Theo báo cáo của các cựu phái viên thương mại, châu Á nên tiếp tục theo đuổi một Hiệp định thương mại Thái Bình Dương, ngay cả khi Mỹ quyết định rời khỏi. Ngoài ra, các tiêu chuẩn trong hiệp định nên được đưa vào các thỏa thuận thương mại khu vực khác.
Một trong những việc làm đầu tiên của tổng thống Mỹ - ông Donald Trump là rút nước này khỏi hiệp định TPP, hiệp định với sự tham gia của 12 nước, chiếm khoảng 40% kinh tế toàn cầu, quyết định của ông Trump đã đưa hiệp định rơi vào tình trạng hỗn loạn. Câu hỏi đặt ra là 11 quốc gia còn lại cần làm gì trong tình trạng này? Tiến hànhmà không có sự tham gia của Mỹ, hy vọng ông Trump hoặc Quốc hội Mỹ sẽ thay đổi ý định hay chuyển hướng đến một thỏa thuận khu vực khácdo Trung Quốc dẫn đầu?
Theo báo cáo của Viện Chính sách Xã hội Châu Á, việc Ông Trumpđả kích các hiệp định thương mại, mở màn cho học thuyết “Nước Mỹ trên hết” sẽ giáng đòn trừng phạt lên các quốc gia có chính sách làm phương hại đến công ăn việc làm của người Mỹ. Tuy nhiên, các nước khác trên thế giới không nên đi theo chủ nghĩa bảo hộ của ông Trump.
Báo cáo của bà Wendy Cutler – người có gần 30 năm công tác tại Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) cùng với 6 cựu quan chức thương mại đến từ Úc, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Indonesia, và Philippines cho biết: “Mỹ không ủng hộ toàn cầu hóa không có nghĩa là các nước khác cũng thực hiện theo. Nếu chủ nghĩa bảo hộ và chủ nghĩa biệt lập chiếm ưu thế, khu vực Châu Á - Thái Bình Dương sẽ trở nên ít mở cửa và hội nhập, điều này làm ảnh hưởng đến cân bằng kinh tế và an ninh khu vực”.
Ông Trump vẫn chưa công bố những hành động cụ thể đối với các quốc gia ở Châu Á dù trước đó ông đã chỉ trích chính sách thương mại của Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản. Chính quyền của ông tuyên bố Mỹ sẽ không bị ràng buộc bởi các quyết định của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) và đã có kế hoạch bảo vệ chủ quyền quốc gia thông qua các chính sách thương mại của mình.
Trong tuần trước, bộ trưởng thương mại Mỹ - ông Wilbur Ross cho biết Mỹ nên bảo hộ nền kinh tế của mình trước Trung Quốc. Mỹ đang chuẩn bị các vụ kiện chống lại Trung Quốc và một số quốc gia khác và ép buộc thực thi theo luật lệ thương mại hiện hành.
Tương lai ảm đạm của hiệp định TPP - một hiệp định tự do thế hệ mới bao gồm các quy định về sở hữu trí tuệ, doanh nghiệp nhà nước, tiêu chuẩn về môi trường và lao động, giờ đây đang chứng kiến việc một số quốc gia Châu Á chuyển hướng sang hiệp định RCEP.
Giành lấy vị trí dẫn đầu
Theo báo cáo của Viện Nghiên cứu Chính sách chiến lược Australia (ASPI), WTO và Diễn đàn hợp tác kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương nên đóng vai trò dẫn đầu trong việc phổ biến lợi ích các hiệp định thương mại tự do mang lại.
Hiệp định thương mại khu vực sẽ là hướng đi tốt nhất cho tự do hóa thương mại, nâng cao tiêu chuẩn và thúc đẩy cải cách. Các thỏa thuận khu vực sẽ giúp các quốc gia tiếp cận vào một số thị trường, mà tại thị trường này các quốc gia không thể tiếp cận thông qua thỏa thuận song phương.
Các nhà đàm phán cần xem xét sự tăng trưởng của nền kinh tế kỹ thuật số và sự tham gia ngày càng gia tăng của các doanh nghiệp vừa và nhỏ vào nền kinh tế toàn cầu. Mỹ cần cân nhắc về sự tham gia của họ trong hiệp định TPP và đề xuất các bên ký kết hiệp định tiếp tục thúc đẩy hiệp định tiến xa hơn.
Australia cho biết sẽ thúc đẩy một hiệp định TPP mà không có ở Mỹ. Theo báo cáo của Bloomberg BNA, ít nhất 11 quốc gia, bao gồm Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc sẽ tham dự hội nghị thượng đỉnhvề thương mại từ ngày 14 - 15 tháng 3 tại Chilevà sẽ thảo luận về hiệp định TPP.
Báo cáo của ASPI đề nghị các quốc gia RCEP cần tìm kiếm một thỏa thuận mang tính tiêu chuẩn cao. Tuần trước, các cuộc đàm phán mới nhất về hiệp định RCEP đã kết thúc ở Nhật, tuy nhiên vẫn chưa có dấu hiệu tiến triển đáng kể, vòng đàm phán tiếp theo dự kiến sẽ diễn ra ở Philippines vào tháng 5.
Nguồn: www.bloomberg.com – XM
Từ khóa: Châu Á, dịch chuyển, thỏa thuận thương mại, khu vực
