Theo báo cáo của ngân hàng thương mại quốc gia Qatar (QNB), thương mại toàn cầu đã tăng trưởng trì trệ trong vài năm qua, tăng trưởng dao động dưới mức trung bình và giảm hơn 1,9% trong năm 2016. Chính sách thương mại dưới thời tổng thống Donald Trump có khả năng làm suy giảm đà tăng trưởng thương mại toàn cầu trong những năm sắp tới.
Hai nguyên tắc kinh tế chủ yếu dưới thời tổng thống Trump là chủ nghĩa bảo hộ thương mại và các biện pháp kích thích tài khóa thông qua việc cắt giảm thuế và chi tiêu cơ sở hạ tầng. Trong khi các biện pháp kích thích tài khóa mang lại lợi ích cho nền kinh tế Mỹ, chủ nghĩa bảo hộ thương mại lại gây ảnh hưởng và mang rủi ro cho một cuộc chiến thương mại toàn cầu.
Kể từ khi nhậm chức vào ngày 20/1, ông Trump đã giành ưu tiên cho việc thúc đẩy chủ nghĩa bảo hộ thương mại, trong khi các biện pháp kích thích tài khóa lại ít được chú trọng. Chính vì thế, khuynh hướng suy giảm trong tăng trưởng thương mại toàn cầu sẽ tiếp tục diễn ra.
Bằng việc chính thức rút khỏi hiệp định TPP, ông Trump đã từng bước hiện thực hóa việc theo đuổi chủ nghĩa bảo hộ thương mại.
TPP - hiệp định giúp cắt giảm thuế quan giữa các quốc gia, chiếm hơn 40% GDP toàn cầu, sẽ bị thay thế bởi một hiệp định khác trong một tương lai gần. Bên cạnh đó, ông Trump đã tuyên bố có kế hoạch đàm phán lại hiệp định NAFTA và đề nghị áp đặt mức thuế 45% và 35% đối với Trung Quốc và Mexico, cũng như áp mức thuế chung cho tất cả hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ. Ngoài ra, đề xuất “thuế điều chỉnh biên giới” có khả năng sẽ được thực hiện.
Thuế điều chỉnh biên giới là sự thay đổi từ hệ thống thuế thu nhập doanh nghiệp hiện hành, với việc doanh thu xuất khẩu sẽ được miễn khi tính vào thu nhập chịu thuế và doanh thu nhập khẩu sẽ không được khấu trừ như là chi phí. Kết quả là biểu thuế nhập khẩu kết hợp với trợ cấp xuất khẩu của các công ty chỉ bị đánh thuế đối với doanh thu và chi phí phát sinh tại thị trường Mỹ. Đề xuất dự kiến giúp gia tăng nguồn thu thuế của chính phủ.
Báo cáo đã ghi nhận, mức thuế mới sẽ làm tăng giá hàng hóa nhập khẩu, từ đó thu hẹp thâm hụt thương mại, thúc đẩy tăng trưởng GDP và gia tăng lạm phát tại Mỹ. Tuy nhiên, những tác động ban đầu sẽ được bù đắp bởi hai yếu tố. Thứ nhất, đồng USD tăng giá do thu hẹp thâm hụt thương mại và lãi suất Mỹ sẽ cao hơn để ứng phó với sự gia tăng lạm phát. Hàng hóa nhập khẩu rẻ hơn và hàng xuất khẩu của các nhà sản xuất trong nước trở nên kém cạnh tranh, bù đắp những tác động ban đầu của thuế biên giới đối với thâm hụt thương mại, tăng trưởng và lạm phát. Thứ hai, thuế quan có khả năng phá vỡ chuỗi cung ứng, các công ty Mỹ sẽ tốn nhiều thời gian để thay thế hàng hóa và dịch vụ của các nước trung gian với các sản phẩm của Mỹ.
“Tác động đến thương mại toàn cầu rất tiêu cực. Sự gián đoạn trong chuỗi cung ứng không chỉ giới hạn ở Mỹ. Ví dụ, nhiều sản phẩm đầu vào cho ngành sản xuất ô tô tại Mexico có xuất xứ từ Mỹ. Việc gây ảnh hưởng đến các công ty sản xuất ô tô tại Mexico khiến các công ty này giảm nhập và xuất khẩu các sản phẩm từ Mỹ”, báo cáo cho biết thêm.
Hơn nữa, rủi ro lớn nhất đối với thương mại toàn cầu đến từ việc vi phạm các quy tắc thương mại thế giới, các nước khác xem mức thuế mới như một hình thức trả đũa. Nhiều đối tác thương mại lớn nhất của Mỹ có thể áp đặt thuế lên sản phẩm từ Mỹ hoặc áp dụng những biện pháp trả đũa khác. Do đó, lợi ích xuất khẩu của Mỹ sẽ bị hạn chế và ảnh hưởng trầm trọng đến thương mại toàn cầu.
Nguồn: zawya.com – XM
Từ khóa: thương mại, toàn cầu, suy giảm, dưới thời, Donald Trump
