Dệt may Việt Nam có cơ hội vàng để bứt phá sau khi Mỹ siết thuế với loạt đối thủ châu Á

Trong khi nhiều quốc gia như Bangladesh, Campuchia hay Sri Lanka đang phải chịu mức thuế nhập khẩu cao thì Việt Nam lại được hưởng mức thuế ưu đãi 20%, mở ra một lợi thế cạnh tranh đáng kể. Đây được đánh giá là cơ hội bứt phá hiếm có cho ngành dệt may Việt Nam trong nửa cuối năm 2025.

shutterstock-2610057787 315633-071414

Đòn thuế của Mỹ và cơ hội cho ngành dệt may Việt Nam

Trong động thái được đánh giá là có thể định hình lại chuỗi cung ứng toàn cầu, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây quyết định áp thuế bổ sung đối với hàng loạt mặt hàng nhập khẩu từ Trung Quốc, Bangladesh và Campuchia – những cường quốc xuất khẩu dệt may hàng đầu vào thị trường Mỹ. Điều này đang mở ra cánh cửa lớn cho ngành dệt may Việt Nam bứt phá và chiếm lĩnh thị phần xuất khẩu.

Theo trang chuyên ngành Fibre2Fashion, các quốc gia từng là "đối tác vàng" của Mỹ giờ đây đối mặt với những mức thuế "cắt cổ" sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 1/8, gây ra nhiều lo ngại cho các nhà sản xuất dệt may. Cụ thể, Bangladesh và Sri Lanka chịu mức thuế 35%, Campuchia là 36%. Trong khi đó, Ấn Độ đang tích cực đàm phán để giảm thuế. Trung Quốc, một thành viên sáng lập của BRICS, đã đạt được thỏa thuận tạm hoãn, nhưng vẫn phải chịu mức thuế tổng cộng 55% và có thời hạn đến ngày 12/8 để đàm phán lại.

Động thái siết thuế được xem là nỗ lực của Washington nhằm tái cân bằng cán cân thương mại, giảm phụ thuộc vào hàng hóa Trung Quốc, đồng thời siết chặt kiểm soát chuỗi cung ứng có liên quan đến các vấn đề lao động tại một số quốc gia như Campuchia hay Bangladesh.

Giữa "cơn bão" này, Việt Nam nổi lên như một điểm đến thay thế tiềm năng có tiềm lực cả về năng lực sản xuất, chất lượng lao động và môi trường chính sách ổn định.

Sau khi bị áp mức thuế ban đầu lên tới 46%, Chính phủ Việt Nam đã nhanh chóng đàm phán với Washington để giảm xuống còn 20% cho hầu hết các mặt hàng. Mức thuế thấp hơn hẳn so với các đối thủ chính là một lợi thế không thể phủ nhận, đặc biệt khi ngành dệt may là động lực quan trọng của nền kinh tế Việt Nam với kim ngạch xuất khẩu đạt 44 tỷ USD trong năm 2024.

Theo đó, nhiều doanh nghiệp và chuyên gia trong ngành tin rằng Việt Nam đang có một “cửa sổ vàng” để vươn lên.

“Chúng tôi ghi nhận sự quan tâm gia tăng từ phía các nhãn hàng và nhà nhập khẩu Mỹ về việc chuyển đơn hàng từ Trung Quốc sang Việt Nam. Việt Nam hội tụ nhiều lợi thế như lực lượng lao động tay nghề cao, chi phí sản xuất cạnh tranh, và năng lực đáp ứng đơn hàng linh hoạt", một chuyên gia thương mại tại Fibre2Fashion nhận định.

Các doanh nghiệp xuất khẩu dệt may tại Việt Nam được dự báo sẽ có lợi thế đáng kể khi chi phí nhập khẩu hàng hóa từ các đối thủ bị đội lên do thuế. Việc tăng thuế đối với các đối thủ như Bangladesh và Campuchia – những nước có chi phí nhân công thấp hơn Việt Nam – khiến cho mức giá sản phẩm “Made in Vietnam” trở nên cạnh tranh hơn, từ đó có thể giành được những đơn hàng lớn từ các thương hiệu toàn cầu.

Đặc biệt, việc Trung Quốc - nước xuất khẩu dệt may lớn nhất thế giới - phải đối mặt với các rào cản thương mại ngày càng dày đặc từ phía Mỹ đang khiến nhiều nhà bán lẻ quốc tế buộc phải chuyển hướng đơn hàng sang Việt Nam.

"Thách thức ngầm" cho doanh nghiệp dệt may Việt Nam

Tuy nhiên, một điều khoản kèm theo trong thỏa thuận với Mỹ sẽ buộc các doanh nghiệp dệt may Việt Nam phải dè chừng: bất kỳ sản phẩm nào bị coi là "chuyển tải" (transhipped) qua Việt Nam để né thuế sẽ bị áp mức thuế cao hơn, lên tới 40%. Điều khoản này nhằm đảm bảo hàng hóa được hưởng ưu đãi phải có xuất xứ thực sự từ Việt Nam.

Ông N. Thirukumaran, Tổng thư ký Hiệp hội các nhà xuất khẩu Tiruppur (Ấn Độ), chỉ ra rằng, lợi thế của Việt Nam có thể không lớn như kỳ vọng do sự phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu. Việt Nam hiện nhập khẩu khoảng 70% nguyên phụ liệu, chủ yếu từ Trung Quốc. Điều này có thể làm giảm tính cạnh tranh về giá thành, đặc biệt khi Mỹ đang siết chặt các quy định về chuyển tải.

Chuyên gia trong ngành, ông Greg Fleming, cũng đồng quan điểm. Ông cho rằng Việt Nam có lợi thế hơn so với Campuchia, nhưng không hẳn với Bangladesh, vì hai quốc gia này tập trung vào các phân khúc sản phẩm khác nhau. Thêm vào đó, chi phí lao động ở Bangladesh vẫn rẻ hơn so với Việt Nam.

Mặc dù triển vọng ngắn hạn là rất tích cực, giới phân tích vẫn cảnh báo rằng ngành dệt may Việt Nam không nên chủ quan. Chính sách thương mại của Mỹ có thể thay đổi nhanh chóng theo chu kỳ chính trị. Hơn nữa, việc quá phụ thuộc vào một thị trường cũng tiềm ẩn rủi ro nếu xảy ra các thay đổi về thuế quan hoặc quy định nhập khẩu trong tương lai.

Bên cạnh đó, các đối thủ như Trung Quốc hay Bangladesh hoàn toàn có thể tái cấu trúc và nâng cấp chuỗi sản xuất để giành lại thị phần.

Vì vậy, theo các chuyên gia, chiến lược lâu dài của ngành dệt may Việt Nam là cần tập trung vào việc đa dạng hóa thị trường, tăng cường giá trị gia tăng, nâng cao năng lực sản xuất, cải tiến chất lượng và chuyển đổi xanh để giữ vững vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Đây chính là những yếu tố đang được thị trường Mỹ và các đối tác quốc tế đặc biệt quan tâm trong thời kỳ hậu đại dịch và trong xu hướng tiêu dùng bền vững.

Nguồn: Thế giới Tiếp thị

Từ khóa: thuế quan, dệt may, thuế nhập khẩu