Vì sao Việt Nam 'lên bờ xuống ruộng' khi hội nhập?

hội nhập

Từ hành lang pháp lý đến doanh nghiệp đều thiếu sự chuẩn bị khiến khi bước vào hội nhập, Việt Nam bị "ngợp".

Đó là khẳng định của TS Bùi Quang Tín, Khoa Quản trị kinh doanh, Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM khi trao đổi về sự chuẩn bị của Việt Nam lúc bước vào hội nhập.

PV: - Kể từ khi gia nhập WTO đến nay, Việt Nam đã có gần 10 năm chuẩn bị thế nhưng dường như chúng ta vẫn chưa chuẩn bị được gì đến nỗi mới đây TS Trần Đình Thiên, Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam phải thốt lên rằng, Việt Nam sẽ 'lên bờ xuống ruộng' khi hội nhập. Ông chia sẻ như thế nào với nhận xét của TS Trần Đình Thiên? Các cuộc thâu tóm thị trường bán lẻ, hệ thống rạp chiếu phim khiến cho hàng Việt, phim Việt bị chèn ép... đã thể hiện hết các biểu hiện của sự ''lên bờ xuống ruộng'' ấy hay chưa, thưa ông?

TS Bùi Quang Tín: - Tôi đồng ý với nhận định của Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam bởi 3 lý do:

Thứ nhất, sự chuẩn bị của Việt Nam về hành lang pháp lý. Hiện nay quy định pháp luật của Việt Nam không thiếu, từ Luật Doanh nghiệp đến Luật Cạnh tranh, Luật Bảo vệ người tiêu dùng, Luật Đầu tư..., kể cả các nghị định, thông tư hướng dẫn. Những quy định này phù hợp với WTO vì chúng được soạn ra dựa trên nền tảng các ràng buộc trong WTO. Nhưng nếu so với cam kết hiện nay trong các hiệp định thương mại tự do (FTA), nó vẫn còn khoảng cách nhất định. Việt Nam mới chỉ chỉnh sửa một số luật đầu tư, cạnh tranh... và khi ký kết các FTA mới với Hàn Quốc, châu Âu hay các khối khác, Việt Nam phải tiếp tục chỉnh sửa, đồng thời chuẩn bị rất nhiều vấn đề khác cho phù hợp với những chuẩn mực mới.

Thứ hai, sự chuẩn bị của các doanh nghiệp Việt. Theo số liệu của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, 97% doanh nghiệp Việt Nam là doanh nghiệp vừa và nhỏ (doanh nghiệp 'li ti') và qua các cuộc khảo sát về sự chuẩn bị cho các bước hội nhập sắp tới sâu rộng hơn, 70-80% doanh nghiệp nói họ có biết, có nghe đến các đàm phán FTA nhưng dường như chưa có sự chuẩn bị gì. Chưa nói gì đến các FTA, Cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC) đã có hiệu lực từ cuối năm 2015 trong khi doanh nghipp Việt chưa chuẩn bị, thậm chí không có chút nhạy cảm gì với sự hội nhập đó, thì các doanh nghiệp Thái Lan, Singapore... đã nhảy ầm ầm vào Việt Nam như vào thị trường của chính họ.

Thứ ba, về sự hỗ trợ của Nhà nước về vốn, lãi suất... cho tới liên kết chuỗi từ khâu sản xuất-kinh doanh-tiêu thụ. Chính phủ mới vừa ban hành Nghị quyết 35 về hỗ trợ và phát triển doanh nghiệp đến năm 2020, đồng thời các bộ ngành có liên quan cũng được giao nhiệm vụ soạn thảo luật cho doanh nghiệp vừa và nhỏ và theo tôi được biết, hiện luật này đang chờ xem xét.

Dù đây là các tín hiệu tích cực nhưng rõ ràng chúng ta vào WTO gần 10 năm nhưng bây giờ mới có những triển khai như vậy. Điều đó cho thấy Việt Nam còn khoảng cách khá xa so với các nước, chưa nói đến TPP, mà ngay với AEC, khi vừa tham gia vào chúng ta đã thấy "ngợp", sự chuẩn bị của chúng ta chậm hơn so với các nước trong khối.

PV: - Nhìn về khía cạnh quản lý nhà nước, tại buổi tọa đàm Nâng cao sức cạnh tranh thị trường bán lẻ Việt Nam tổ chức hôm 20/6 vừa qua, có ý kiến đề xuất rằng chúng ta mở cửa bán lẻ nhưng phải có hàng rào kỹ thuật để bảo vệ các nhà bán lẻ trong nước. Ông nghĩ gì về quan điểm này? Tới thời điểm này, Việt Nam mới đề cập tới vấn đề đó có quá muộn không, thưa ông? Vì sao lại xảy ra tình trạng này?

TS Bùi Quang Tín: - Ý kiến trên hoàn toàn chính xác. Quốc gia nào cũng có hàng rào kỹ thuật bên cạnh các cam kết, thỏa thuận. Trong hàng rào kỹ thuật có 3 loại:

Thứ nhất, hàng rào kỹ thuật mang tính đèn đỏ. Trong cam kết giữa các quốc gia với nhau, các quốc gia không được áp dụng những hàng rào kỹ thuật mang tính đèn đỏ vì vi phạm thỏa thuận trong các FTA.

Thứ hai, hàng rào kỹ thuật đèn vàng, tùy theo hiệp định FTA mà các quốc gia ký kết với nhau có những biện pháp được phép áp dụng và những biện pháp không được phép áp dụng.

Thứ ba, thỏa thuận đèn xanh. Đó là các quy định không vi phạm cam kết trong hiệp định nên được hầu hết các quốc gia trên thế giới áp dụng để bảo hộ nền sản xuất trong nước..

Nguồn : baodatviet.vn

Từ khóa : Vì sao, Việt Nam, lên bờ xuống ruộng, khi hội nhập.