Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

"Với mục tiêu xây dựng hình ảnh Việt Nam là một quốc gia có uy tín về chất lượng hàng hóa, dịch vụ đa dạng và phong phú; nâng cao sức cạnh tranh cho các thương hiệu, sản phẩm Việt Nam trên thị trường quốc tế, Chương trình thương hiệu quốc gia với điểm nhấn là việc bình chọn và vinh danh những thương hiệu đạt tiêu chuẩn quốc gia đang tạo một sân chơi bình đẳng cho các doanh nghiệp và tạo đà cho thương hiệu Việt bước ra thị trường quốc tế".

Đây là thông điệp của Diễn đàn Thương hiệu Việt Nam 2013 do Bộ Công Thương phối hợp với Báo tin tức (Thông tấn xã Việt Nam ) tổ chức ngày 12/6.

Theo Tổng Giám đốc Thông tấn xã Việt Nam Nguyễn Đức Lợi, để tiếp tục phát huy kết quả của Chương trình Thương hiệu quốc gia, từng địa phương, từng ngành hàng, từng doanh nghiệp, từng doanh nhân cần thường xuyên chăm lo và có những hoạt động thiết thực để xây dựng thương hiệu cho ngành và doanh nghiệp của mình để giữ gìn được những giá trị về chất lượng, uy tín và sức cạnh tranh của hàng hóa, dịch vụ Việt Nam.

Ông Đỗ Thắng Hải, Cục trưởng Cục xúc tiến Thương mại (Bộ Công Thương), Tổng thư ký Ban Thư ký Chương trình Thương hiệu quốc gia Việt Nam khẳng định: việc xây dựng thương hiệu vùng miền được nhận thức là một phần trong chiến lược xây dựng thương hiệu quốc gia. Việc phát triển thương hiệu vùng miền sẽ giúp cho các địa phương, doanh nghiệp phát triển kinh tế, đẩy mạnh thương mại hóa sản phẩm của địa phương, qua đó, giúp nâng cao mức sống của địa phương. Việc kết nối với các địa phương lân cận tạo nên sức mạnh của một vùng còn giúp thu hút đầu tư nước ngoài, phát triển thương mại hàng hóa, du lịch... Tất cả các yếu tố đó tạo nên khả năng phát triển không chỉ cho một địa phương, một vùng miền mà còn góp phần xây dựng hình ảnh thương hiệu quốc gia, giúp cho các sản phẩm của quốc gia đó dễ đi vào thị trường trong và ngoài nước hơn.

Đối với doanh nghiệp, xây dựng thương hiệu là điều cần thiết bởi đây không là tấm giấy thông hành giúp doanh nghiệp trong hoạt động xuất khẩu mà còn làm nên danh tiếng, thương hiệu của cả một quốc gia. Tuy nhiên, đến nay thương hiệu vẫn là điểm yếu của các doanh nghiệp Việt Nam và càng hội nhập sâu thương hiệu hàng Việt càng bị che lấp trước các thương hiệu lớn trên thế giới, điều đó cũng đồng nghĩa với việc giá trị của sản phẩm Việt không cao và không có vị trí xứng tầm trên thị trường quốc tế.

Các doanh nghiệp Việt Nam đã có tiến bộ trong xây dựng và phát triển thương hiệu. Hàng loạt ngành hàng của Việt Nam đã bắt đầu ghi được dấu ấn trên bản đồ thị trường thế giới như ngành dệt may, da giày, nông sản…, đó cũng là những ngành thế mạnh, những ngành chiếm tỷ trọng lớn trong tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước. Thế nhưng, đa phần còn thiếu kinh nghiệm và năng lực phát triển, sử dụng thương hiệu như một công cụ tiếp thị đúng nghĩa. Điều này đã ảnh hưởng đến hình ảnh của sản phẩm của doanh nghiệp Việt Nam trên thị trường nội địa, giảm khả năng cạnh tranh so với hàng hóa nhập khẩu và sản phẩm của các công ty đa quốc gia đang có mặt tại Việt Nam.

Theo PGS. TS Nguyễn Quốc Thịnh, Trường Đại học Thương mại, vấn đề xây dựng thương hiệu vùng miền ở Việt Nam còn khá mới hay nói chính xác là đang còn chập chững. Các địa phương đang bắt đầu tiếp cận với vấn đề xây dựng thương hiệu vùng miền nhưng còn thiếu tính chiến lược. Đến nay, Việt Nam chưa từng có tài liệu, công trình nghiên cứu tương đối cụ thể, chi tiết về thương hiệu vùng miền mà chỉ đang đề cập đến như là một khía cạnh mang tính tổng hợp của chỉ dẫn địa lý. PGS. TS Nguyễn Quốc Thịnh cho rằng, khía cạnh đó chưa hoàn toàn là đúng và cần phải nhìn nhận thương hiệu vùng miền một cách khách quan hơn, đầy đủ hơn.

Ông Trần Lê Hồng, Giám đốc Trung tâm Thông tin (Cục Sở hữu trí tuệ) chia sẻ, do việc quản lý sử dụng chỉ dẫn địa lý cho các sản phẩm tại các địa phương còn rất hạn chế nên việc xây dựng thương hiệu vùng miền rất khó khăn. Lấy kinh nghiệm của các nước châu Âu cho thấy, các sản phẩm rượu ở khu vực này đã phát triển khá mạnh vì họ có chỉ dẫn địa lý tốt. Còn tại nước ta, chưa có chiến lược chung để phát triển sản phẩm của vùng miền chủ yếu “gặp đâu, làm đó”. Chẳng hạn, về thương hiệu du lịch biển, từ Bắc vào Nam tập trung vào chiến lược phát triển du biển biển nhưng chưa đọng lại trong tâm trí của người nước ngoài về biển Việt Nam . Điều đó cho thấy, thương hiệu du lịch biển đảo của nước ta còn yếu.

Trao đổi về những khó khăn khi xây dựng thương hiệu, ông Lê Phước Vũ, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần Tập đoàn Tôn Hoa Sen bày tỏ, đa phần các doanh nghiệp Việt Nam vẫn chủ yếu là đang ở quy mô vừa và nhỏ nên việc chưa thể vươn ra khu vực và thế giới. Cùng đó, hiện nay các doanh nghiệp chỉ tiếp cận vấn đề bảo vệ thương hiệu chỉ theo nghĩa thông thường là đăng ký hoặc xác lập quyền cho nhãn hiệu của mình nghĩa là đăng ký bảo hộ. Vì vậy, việc xây dựng thương hiệu cũng cần một thời gian khá dài, không thể định lượng bằng năm hay bằng một đơn vị thời gian cụ thể mà phụ thuộc vào rất nhiều điều. Do đó, bên cạnh việc khó khăn cho việc phát triển thương hiệu vùng miền đối với các địa phương thì có một vấn đề đang gây ảnh hưởng lớn đến doanh nghiệp Việt Nam khi xây dựng thương hiệu đó là việc mất thương hiệu hay bị tranh chấp thương hiệu ở trong và ngoài nước.

Về giải pháp để thương hiệu phát triển và bền vững, ý kiến của các đại biểu đều tựu trung là, doanh nghiệp phải có mặt hàng đáp ứng được chất lượng của từng quốc gia mà doanh nghiệp đó hướng tới. Hệ thống phân phối cũng là điều doanh nghiệp phải tính đến khi muốn “đem chuông đi đánh xứ người”. Vì thế, doanh nghiệp phải có một đội ngũ nhân viên có tâm và đủ tầm với một chiến lược thương hiệu cụ thể. Cùng đó, Nhà nước sẽ hỗ trợ các doanh nghiệp bằng các chính sách và môi trường kinh doanh ngày càng thuận lợi và phù hợp với thông lệ quốc tế, đồng thời có những biện pháp hỗ trợ như “Chương trình Thương hiệu Quốc gia” mà Cục Xúc tiến thương mại đang triển khai. Tuy nhiên, nỗ lực của chính bản thân các doanh nghiệp mới là yếu tố quyết định để thương hiệu của sản phẩm và doanh nghiệp mình được công nhận trên trường quốc tế.

Theo TTXVN