Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Trong cuộc chạy đua đầu tư xây dựng hải cảng đầy khốc liệt, các quốc gia Đông Nam Á nên lưu ý đến vấn đề có thể phát sinh, đó là xây dựng dư thừa.

Đông Nam Á dường như đang ở tâm điểm của sự phát triển dày đặc các hải cảng; hàng loạt các quốc gia trong khu vực như Singapore, Malaysia, Indonesia và Philippines đã thể hiện ý định xây dựng mới hoặc hiện đại hóa các cảng họ đang vận hành. Bước đi này là cần thiết nhằm nâng cao sức cạnh tranh của quốc gia, tuy vậy, không phải dự án cảng biển nào cũng mang lại lợi ích kinh tế như mong đợi. Theo tờ Straits Time số ra ngày 17/11, kế hoạch đầy tham vọng nhằm xây dựng một siêu hải cảng trị giá 45.5 tỷ USD của Malaysia đã bị trì hoãn do sự sút giảm khối lượng hàng hóa vận chuyển sau khi các liên minh vận tải lớn của thế giới chuyển hoạt động sang Singapore. Bộ trưởng Giao thông vận tải Malaysia Liow Tiong Lai sau đó đã đính chính rằng dự án cảng biển này vẫn được tiếp tục.

Tuy nhiên, khó có thể phản bác rằng một vài hải cảng tại Đông Nam Á sẽ đối mặt với khả năng vận hành dưới công suất thiết kế nếu như có quá nhiều cảng biển được xây mới hoặc mở rộng.

Mặc dù các con số thống kê cho thấy 60% thương mại đường biển trên thế giới đi qua châu Á, nhưng chiếm phần lớn trong số đó lại là hàng xuất khẩu từ Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản đến Hoa Kỳ và châu Âu. Trong khi khối lượng hàng hóa trung chuyển giữa các nước châu Á với nhau tăng trưởng rất chậm, thậm chí là thu hẹp lại trong vài năm trở lại đây. Đó là các số liệu được công bố tại Diễn đàn châu Á Bác Ngao hồi tháng 3 vừa qua.

Những yếu tố này chỉ ra sự thật là nhu cần vận tải bằng đường biển phát triển chậm hơn sự ra đời các dự án mở rộng, xây mới các hải cảng. Tuy nhiên, ngừng việc xây dựng các cảng biển không phải là một giải pháp tốt cho vấn đề đã nêu. Thúc đẩy thương mại giữa các quốc gia trong khu vực châu Á là là con đường phù hợp giúp giải quyết nguồn cầu dịch vụ cảng biển đang thừa thãi do sự gia tăng nhanh số lượng các công trình này tại khu vực.

Theo Ngân hàng Thế giới, Nam Á được coi là khu vực ít có sự liên kết nhất giữa các nước trong khu vực, với giá trị thương mại nội khối chỉ chiếm 5% trong tổng kim ngạch, một con số rất nhỏ so với ASEAN – 35% và EU – 60%.

Gia tăng nhu cầu cho việc phát triển cảng biển thông qua xúc tiến hội nhập khu vực được coi là biện pháp khả dĩ nhất hiện nay. Việc kết thúc sớm đàm phán Hiệp Đối tác toàn diện khu vực (RCEP), một thỏa thuận thương mại giữa 16 nước trong khu vực châu Á Thái Bình Dương sẽ giúp đạt được lợi ích vừa nêu. Các quốc gia Đông Nam Á nên tận dụng lợi thế là nhân tố bổ sung cho ba hệ thống kinh tế lớn nhất châu lục là Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc để ASEAN có thể tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị công nghiệp của châu Á. Để viễn cảnh như trên trở thành hiện thực, các quốc gia Đông Nam Á phải tiến hành cắt giảm các biện pháp bảo hộ thương mại nội địa nhằm thúc đẩy dòng vốn lưu thông mạnh mẽ xuyên biên giới. Đông Nam Á cũng cần nhẫn nại và từng bước tiến hành tái cấu trúc kinh tế, và không nước nào được tự mãn với những thành tựu trước mắt. Giải quyết tốt những vấn đề nêu trên sẽ giúp thúc đẩy thương mại nội khối toàn châu Á.

Nguồn: http://www.globaltimes.cn/

Từ khóa: RCEP, cảng biển, Đông Nam Á, vận tải biển