Thương mại toàn cầu đang chậm lại

thương mại toàn cầu

Cho đến khi Tổng thống Mỹ - ông Donald Trump nhậm chức vào tháng giêng năm sau, ông Trump sẽ không thể thực hiện hết các cam kết của mình như loại bỏ hiệp định TPP, đàm phán lại hiệp định thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA), đánh thuế nhập khẩu đối với hàng hóa từ Trung Quốc. Dù ông Trump không đưa ra các cam kết phản đối toàn cầu hóa, chủ nghĩa bảo hộ vẫn đang gia tăng và thương mại thế giới đang chậm lại.

Đáp lại phản đối kịch liệt từ các nhà sản xuất thép trong nước, Liên minh châu Âu năm nay đã trừng phạt đối thủ cạnh tranh Trung Quốc với cáo buộc cho việc Trung Quốc bán thép dưới mức giá thị trường. EU đã công bố mức thuế chống phá giá lên đến 81,1% đối với thép nhập khẩu từ Trung Quốc. “Tự do thương mại phải công bằng, và chỉ có thương mại công bằng mới có thể tự do”, Phó Chủ tịch Ủy ban châu Âu - Jyrki Katainen đã tuyên bố vào ngày 09 tháng 11 vừa qua, thêm vào đó khoảng 30 triệu công ăn việc làm của người dân châu Âu phụ thuộc vào thương mại tự do.

Cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu gây ra khả năng dư thừa và nhiều công ty đang đấu tranh để tìm đầu ra cho sản phẩm của mình, bởi vì tăng trưởng kinh tế tại Mỹ, Châu Âu, và Nhật Bản tương đối yếu, và nền kinh tế của Trung Quốc trở nên trầm tĩnh. Tim Condon, trưởng ban kinh tế châu Á tại Singapore cho biết “Miếng bánh tăng trưởng đang chậm lại, điều này dẫn đến việc những nhà sản xuất trong nước đấu tranh để bảo vệ thị phần của họ và sẵn sàng chiến đấu khi thị phần của mình bị đe dọa”.

Trưởng ban kinh tế khu vực Châu Á của tờ báo Bloomberg – ông Tom Orlik chỉ ra rằng, trong hai thập kỷ qua, người tiêu dùng và các doanh nghiệp đã chi trả rất nhiều cho việc mua các sản phẩm như: máy tính xách tay, máy tính bảng, điện thoại thông minh, những nỗ lực của Apple và các công ty khác để phổ biến sản phẩm đồng hồ thông minh và không cần thiết phải tạo ra các thiết bị mới để thúc đẩy thương mại toàn cầu. Tăng trưởng thu nhập trì trệ ở phương Tây, các chính trị gia hiểu những lo lắng của các cử tri. “Áp lực đè nặng lên chính phủ và để xoa dịu những lo lắng này, chính phủ buộc phải hạn chế thương mại”, Orlik cho biết thêm.

Trong tháng 6, chính quyền Obama đã tăng thuế nhập khẩu đối với sản phẩm thép của Trung Quốc, Ấn Độ, Ý, Hàn Quốc và Đài Loan. Tháng 7 vừa qua, Trung Quốc cáo buộc Nhật Bản, Hàn Quốc và châu Âu đã áp thuế chống bán phá giá lên thép kỹ thuật điện, sản phẩm thường được sử dụng trong máy phát điện. Vào ngày 2 tháng 11, Ấn Độ cũng đã áp thuế chống bán phá giá lên thép nhập khẩu từ Trung Quốc.

Các quốc gia nhỏ hơn cũng can thiệp vào hoạt động thương mại của quốc gia họ. Tháng 5, Malaysia công bố biện pháp trừng phạt đối với thép Trung Quốc, Hàn Quốc, Việt Nam. Peru áp thuế chống bán phá giá nhập khẩu dầu diesel sinh học từ Argentina vào tháng 10.

Những cảnh báo kinh tế của các định chế tài chính

Trong báo cáo mới nhất vào ngày 10/11 vừa qua của tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), các thành viên của nhóm 20 nền kinh tế lớn nhất thế giới, nhóm G-20, trung bình một tháng thực hiện 17 biện pháp hạn chế thương mại, “Việc liên tục đưa ra các biện pháp hạn chế thương mại trở thành mối quan tâm thực sự”, tổng giám đốc WTO - Roberto Azevêdo đã cho biết trong một tuyên bố.

Các biện pháp hạn chế liên tục đưa ra trong khi thương mại toàn cầu đang trở nên khó khăn. Sản lượng thương mại thế giới đã tăng hơn 3% một năm kể từ năm 2012, Quỹ tiền tệ quốc tế đã báo cáo vào tháng trước, thấp hơn một nửa so với tỷ lệ trung bình của ba thập niên trước. IMF cũng cho biết thêm, “Từ năm 1985 đến năm 2007, thương mại thế giới trung bình tăng gấp hai lần GDP toàn cầu, trái ngược với bốn năm qua, thương mại thế giới đã hầu như không theo kịp. Sản lượng thương mại tăng trưởng chậm chạp kéo dài liên quan đến hoạt động kinh tế tạo thành tiền lệ trong suốt năm thập kỷ”.

Những nhà xuất khẩu lớn nhất của Nhật Bản là Nippon Yusen, Mitsui OSK Lines, và Kawasaki Kisen dự kiến lỗ 85 tỷ yên (tương đương 780 triệu USD) cho năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2017. “Mức độ vận chuyển hàng hóa bằng đường biển giảm sút hơn bao giờ hết”, Nicolás Burr, giám đốc tài chính của hãng tàu Hapag-Lloyd, đã phát biểu tại một hội nghị ở Hamburg vào ngày 10 tháng 11.

Tại Singapore, quốc gia chủ yếu dựa vào hoạt động thương mại, GDP hàng năm đã rút ngắn còn 4,1% trong quý ba. Singapore là quốc gia sở hữu một trong những cảng biển lớn nhất thế giới, nhưng số lượng container vận chuyển giảm 8,7% trong năm 2015 và 1,7% trong năm 2016 cho đến tháng 10.

Trung Quốc tham gia vào WTO năm 2001 mở ra một làn sóng đầu tư mạnh mẽ, các công ty chuyển việc sản xuất vào đất liền. Điều đó đã góp phần tăng trưởng thương mại toàn cầu, các nhà máy Trung Quốc nhập khẩu linh kiện, sản xuất và xuất khẩu sản phẩm cuối cùng đến Mỹ và các quốc gia khác trên thế giới. Việc Trung Quốc gia nhập WTO “về cơ bản đã định hình lại chuỗi sản xuất toàn cầu”,nhận định của nhà kinh tế Harrison Hu thuộc Royal Bank của Scotland ở Singapore. Ngày nay, các công ty Trung Quốc có thể tự chế tạo ra các linh kiện, linh kiện và nguyên vật liệu chiếm 52% tổng số lượng hàng nhập khẩu của Trung Quốc trong năm 2007, nhưng bây giờ chỉ 42%.

Theo Chủ tịch Tập Cận Bình, chính phủ đang cố gắng định hướng nền kinh tế tăng trưởng dựa vào xuất khẩu, tập trung vào nhu cầu nội địa. Điều đó sẽ giúp Trung Quốc có tốc độ tăng trưởng bền vững hơn. Theo Tổng cục Hải quan Trung Quốc, xuất khẩu của Trung Quốc trong 10 tháng đầu năm đạt 1,7 nghìn tỷ USD, giảm 6,3 phần trăm so với cùng kỳ năm 2015. Nhập khẩu đã giảm 7,5% “Trung Quốc đã có một hoạt động tuyệt vời, nhưng giờ đã kết thúc”, Condon ING cho biết.

Nguồn: bloomberg.com – XM.

Từ khóa: Thương mại toàn cầu, đang chậm lại.