Các FTA có khả năng định hình thương mại thịt lợn toàn cầu trong tương lai

thịt heo

Hiệp định đối tác kinh tế xuyên Thái Bình Dương (TPP) chắc chắn sẽ nổi bật trong các cuộc thảo luận về các hiệp định thương mại nông nghiệp năm 2016. Tuy nhiên, các quốc gia khác ngoài Mỹ cũng đang đàm phán một số hiệp định thương mại tự do song phương khác và những hiệp định này cũng sẽ đóng một vai trò quan trọng trong việc định hình tương lai thương mại thịt lợn toàn cầu.

Đối với các nước xuất khẩu thịt lợn là thành viên của TPP (gồm Mỹ, Canada, Mexico và Chile), Nhật Bản chắc chắn là mục tiêu chính của các nước này do thị trường Nhật Bản từ lâu vốn khó tiếp cận do hệ thống giá tại cửa (gate price system) của quốc gia này quá phức tạp cùng nhiều trở ngại khác, nhưng nhu cầu của Nhật Bản đối với thịt lợn nhập khẩu rất cao.

Đối thủ cạnh tranh lớn nhất của thịt lợn Mỹ tại Nhật Bản là thịt lợn đến từ Liên minh châu Âu. Việc đàm phán Hiệp định Đối tác Kinh tế EU-Nhật Bản hiện đang trong giai đoạn cuối và có thể sẽ được hoàn thành vào cuối năm 2016.

EU đàm phán hiệp định với Nhật Bản và Philippines; hiệp định EU-Việt Nam đã được ký kết

Ngành công nghiệp thịt heo EU đã tăng cường tập trung vào thị trường Nhật Bản năm 2014 sau khi không thể tiếp tục tiếp cận thị trường Nga – thị trường truyền thống đồng thời là thị trường lớn nhất của thịt lợn EU. Sau nhiều năm tăng trưởng khiêm tốn, mức thịt lợn EU xuất khẩu sang Nhật Bản đã tăng 35% trong năm 2014, đạt 337.502 tấn.

Ngành công nghiệp thị lợn EU sẽ tiếp tục nỗ lực tiếp cận thị trường Nhật Bản đặc biệt nếu như hiệp định Đối tác Kinh tế EU-Nhật Bản được ký kết.

Việt Nam một nước thành viên của hiệp định cũng đã ký kết một hiệp định thương mại song phương với EU. Hiệp định này dự kiến sẽ không có hiệu lực cho đến năm 2017, nhưng thịt lợn EU đã đạt được một bước tiến lớn tại Việt Nam.

Xuất khẩu thịt lợn của EU vào Việt Nam đã tăng từ 3.239 tấn năm 2013 lên 37.457 tấn năm 2015, với 2/3 trong số đó là phụ thực phẩm từ lợn (gồm lưỡi, mũi, tai, đuôi, móng, xương và nội tạng…). Việt Nam hiện đang áp đặt các mức thuế suất khác nhau cho thịt lợn, từ 8% cho các bộ phận nội tạng đến 25% cho bắp thịt ướp lạnh. FTA EU-Việt Nam sẽ dần điều chỉnh những mức thuế trên xuống bằng 0 trong vòng từ 8 đến 10 năm, tương tự như hiệp định TPP.

EU sẽ chính thức khởi động đàm phán FTA với Philippines vào cuối năm 2016. Việc đàm phán FTA EU-Philippines đang thu hút sự quan tâm đặc biệt của các nhà cung cấp thịt lợn cạnh tranh với EU vì Philippines áp mức thuế 30% đối với bắp thịt nhập khẩu trong hạn ngạch và 40% đối với khối lượng nằm ngoài hạn ngạch nhập khẩu. Mức thuế suất đối với phụ thực phẩm từ lợn là 10% cho hầu hết tất cả các loại – mức thuế suất không quá cao nhưng vẫn là một mối quan tâm đáng kể vì thị trường Philippines rất nhạy cảm đối với giá cả.

Canada muốn tiếp cận nhiều hơn đối với thị trường Philippines, EU và Châu Mỹ Latin

Canada cũng đang dự định có một FTA với Philippines. Cả thịt lợn Mỹ và Canada đều đã mất thị phần tại thị trường này trong hai năm qua khi Philippines trở thành một thị trường quan trọng đối với thịt lợn EU - đặc biệt là đối với mỡ lợn và phụ thực phẩm từ lợn. Canada đã xuất khẩu gần 48.000 tấn thịt lợn sang Philippines trong năm 2013, nhưng khối lượng thịt lợn Canada xuất khẩu sang Philippines trung bình trong năm 2014 và năm 2015 lại ít hơn 30.000 tấn.

Canada cũng đang đàm phán FTA với nước Cộng hòa Dominica– thị trường mới nổi quan trọng của thịt lợn Mỹ. Ngành công nghiệp thịt lợn Mỹ đã được hưởng lợi lớn từ việc Cộng hòa Dominica giảm thuế quan theo Hiệp định Thương mại Tự do Trung Mỹ (gọi tắt CAFTA-DR, có hiệu lực vào năm 2006).

Hiện tại, mức thuế quan 25% cho thịt lợn Mỹ nhập khẩu trong hạn ngạch đã bị loại bỏ, còn mức thuế quan cho thịt lợn Mỹ nhập khẩu ngoài hạn ngạch giảm chỉ còn 9% tại Cộng hòa Dominica. Kim ngạch xuất khẩu thịt lợn Mỹ vào Cộng hòa Dominica năm 2015 đã đạt kỷ lục 23.265 tấn. Ngược lại, Canada chỉ xuất khẩu được 500 tấn thịt lợn vào Cộng hòa Dominica trong năm 2015.

Canada cũng đang đàm phán FTA với Guatemala, Nicaragua và El Salvador – những nước thành viên khác của CAFTA-DR. Trung Mỹ là nơi thịt lợn Mỹ đạt được tăng trưởng rất mạnh, với lượng thịt lợn Mỹ xuất khẩu sang khu vực này đã đạt kỷ lục 58.568 tấn trong năm 2015.

Hiện thịt lợn của Mỹ đang chiếm hơn 80% lượng thịt lợn nhập khẩu của khu vực Trung Mỹ. Guatemala là thị trường lớn thứ hai của thịt lợn Mỹ tại khu vực Trung Mỹ, với gần 15.000 tấn thịt lợn Mỹ đã được xuất khẩu đến nước này trong năm 2015.

Canada và EU gần đây đã hoàn thành các Hiệp định Kinh tế và Thương mại Toàn diện (Comprehensive Economic and Trade Agreement). Thỏa thuận giúp thịt lợn Canada được miễn thuế quan khi tiếp cận thị trường EU – thị trường có nhiều quy định và hạn chế nghiêm ngặt.

Mexico và Hàn Quốc khởi động vòng đàm phán FTA đầu tiên trong năm 2016

Hàn Quốc hiện có nhiều FTA với tất cả các nhà cung cấp thịt lợn lớn của của nước này, chỉ trừ Mexico. Điều này có thể thay đổi trong tương lai, vì hai nước này gần đây đã thông báo sẽ khởi động đàm phán FTA trong năm 2016.

Lượng thịt lợn Hàn Quốc nhập khẩu từ Mexico đã tăng 14% trong năm 2015, đạt đến 10.331 tấn. Sự tăng trưởng này chủ yếu nằm ở sản phẩm thịt lợn ướp lạnh, và Mexico hiện trở thành nhà cung cấp thịt lợn ướp lạnh hàng đầu của Hàn Quốc (lượng xuất khẩu thịt lợn ướp lạnh Mexico vào Hàn Quốc năm 2015 là 5.536 tấn, tăng 38% so với năm 2014). Đồng thời Mexico cũng nắm bắt rất tốt nhu cầu sườn non lợn ở Hàn Quốc.

Thịt lợn đông lạnh Mexico hiện vẫn phải chịu thuế 22,5% tại Hàn Quốc, trong khi đó, thuế cho thịt lợn Mỹ là 11,3% và Canada là 19%. Tuy vậy, nhờ vào đồng peso yếu, Mexico có thể bù đắp được những bất lợi do mức thuế suất này gây ra.

Các cuộc tranh luận về hiệp định TPP tại quốc hội Mỹ đang trở nên gay gắt, và các bên phản đối hiệp định TPP đang cố gắng ngăn cản việc hiệp định này được thông qua. Tuy nhiên, việc các nước đang rất tích cực ký kết các FTA với những thị trường nhập khẩu thịt lợn quan trọng của Mỹ đang nhắc nhở Mỹ rằng bối cảnh thương mại thịt lợn toàn cầu có thể thay đổi nhanh chóng đến mức nào. Nếu kéo dài việc phê chuẩn hiệp định TPP sẽ khiến việc mở rộng thị trường toàn cầu đối với thịt lợn Mỹ gặp nguy hiểm.

Nguồn : http://nationalhogfarmer.com– TV

Từ khóa : Các FTA, có, khả năng, định hình, thương mại, thịt lợn, toàn cầu, trong, tương lai.