Mục đích của Mỹ trong đàm phán TPP là tăng cường bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ và hạn chế những ảnh hưởng có thể có do quy định từ các nước khác lên các ngành công nghiệp Mỹ.
Tưởng thưởng cho rủi ro và cải tiến, nhấn mạnh sự bảo vệ của chính phủ, mô thức hoạt động tìm kiếm sự hỗ trợ từ chính phủ của các công ty luật, tài chính… có lẽ là những điểm nổi bật của chủ nghĩa tư bản Mỹ - và những điều này lại càng nổi bật trong ngành công nghiệp dược phẩm. Đây là ý kiến của bà Bianca Ogden, Giám đốc Quỹ chăm sóc sức khỏe quốc tế được đưa ra trong báo cáo hàng năm của Quỹ này.
Ngành công nghiệp dược phẩm Hoa Kỳ phát triển dựa trên sự kết hợp giữa đổi mới và bảo hộ. Theo bà Ogden, có sự không cân xứng trong doanh thu toàn cầu và dược là ngành công nghiệp mang lại lợi nhuận nhiều thứ hai chỉ sau ngành công nghệ.
Tuy nhiên, điều đó không thể ngăn ngành dược tiếp tục tìm kiếm nhiều hơn các biện pháp bảo vệ trong Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) mà Mỹ cùng với 11 nước khác là các bên tham gia – không bao gồm Trung Quốc và Ấn Độ. Ngoài ra ngành công nghiệp giải trí và phần mềm Mỹ cũng muốn có thêm nhiều sự bảo vệ thông qua TPP.
Đàm phán bí mật đã cản trở khả năng tiếp cận các đề xuất trong TPP một cách đầy đủ, chỉ một số ít các văn bản bị rò rỉ là có thể tiếp cận được.
Ủy ban Năng suất, Ủy ban canh tranh và người tiêu dùng và Cơ quan cạnh tranh Harper Australia đã kêu gọi chính quyền Thủ tướng Abbott công bố văn kiện đàm phán trước khi thực hiện thông qua hiệp định. Tuy nhiên, Bộ trưởng Thương mại Australia Andrew Robb đã không đồng ý vì cho rằng điều này sẽ ảnh hưởng đến mức độ tự do đàm phán của Australia.
Tuy nhiên, hiện đàm phán đã đi vào giai đoạn cuối, Chính phủ Australia cần thẳng thắn từ chối bất kỳ yêu cầu nào về việc gia tăng mức độ bảo hộ. Điều này là cần thiết để tránh lặp lai vết xe đổ của chính phủ tiền nhiệm của Thủ tướng John Howard khi ký Hiệp định thương mại tự do Australia - Mỹ vào năm 2004. Theo đó, hiệp định này đã kéo dài thời gian bảo vệ bản quyền tác giả tại Australia thành 50 năm sau khi tác giả, nhạc sĩ hoặc nhà phát minh qua đời để tương thích với quy định là 70 tại Mỹ.
Ủy ban Năng suất sau đó đã kết luận rằng quyết định này làm tổn hại đến Australia vì nước này vốn là nhà nhập khẩu chính bản quyền, tác quyền cũng như người tiêu dùng Mỹ.
Bảo mật
Australia có thể cần bảo mật cho các vấn đề trọng yếu trong đàm phán các hiệp định thương mại truyền thống như bảo vệ ngành công nghiệp xe hơi, xuất khẩu nông nghiệp…
Tuy nhiên, TPP là một hiệp định khác biệt ở nhiều khía cạnh. Một quan chức Australia cho biết “mục tiêu của Mỹ là các nước khác sẽ thay đổi luật để bảo vệ nhiều hơn nữa cho sở hữu trí tuệ, bằng sáng chế, thương mại điện tử… trong khi hạ thấp tiêu chuẩn đối với người tiêu dùng, sức khỏe và môi trường của mình cho nhà đầu tư và các công ty của Mỹ”.
Cựu Chủ tịch Ủy ban Năng suất Bill Carmichael cho rằng các hiệp định thương mại tự do cấp khu vực có khả năng bóp méo thương mại lớn hơn so với các hiệp định truyền thống.
Bảo vệ bản quyền và tác quyền sẽ mang lại động cơ để sáng tạo ra các tác phẩm nghệ thuật hay công nghệ. Tuy nhiên, việc bảo vệ vượt xa quá cuộc đời của tác giả sẽ ngăn cản người tiêu dùng và nhà đầu tư nếu họ muốn sử dụng sáng kiến đó cho một sản phẩm trong hiện tại. Bảo vệ bản quyền thấp hơn mức hiện tại cũng không thể cản trở việc sáng tạo một cuốn sách, phim ảnh, âm nhạc hay phần mềm.
Trì hoãn khả năng tiếp cận
Dự thảo TTP bị rò rỉ cho thấy Mỹ muốn mở rộng các điều khoản để người tiêu dùng ở các nước khác phải chi trả ở mức cao hơn cho phim ảnh, trò chơi máy tính và phần mềm.
Mỹ cũng muốn kéo dài thời gian tiếp cận với dược phẩm giá rẻ bằng cách “làm sống lại” các bằng sáng chế thông qua tuyên bố thay đổi một thành phần hóa học nhỏ nào đó để tạo ra một công thức hay bằng sáng chế mới.
Theo Financial Review – PC
Từ khóa: biện pháp, bảo hộ, Mỹ, đàm phán, Hiệp định, TPP
