Tài chính Ngân hàng Đức Commerzbank AG, các SME bị ảnh hưởng nặng nề nhất do bị hạn chế tiếp cận nguồn tài trợ thương mại. Theo đó, hơn một nửa yêu cầu giao dịch tài chính thương mại của họ bị từ chối trên toàn thế giới.

Một khảo sát vào năm 2017 của Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) cho thấy “nhu cầu tài trợ thương mại chưa được đáp ứng” (trade finance gap) ở các nước châu Á đang phát triển chiếm 40% trên tổng số 1,5 nghìn tỷ USD toàn cầu trong năm 2016. Thách thức lớn nhất với các doanh nghiệp SME (bao gồm cả doanh nghiệp siêu nhỏ) là việc tiếp cận nguồn tài chính, khi SME chiếm 74% trong tổng số các đề nghị bị từ chối trong năm 2016, tăng lên từ tỷ lệ 57% năm trước. Tỷ lệ từ chối cao dẫn đến việc các cơ hội thương mại bị bỏ lỡ, cản trở tăng trưởng kinh tế.

Ông Steven Beck, Trưởng phòng Tài chính Thương mại tại ADB cho rằng “thiếu hụt lớn về tài chính là lực cản đối với thương mại, tăng trưởng và tạo ra việc làm”.

Ở điểm này, các đặc điểm tự do hóa thương mại của RCEP tỏ ra nổi bật. Một trong những mục tiêu của Hiệp định là hỗ trợ phát triển các doanh nghiệp SME và đưa họ vào chuỗi giá trị như một phần trong bối cảnh kinh doanh toàn cầu.

Với việc mở cửa thị trường, thế giới sẽ trở thành “con hàu” của SME. Tài chính thương mại cho phép các doanh nghiệp vừa và nhỏ dễ dàng xuất khẩu sản phẩm của họ. Khi SME phát triển lớn hơn, việc được đưa vào chuỗi cung ứng toàn cầu sẽ giúp doanh nghiệp tận dụng tốt hơn các lợi thế về quy mô. Hơn nữa, hoạt động hợp tác kỹ thuật với các quốc gia công nghiệp tiên tiến hơn, như Nhật Bản, Hàn Quốc, New Zealand và Úc, giúp các doanh nghiệp vừa và nhỏ phát triển các sản phẩm tốt hơn, cạnh tranh hơn.

Điều này cũng tạo ra phản ứng dây chuyền trên thị trường lao động. ADB ước tính 10% gia tăng tài chính thương mại trên toàn cầu có khả năng tạo thêm 1% việc làm. Lấy ví dụ tại thị trường ASEAN. Theo Ban Thư ký ASEAN, các doanh nghiệp SME sử dụng từ 52% đến 97% tổng số lao động. Khi các doanh nghiệp này phát triển và mở rộng hoạt động kinh doanh, nhờ các lợi ích RCEP mang lại, họ sẽ tạo ra nhiều cơ hội việc làm, khiến tỷ lệ thất nghiệp giảm.

Tuy nhiên, vẫn còn nhiều việc cần phải thực hiện và những thách thức phải vượt qua. Với một khu vực thương mại tự do, các doanh nghiệp vừa và nhỏ phải cạnh tranh với các công ty đa quốc gia (MNC) lớn hơn có nguồn lực tài chính dồi dào mà các doanh nghiệp SME chỉ có thể mơ ước. Điều đó có nghĩa là các doanh nghiệp SME phải làm việc chăm chỉ và thông minh hơn để cạnh tranh với các MNC.

Đầu tiên, cần tập trung thu hút nguồn nhân lực. Điều này nâng cao năng suất của các công ty, sau đó thu hẹp khoảng cách giữa SME và MNC.

Theo ông Raymond Teo, giảng viên phụ trợ của Đại học Quản lý Singapore, trong một bài bình luận do Singapore Business Review đăng tải, các doanh nghiệp vừa và nhỏ phải thích ứng với nhiều thay đổi trong phát triển nguồn nhân lực (đặc biệt là việc chuyển sang sử dụng các công cụ phân tích nhân sự).

“Phân tích nhân sự tối ưu hóa hiệu quả sử dụng nguồn nhân lực trong công ty, tạo ra kết quả kinh doanh tốt hơn. Ngày nay, phân tích nhân sự được coi là xu hướng quan trọng tiếp theo trong lĩnh vực quản lý nguồn lực lao động. Các công ty sử dụng công cụ này để tuyển dụng, giữ chân và tạo động lực cho nhân viên”. Ông cho biết thêm rằng “việc áp dụng trong các doanh nghiệp SME dường như không được chú trọng”.

Cơ hội sẽ rất dồi dào cho các doanh nghiệp SME khi RCEP gần đi tới hoàn thành. Với triển vọng Hiệp định được ký kết vào cuối năm nay, các doanh nghiệp SME phải nhanh chóng hành động hoặc đối diện với kết cục thất bại.

Theo TheAseanPost – Kdu

Từ khóa: lợi ích, RCEP, doanh nghiệp nhỏ