Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Sự rút lui của Hoa Kỳ khỏi hiệp định TPP dưới thời Tổng thống Donald Trump sau khi nhậm chức đã tạo nên một số vấn đề về chính sách với một số quốc gia, đặc biệt là các chính sách cải cách của Việt Nam.

12 quốc gia thành viên TPP chiếm gần 40 phần trăm GDP toàn cầu, được xem là trọng tâm trong chính sách xoay trục đến châu Á của Tổng thống Obama. Đối với hầu hết các nhà phân tích, nó không những là một hiệp định thương mại mà còn là một công cụ chiến lược cho chính sách tái cân bằng của Hoa Kỳ.

Ở Việt Nam, theo cuộc điều tra Pew, 89% dân số ủng hộ TPP. Đã có một số mối quan tâm ban đầu về các điều khoản hạn chế liên quan, ví dụ, các sản phẩm dược phẩm thuộc TPP. Nhưng dường như TPP sẽ giúp Việt Nam tiếp tục mở rộng xuất khẩu và ngành chế tạo của mình, trong đó có lợi thế so sánh rõ ràng với Mỹ và các thị trường khác.

Do chính sách mở cửa của Việt Nam kể từ khi Đổi mới vào năm 1986, lao động rẻ và sự ổn định về kinh tế và chính trị, TPP sẽ giúp tăng xuất khẩu và sản xuất các ngành đã được đầu tư từ vốn nước ngoài. Báo cáo của Ngân hàng Thế giới cho rằng TPP sẽ có lợi nhất cho Việt Nam trong số các nước thành viên và đạt mức tăng trưởng 10% GDP vào năm 2030.

Đối với Việt Nam, TPP sẽ dẫn tới sự hợp tác kinh tế với các thành viên khác của TPP vì sự thịnh vượng lẫn nhau và ổn định khu vực, bắt buộc cải cách trong nước về luật lao động và thúc đẩy việc giảm trợ cấp của chính phủ cho các doanh nghiệp nhà nước để tạo ra một sân chơi kinh doanh bình đẳng.

Ngoài những lợi ích về thương mại và cải cách, TPP còn có ý nghĩa là một liên minh chặt chẽ hơn với Hoa Kỳ. Tăng cường mối quan hệ song phương giữa Việt Nam và Hoa Kỳ sẽ là sự đóng góp chính trị lớn của TPP.

Nếu không có TPP, Việt Nam sẽ hợp tác trong mối quan hệ lâu dài với Mỹ để tiếp tục các chính sách cải cách, tăng trưởng, thương mại, đầu tư và cải cách thành công.

Phản ứng của các quốc gia thành viên khác

Malaysia đề nghị tập trung nỗ lực để đưa ra một hiệp định thương mại đa quốc gia để làm đối trọng với TPP, là RCEP, trong đó Hoa Kỳ không phải là thành viên. Nhật Bản đang cố gắng hồi sinh với TPP đã được Quốc hội phê chuẩn, ngay cả khi không có Hoa Kỳ. Singapore cho biết họ sẽ theo đuổi các hiệp định thương mại khác. 11 thành viên TPP còn lại dường như đồng ý với quan điểm của Nhật Bản và đang tìm cách khôi phục lại TPP với một điều khoản cho phép Hoa Kỳ tham gia lại thỏa thuận khi sẵn sàng.

Việt Nam đã cam kết tiếp tục mở rộng chính sách mở cửa thương mại và đầu tư như là động lực cải cách trong nước để thúc đẩy tăng trưởng và các chương trình quốc gia khác có hoặc không có TPP.

Nhưng kế hoạch cải cách của Việt Nam có thành công hay không nếu không có TPP?

Chính sách kinh tế đối ngoại của Việt Nam khi không có TPP vẫn có thể sẽ thành công, các mặt hàng xuất khẩu chủ lực của VN như mặt hàng dệt may, hàng hải và giày dép và các ngành liên quan khác đang nổi lên vẫn tiếp tục có những lợi thế so sánh trên thị trường toàn cầu. Cải cách chính sách liên quan đến luật doanh nghiệp, đầu tư, giáo dục và đào tạo cần phải được ban hành để đảm bảo việc thực thi hiệu quả các điều này.

Chừng nào VN còn tuân thủ hiệu quả các nguyên tắc hội nhập kinh tế WTO, Việt Nam vẫn có thể duy trì những cải cách thích hợp dẫn đến tăng trưởng cao, thương mại và đầu tư, giảm đói nghèo và giảm bất bình đẳng, và hợp tác nhằm duy trì hòa bình, thịnh vượng và ổn định trong khu vực.

TPP sẽ giúp Việt Nam đạt được những cải cách mạnh mẽ và thu được lợi ích kinh tế to lớn nhưng Việt Nam vẫn có khả năng cải cách thành công mà không có TPP.

Nguồn: eastasiaforum.org - TN

Từ khóa: Việt Nam, cải cách, thiếu, TPP