Xuất khẩu dệt may bùng nổ và những tác động sau khi dỡ bỏ hạn ngạch

Xuất khẩu dệt may của Trung Quốc đã tăng hơn gấp đôi, từ 115 tỷ USD năm 2005 lên gần 300 tỷ USD năm 2013 khi những chuyến hàng đến EU và Mỹ ngày càng tăng tăng, giúp Trung Quốc đạt mức tăng trưởng gần 10%/năm trong gần 1 thập kỷ này. Chi phí sản xuất thấp và lao động dư thừa giúp Trung Quốc thống lĩnh thị trường dệt may toàn cầu. Các nhà xuất khẩu Trung Quốc tràn ngập thị trường các nước công nghiệp với hàng giá rẻ sau khi hạn ngạch được dỡ bỏ.

Trung Quốc và Ấn Độ, hai nước xuất khẩu dệt may chi phí thấp, đã đạt được mức lợi nhuận ấn tượng trong giai đoạn 2005-2012 (Hình 1 và 2).

5-11-2014-China-India1

Các nền kinh tế phát triển đẩy mạnh nhập khẩu khi hạn ngạch được dỡ bỏ

Xuất khẩu hàng dệt may sang EU và Mỹ tăng lên khi kết thúc hạn ngạch có nghĩa là những thị trường này không hạn chế nhập khẩu hàng giá rẻ, mang lại lợi ích cho người tiêu dùng, vốn trước đó đã phải trả chi phí cao để mua hàng hóa sản xuất trong nước (Hình 3 và 4).

5-11-2014-China-India2

Tác động của việc dỡ bỏ hạn ngạch đến phát triển con người

Ø Mất việc làm tại các quốc gia nhỏ hơn – theo một khía cạnh khác, các quốc gia xuất khẩu nhỏ hơn như Nepal, Fiji và Maldives đã chứng kiến hàng ngàn người mất việc so với thời gian trước đó, khi hạn ngạch đã bảo vệ họ từ các nhà cung cấp lớn. Và khi dỡ bỏ hạn ngạch, nhiều nhà máy phải đối mặt với nguy cơ đóng cửa.

Ø Công nhân dệt may của những quốc gia lớn cũng đau khổ - Các nhà sản xuất dệt may của các nước phát triển như Mỹ không thể cạnh tranh được với hàng nhập khẩu giá rẻ, và do đó nhiều lao động trong ngành dệt may của Mỹ đã mất việc làm khi các nhà máy bị đóng cửa. Từ năm 1994tới năm 2005, ngành công nghiệp dệt may Mỹ mất 900.000 việc làm.

Ø Tiền lương vẫn thấp ở các nước đang phát triển cho dù xuất khẩu tăng mạnh – cho dùcó sự gia tăng trong xuất khẩu sau khi loại bỏ hạn ngạch, công nhân dệt may khu vực châu Á vẫn chỉ nhận được mức lương rất thấp. Công nhân dệt may ở Bangladesh có mức lương thấp nhất thế giới với mức tối thiểu hiện nay khoảng 68 USD/tháng.

Tác động của việc loại bỏ hạn ngạch tới cạnh tranh, chống bán phá giá

Sự kết thúc chế độ hạn ngạch làm tăng cạnh tranh trong thị trường dệt may toàn cầu. Chỉ những nước đã có lợi thế cạnh tranh mới có thể tồn tại. Với lĩnh vực sản xuất vững mạnh cùng đội ngũ lao động tay nghề cao nhưng giá rẻ, Trung Quốc đã vượt qua các đối thủ châu Á khác. Trong phân khúc sản xuất dệt may thâm dụng lao động, Việt Nam, Ấn Độ, Pakistan và Bangladesh đã thực hiện tốt trong thập kỷ qua.

Việc áp thuế chống bán phá giá hàng nhập khẩu là một rào cản khác được áp dụng nhiều hơn dưới chế độ phi hạn ngạch. Những biện pháp áp dụng thuế đối kháng, vốn hiếm khi được áp dụng đối với hàng dệt may và thương mại dệt may khi hạn ngạch cai trị thị trường, nay đã trở nên khá phổ biến. Chống bán phá giá là một chính sách bảo hộ hiện đại mà ngày nay các quốc gia công nghiệp hóa phải dùng đến để hạn chế nhập khẩu hàng dệt may giá rẻ và bảo vệ ngành công nghiệp trong nước.

Một thập kỷ sau khi loại bỏ hạn ngạch, các nhà sản xuất dệt may lớn như Trung Quốc, Việt Nam và Ấn Độ vẫn là các “địa chỉ lớn” của các cuộc điều tra chống bán phá giá từ các thị trường phát triển như EU.

Các chuyên gia cho rằng, sự phát triển nhanh chóng của Trung Quốc để trở thành nước đi đầu trong ngành công nghiệp dệt may toàn cầu, cùng với tình trạng được coi là một nền kinh tế phi thị trường, sẽ khiến nước này sẽ phải đối mặt với số lượng các vụ kiện chống bán phá giá nhiều nhất thế giới.

Theo YarnsandFibers - PT

Theo Xuất khẩu, dệt may, bùng nổ, tác động, dỡ bỏ, hạn ngạch