Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Đầu tháng này, cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ đã thu hút sự quan tâm lớn từ chính phủ và doanh nghiệp Hàn Quốc, chủ yếu do việc Đảng Dân chủ giành lại Quốc hội sẽ tác động đáng kể lên cuộc chiến thương mại đang diễn ra giữa Mỹ và Trung Quốc.

Là quốc gia có 1/3 tổng giá trị thương mại phụ thuộc vào hai cường quốc kinh tế, Hàn Quốc đang phải gánh chịu ảnh hưởng trực tiếp đến từ cuộc chiến thương mại kéo dài.

Daniel Ikenson, giám đốc trung tâm ngiên cứu chính sách thương mại tại Viện Cato, một viện nghiên cứu độc lập tại Hoa Kỳ, cho rằng Hàn Quốc nên xem xét tham gia vào Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), gồm 11 nước thành viên trong đó có Nhật Bản, như là cách thức thoát khỏi sự ảnh hưởng của Trung Quốc và Hoa Kỳ. Ikenson cho rằng cuộc chiến thương mạihiện tạisẽ không có dấu hiệu chấm dứt trong tương lai gần, ngay cả khi đảng Dân Chủ đã giành được Hạ viện.

Ikenson là một chuyên gia về quan hệ Trung Quốc – Hoa Kỳ. Kể từ khi bắt đầu công việc tại viện Cato vào năm 2000 cho đến nay, ông đã công bốnhiều bài nghiên cứu liên quan đến nhiều chính sách thương mại khác nhau, trong đó tập trung đặc biệt vào các vấn đề về quan hệ Mỹ - Trung.

Phát biểu trong cuộc phỏng vấn với tờ nhật báo JoongAng của Hàn Quốc bên ngoài một diễn đàn quốc tế tổ chức bởi Hiệp hội Thương mại Quốc tế Hàn Quốctại Seoul vào thứ hôm Hai (12/11), ông Ikenson nói: “Tôi cho rằng có rất nhiều người đang hi vọng việc đảng Dân Chủ giành được Hạ viện có thể giúp kiềm chế các chính sách thương mại theo chủ nghĩa bảo hộ của Trump. Tôi không nghĩ điều này là khả thi.”

Theo nhận định của ông Ikenson, cả đảng Cộng Hòa và đảng Dân Chủ đều công nhận Trung Quốc không tuân thủ theo những quy tắc thương mại công bằngm và đều muốn đưa ra biện pháp mạnh để khiến quốc gia này thay đổi chính sách của họ, mặc dù cả hai đảng không hẳn đồng thuận với nhau rằng tăng thuế quan là biện pháp đúng đắn.

Chuyên gia chính sách thương mại cho biết ông hi vọng cả hai đảng sẽ thuyết phục Trump tái tham gia Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), hiện nay là CPTPP. Ông Trump đã quyết định rút Hoa Kỳ ra khỏi hiệp định này vào năm ngoái. Hiệp định TPP từng được dẫn dắt bởi nguyên Tổng thống Mỹ Barack Obama và được kỳ vọng sẽ viết lại luật lệ cho nền thương mại toàn cầu và quản lý Trung Quốc hiệu quả hơn.

“Đối với tôi, TPP chưa thật sự hoàn hảo, nhưng nó là hiệp định tốt nhất hiện nay”,vị trưởng ban chính sách thương mại phát biểu.

Theo chia sẻ của ông Ikenson, hiệp định TPP ban đầu gồm 12 nước thành viên, bao gồm cả Hoa Kỳ và Nhật Bản, chiếm đến 40% GDP toàn cầu. Nhiều nước trong TPP cũng là đối tác khu vực của Trung Quốc, nên điều này có thể sẽkhuyến khích Trung Quốc tham gia vào hiệp định.

“Đó có thể là một cách để khuyến khích Trung Quốc hành xử công bằng hơn trong vấn đề sở hữu trí tuệ, thúc ép trao đổi công nghệ và trợ cấp, nhờ vào những luật lệ đang được xây dựng trong TPP,” ông cho biết.

Ông Ikenson ủng hộ Hàn Quốc nên tham gia hiệp định CPTPP nhằm bảo vệ nước này trước tình thế tiến thoái lưỡng nạn giữa hai cường quốc.

Ikenson cho biết: “Mặc dù Hàn Quốc đã ký kết thỏa thuận song phương với mỗi nước thành viên CPTPP ngoại trừ Nhật Bản, sự kết hợp giữa các nước trong khối này có thể tạo ra một thế lực đối trọng với các nền kinh tế lớn hơn, như Hoa Kỳ và Trung Quốc. Việc trở thành một phần trong nhóm này có thể giúp Hàn Quốc thoát khỏi tác động của cuộc chiến thương mại.”

Vị chuyên gia thương mại đánh giá chính sách ngoại giao“Phương Nam mới” (New Southern Policy) của chính quyền Moon Jae-in là “một chiến lược đúng đắn.” Chính sách này hướng đến mở rộng mối quan hệ đối tác kinh tế với các nước Đông Nam Á cũng như với các nước Nam Á, trong đó có Ấn Độ, và giảm độ lệ thuộc vào Hoa Kỳ và Trung Quốc.

Theo ông Ikenson, chính quyền Trump đang cố khuyến khích các nước đồng minh tránh xa Trung Quốc bằng cách áp đặt thuế quan để doanh nghiệp không còn chọn Trung Quốc là điểm tập kết phụ tụng và lắp ráp.

“Chính quyền Trump đã xây dựng một hiệp định tự do thương mại (FTA) mới giữa Canada, Mexico và Hoa Kỳvới điều khoản rằng hiệp định này sẽ chấm dứt nếu như các bên khác ký kết FTA với một quốc gia có nền kinh tế phi thị trường,” ông cho biết. “Vì vậy, đến một lực nào đó Hàn Quốc có thể cũng sẽ phải đối mặt với áp lực này.”

Bàn về ảnh hưởng của cuộc bầu cử giữa nhiệm kì tại Mỹ lên Hàn Quốc, Ikenson cho rằng những cuộc đàm phán gần đây về hiệp định thương mại Hàn Quốc – Hoa Kỳ (KORUS) có thể sẽ bị trì hoãn bởi đảng Dân Chủ, nếu họ muốn xóa bỏnhững thành quả mà Trump từng xem là một thắng lợi chính trị.

“Nếu đảng Dân Chủ quan tâm đến việc xem xét lại hiệp định KORUS, có thể họ sẽ không nhượng bộ và khăng khăng yêu cầu việc đó,” Ikenson cho biết. “Tôi nghĩ chính quyền Trump sẽ tuyên bố rằng họ không cần phê chuẩn từ Quốc hội bởi họ chỉ chỉnh sửa một vài nội dung so với hiệp định KORUS nguyên bản, dù trên thực tế, không hẳn là vậy.”

Ikenson nhấn mạnh mức thuế quan 25% mà Mỹ đánh lên mặt hàng xe bán tải nhập khẩu sẽ kéo dài thêm 20 năm dưới điều khoản của hiệp định KORUS mới.

“Đối với tôi, điều này cần được Quốc hội thông qua bởi vì nó là về vấn đề thuế quan, [và] có thể sẽ còn nhiều điều khoản khác, phụ thuộc vào những gì đang diễn ra tại Hàn Quốc, trong suốt quá trình phê chuẩn,” ông cho biết.

Nguồn: Korea Joongang Daily - HN

Từ khóa: KORUS, CPTPP, hiệp định tự do thương mại, chiến tranh thương mại, hội nhập, chủ nghĩa bảo hộ