Việt Nam và việc thực thi Hiệp định thuận lợi hóa thương mại

Hiệp định thuận lợi hóa thương mại (TFA) hay còn gọi là các điều luật thuế quan toàn cầu (global customs rules) bắt đầu đàm phán từ năm 2004 và vừa được thông qua gần đây, hướng đến mục tiêu: (1) tạo thuận lợi thương mại, đảm bảo cân bằng giữa thuận lợi và tuân thủ luật pháp; (2) thúc đẩy việc vận chuyển, thông quan hàng hóa; (3) đẩy mạnh sự phối hợp giữa Hải quan và các cơ quan khác; (4) nâng cao hỗ trợ kỹ thuật và xây dựng năng lực.

FTA

Theo đánh giá từ Viện Kinh tế quốc tế Peterson của Mỹ, Hiệp định TFA sẽ góp phần làm tăng lợi nhuận có được từ hoạt động xuất khẩu toàn cầu lên 1.043 tỷ USD; hỗ trợ việc làm từ xuất khẩu: 20,6 triệu USD và giúp GDP toàn cầu tăng 960 tỷ USD mỗi năm. Lý do được đưa ra là: “Phần lớn thương mại toàn cầu trong thế kỷ 21 cần một chuỗi cung ứng tích hợp để di chuyển hàng hóa trung gian và thành phẩm. Hàng hóa trung gian chiếm 60% thương mại toàn cầu, và khoảng 30% khối lượng thương mại được thực hiện giữa các công ty thành viên của các tập đoàn đa quốc gia. Điều này có nghĩa là để cạnh tranh các quốc gia phải đảm bảo rằng tất cả các giai đoạn của chuỗi cung ứng cần phải nhanh chóng và hiệu quả. Trên thực tế, nghiên cứu cho thấy hoạt động logistics không hiệu quả sẽ trực tiếp làm giảm khối lượng thương mại đối với hàng hóa dịch v. Báo cáo Thúc đẩy thương mại toàn cầu, Diễn đàn kinh tế thế giới, ước tính năm 2012, chỉ số thúc đẩy thương mại (EtI) giảm 10% sẽ tương đương với sụt giảm 40% thương mại hai chiều”.

Với tiềm năng mà TFA mang lại, Việt Nam sẽ được hưởng lợi như thế nào? Câu trả lời phụ thuộc vào sự thành công trong nỗ lực cải cách của các cơ quan hải quan Việt Nam cũng như tính hiệu quả của các Chương trình hỗ trợ kỹ thuật thực thi sau khi Hiệp định TFA được ký kết. Theo đó, Việt Nam cần tận dụng hỗ trợ kỹ thuật của các nhà tài trợ của WTO và các tổ chức quốc tế để Ủy ban tạo thuận lợi thương mại hoạt động hiệu quả. Ủy ban này cần có đối tác là các doanh nghiệp để tạo cơ chế đối thoại hiệu quả cũng như tận dụng sự hỗ trợ về kinh nghiệm, hiểu biết và kỹ năng của Hội đồng tạo thuận lợi thương mại.

PC - TTWTO

Từ khóa: Việt Nam, thực thi, Hiệp định, thuận lợi hóa, thương mại