Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Các nhà nghiên cứu thuộc Ngân hàng Phát triển Á Âu cho rằng, trong năm 2017, các nhà đầu tư trực tiếp từ các nước thuộc đại lục Á – Âu sẽ chủ động hơn trong Liên minh Kinh tế Á – Âu (EAEU). Sáng kiến của Trung Quốc “Một vành đai, Một con đường” dự kiến sẽ trở thành một trong những tác nhân kích thích cho dòng vốn FDI.

Các nhà đầu tư Trung Quốc đã bắt đầu thể hiện sự quan tâm không những trong sản xuất hydrocarbon, mà còn trong giao thông vận tải, cơ sở hạ tầng, và các lĩnh vực năng lượng. Hầu hết các khoản đầu tư đến từ các công ty Trung Quốc và số tiền vay sẽ được tài trợ bởi các tổ chức phát triển quốc gia.

Nhật Bản và Hàn Quốc sẽ là đối thủ cạnh tranh của Trung Quốc trong những lĩnh vực trên. “Trong năm 2017, nếu các cuộc đối thoại giữa Nga và Nhật Bản hoặc giữa Liên minh Kinh tế Á – Âu và Hàn Quốc tiến triển, dòng FDI từ Nhật Bản và Hàn Quốc sẽ gia tăng ở hàng loạt lĩnh vực. Theo các nhà đầu tư, các nước này đầy hứa hẹn không kém Trung Quốc”, Evgeny Vinokurov, Giám đốc của Trung tâm Nghiên cứu Hội nhập của EDB, cho biết.

Các nhà đầu tư châu Á tiếp tục gia tăng đầu tư trực tiếp trong EAEU. Trong thời gian qua, FDI từ chín nước châu Á (Trung Quốc, Nhật Bản, Thổ Nhĩ Kỳ, Ấn Độ, Hàn Quốc, UAE, Iran, Singapore và Việt Nam) đã tăng từ 30,4 tỉ USD vào năm 2008 lên 61,9 tỉ USD trong đầu năm 2016.

Những phát hiện này được thể hiện trong EAEU and Eurasia: Monitoring and Analysis of Direct Investments 2016, một báo cáo được thực hiện bởi Trung tâm Nghiên cứu Hội nhập thuộc Ngân hàng phát triển Á – Âu (EDB). Báo cáo này dựa trên những dữ liệu độc đáo của các dự án đầu tư, báo cáo của các tập đoàn và các nguồn dữ liệu sơ cấp khác.

Điều này cho phép xác định chính xác hơn những người hưởng lợi cuối cùng từ khoản đầu tư và đưa vào lợi nhuận các khoản tái đầu tư.

Trung Quốc tiếp tục mở rộng sự hiện diện kinh tế ở các nước EAEU và giữ vai trò dẫn dắt vốn FDI trong khu vực trong số các nước châu Á. Kể từ năm 2008, tổng số tiền đầu tư của các công ty Trung Quốc đã tăng 138%, lên 25,7 tỉ USD.

Xét về tốc độ tăng trưởng đầu tư, những nước nhận đầu tư nhiều nhất từ Trung Quốc là Belarus và Kyrgyzstan, FDI đã tăng 48% và 19% tương ứng trong giai đoạn gần đây. Ở khía cạnh khác, Kazakhstan vẫn là đối tác nhận FDI truyền thống của Trung Quốc trong EAEU (21 tỷ USD). Các lĩnh vực hấp dẫn các nhà đầu tư Trung Quốc nhất tại nước này là đường ống dẫn dầu và khí đốt chính.

Sự quan tâm của các nhà đầu tư Trung Quốc vào thị trường Nga đang gia tăng nhanh chóng, tuy nhiên chưa có những ghi nhận về việc thâm nhập quy mô lớn của các công ty Trung Quốc. Vào đầu năm 2016, vốn FDI của Trung Quốc tại Nga lên tới 3,4 tỉ USD.

Theo Trung tâm Nghiên cứu Hội nhập của EDB, một số lượng đáng kể các giao dịch quan trọng từng công bố trước và trong năm 2014 vẫn đang chờ được thực thi. Trong một số trường hợp, các công ty Trung Quốc ưa thích việc chờ đợi này nhằm tránh các lệnh trừng phạt của EU và Mỹ. Ngoài ra, trong môi trường kinh tế yếu kém, các nhà đầu tư Trung Quốc thường chờ đợi lợi nhuận từ các doanh nghiệp Nga.

Nhật Bản vẫn tiếp tục là nước dẫn đầu về FDI ở Nga

Trong khi Trung Quốc có lợi thế về tốc độ, Nhật Bản vẫn tiếp tục là nước dẫn đầu về FDI ở Nga. Suy thoái kinh tế và sự mất giá của đồng rúp Nga đã không ảnh hưởng đến FDI của các công ty xuyên quốc gia Nhật Bản tại Nga, với tổng số tiền 14,5 tỷ USD, trong đó 70% tập trung vào lĩnh vực dầu khí.

Các cuộc khủng hoảng gần đây trong quan hệ giữa Nga và Thổ Nhĩ Kỳ đã không có một tác động đáng kể nào đến FDI của Thổ Nhĩ Kỳ. Thổ Nhĩ Kỳ vẫn là một trong các nhà đầu tư lớn nhất trong EAEU. Theo số liệu gần đây nhất, FDI của Thổ Nhĩ Kỳ trong EAEU đã đạt 7,4 tỷ USD, tăng 1,4% so với năm ngoái.

Sự ổn định của dòng vốn đầu tư từ Thổ Nhĩ Kỳ phần lớn là do sự đa dạng trong đầu tư FDI của Thổ Nhĩ Kỳ. Các dự án có vốn đầu Thổ Nhĩ Kỳ được ghi nhận ở tất cả các nước thuộc EAEU, trừ Armenia. Nga chiếm khoảng một nửa số giao dịch và 66% FDI của Thổ Nhĩ Kỳ trong EAEU.

Một đặc điểm quan trọng của FDI Thổ Nhĩ Kỳ là đầu tư bao trùm nhiều ngành: dòng vốn đầu tư của Thổ Nhĩ Kỳ được thể hiện trong nhiều lĩnh vực. Đây là sự khác biệt quan trọng của vốn đầu tư của Thổ Nhĩ Kỳ so vớiTrung Quốc hoặc Nhật Bản. Theo đó, Thổ Nhĩ Kỳ trở thành nhà đầu tư hàng đầu châu Á trong những lĩnh vực không chỉ liên quan đến vận chuyển và sản xuất hydrocarbon.

Hàn Quốc đã đầu tư ở cả Nga và Kazakhstan, với Nga là nước nhận đầu tư FDI hàng đầu của Hàn Quốc. Theo số liệu gần đây nhất, Nga chiếm hơn 2,1 tỉ USD, tương đương 88% tổng vốn đầu tư FDI của Hàn Quốc trong EAEU. Các lĩnh vực thu hút nhiều vốn nhất của Hàn Quốc là cơ khí, xây dựng, du lịch, nông nghiệp và thực phẩm.

Các nhà nghiên cứu của EDB cho rằng, dữ liệu, phân tích và kết luận được trình bày trong EAEU and Eurasia: Monitoring and Analysis of Direct Investments 2016 giúp các công ty tự định hướng tốt hơn trong môi trường kinh doanh và các chính phủ có thể thúc đẩy hợp tác cùng có lợi trong khu vực.

Nguồn: akipress.com – HT

Từ khóa: EDB, các nền kinh tế, châu Á, mở rộng, đầu tư trực tiếp, EAEU, bất chấp, bất ổn kinh tế