Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Luật sáng chế sửa đổi của Ấn Độ, đặc biệt trong đó có điều khoản định nghĩa về phát minh sáng chế, có thể sẽ phải đối mặt với các thách thức pháp lý phát sinh từ các động thái của của Mỹ và Thụy Sĩ.

Các động thái của hai quốc gia này có thể tăng thêm tổn thương các công ty dược phẩm của Ấn Độ, lý do Mỹ và Thụy Sĩ đang nổ lực để loại bỏ quy định cấm khiếu nại không vi phạm trong Hiệp định Quyền Sở hữu Trí tuệ liên quan đến Thương mại (TRIPS) của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

Khiếu nại không vi phạm là việc khiếu nại lên WTO của một thành viên với tuyên bố là hành động hay chính sách của một thành viên khác gây ra tổn thất lợi ích cho mình, nhưng những hành động hay chính sách này không vi phạm bất kỳ thỏa thuận WTO nào. Điều dễ hiểu là các quốc gia đang phát triển như Ấn Độ đang hết sức cảnh giác với những khiếu nại loại này. Quy định cấm khiếu nại không vi phạm đã được gia hạn nhiều lần và hiện đang có hiệu lực đến cuối năm nay.

Mỹ, quốc gia luôn luôn phản đối quy định cấm này, đặc biệt lo ngại về khoản (d), mục 3 trong Đạo luật sáng chế sửa đổi của Ấn Độ do điều khoản này "có thể có tác dụng hạn chế sự sáng chế của những đổi mới có khả năng mang lại lợi ích" – trích báo cáo đặc biệt số 301 năm 2015 của Mỹ.

Trong thực tế, khoản (d), mục 3 cũng thể hiện sự ngăn cản các công ty dược phẩm liên tục kéo dài bằng sáng chế thuốc 20 năm chỉ với cách tinh chỉnh với những thay đổi nhỏ hoặc cải tiến nhẹ, một thủ thuật "làm mới liên tục - evergreening" theo thuật ngữ của bảo hộ sở hữu trí tuệ. Điều khoản này đã dẫn đến việc hủy bỏ các bằng sáng chế đối với thuốc điều trị ung thư Glivec của công ty dược phẩm Novartis AG.

Ấn Độ sẽ phải tự loại bỏ sự linh hoạt và không gian chính sách nếu khiếu nại không vi phạm được áp dụng theo Hiệp định TRIPS, các nhà phân tích cho biết.

Tuần trước, Ấn Độ và Brazil với sự ủng hộ từ phần lớn các quốc gia, bao gồm cả Na Uy, đã yêu cầu Hội đồng TRIPS của WTO đưa vấn đề này ra trước Hội nghị bộ trưởng lần thứ 10 sắp diễn ra tại Nairobi, Kenya vào cuối năm nay, rằng khiếu nại không vi phạm vẫn không nên áp dụng cho các giải quyết tranh chấp theo Hiệp định TRIPS.

Phần lớn các nước thành viên WTO muốn quy định cấm này có thời hạn vĩnh viễn, một quan chức thương mại Nam Mỹ cho biết.

Trong cuộc họp này, Mỹ và Thụy Sĩ hoàn toàn bị cô lập khi mong muốn của họ là chấm dứt quy định cấm khiếu nại không vi phạm, nhiều người tham gia cho biết.

Mỹ và Thụy Sĩ phải "nghiêm túc suy nghĩ về những quan ngại mà một số đoàn đại biểu nêu ra trong cuộc họp này và cũng như các cuộc họp trước đó và nên đồng thuận đối với khiếu nại không vi phạm được định nghĩa trong Điều XXIII: 1 (b) và (c) của GATT 1994 không được áp dụng trong thỏa thuận TRIPS, vì lợi ích ổn định và chắc chắn của hệ thống đa phương ", một quan chức Ấn Độ cho biết tại cuộc họp.

Các quốc gia kêu gọi tiếp tục gia hạn quy định cấm khiếu nại không vi phạm theo Hiệp định TRIPS.

Trước cuộc họp, Ấn Độ và Brazil đã đệ trình một đề xuất chung, được 17 quốc gia khác ủng hộ, bao gồm cả Trung Quốc, Bolivia, Colombia, Cuba, Ecuador, Ai Cập, Indonesia, Kenya, Malaysia, Pakistan, Peru, Nga, Sri Lanka và Venezuela, kêu gọi tiếp tục gia hạn quy định cấm khiếu nại không vi phạm theo Hiệp định TRIPS.

"Hiệp định TRIPS, không giống như các hiệp định WTO khác" cả Ấn Độ và Brazil cho biết, "đây là một thỏa thuận riêng và không được thiết kế để bảo vệ tiếp cận thị trường hoặc sự cân bằng các nhượng bộ về thuế quan mà là thỏa thuận giúp thiết lập các tiêu chuẩn tối thiểu trong lĩnh vực bảo hộ sở hữu trí tuệ. Theo đó, nếu hiệp định này bị lạm dụng, nó thậm chí có thể làm suy yếu khả năng tiếp cận thị trường".

Vì vậy, việc khiếu nại không vi phạm là không cần thiết, và cũng để tránh sự "quan ngại nghiêm trọng về sự mơ hồ, rời rạc và giới hạn về sự linh hoạt" trong hiệp định TRIPS mà các thành viên đang cố tận dụng, một quan chức Ấn Độ phát biểu trong cuộc họp.

Hơn nữa, loại khiếu nại này có ảnh hưởng mạnh đến sự phát triển của ngành công nghiệp dược ở các nước đang phát triển và các nước nghèo nhất do những thách thức pháp lý và chi phí kiện tụng rất lớn.

Hiện nay, các khiếu nại không vi phạm chỉ được phép áp dụng đối các vụ việc liên quan đến thương mại hàng hoá và thương mại dịch vụ để đảm bảo không làm suy yếu các nhượng bộ về thuế và tiếp cận thị trường do các hành động của chính phủ. Nhưng các khiếu nại loại này không được phép áp dụng trong hiệp định TRIPS, trong đó các giao dịch theo các tiêu chuẩn tối thiểu được thực hiện bởi các thành viên WTO nhằm bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Hiệp định TRIPS không phải là các quy định về tiếp cận thị trường và quy định cấm khiếu kiện không vi phạm này đã được TRIPS áp dụng từ năm 2003.

Đại diện cho các công ty dược phẩm lớn như Pfizer Inc., Merck & Co Inc, Eli Lily & Co., Bristol-Myers Squibb Co., Roche Holdings Ltd, và Novartis, Mỹ và Thụy Sĩ đang gia tăng nỗ lực để chấm dứt quy định cấm khiếu kiện này ở hội nghị bộ trưởng WTO lần thứ 10 tại Nairobi.

Các công ty Mỹ và Thụy Sĩ, vốn đã nhiều lần thua cuộc trước các tranh chấp sở hữu trí tuệ với các nước đang phát triển, trong đó có Ấn Độ, cho rằng mục d phần 3 của Đạo luật sáng chế sửa đổi của Ấn Độ hay điều khoản giấy phép bắt buộc có thể cản trở nỗ lực loại bỏ quy định cấm khiếu kiện không vi phạm lên WTO theo hiệp định TRIPS của mình, một nhà phân tích cho biết.

Với sức mạnh đang lên của công ty sản xuất thuốc gốc của Ấn Độ trên thị trường quốc tế, Mỹ và Thụy Sĩ chỉ có thể lấy lại sự thống trị của mình và tiếp cận không hạn chế vào thị trường Ấn Độ cũng như các thị trường khác bằng cách đưa ra các tranh chấp theo kiểu khiếu nại không vi phạm lên WTO, các nhà phân tích cho biết thêm.

Các quan chức Mỹ và Thụy Sĩ đã đưa ra một viễn cảnh rằng quy định cấm sắp hết hiệu lực nếu tại Hội nghị Bộ trưởng lần thứ 10 tại Nairobi tới đây không tìm được sự đồng thuận về gia hạn quy định cấm thì hiển nhiên việc khiếu kiện không vi phạm sẽ tự động được áp dụng.

Theo http://www.livemint.com - PT

Từ khóa: luật sáng chế, Ấn Độ, đối mặt, rào cản, pháp lý, WTO