Kinh tế Nga đối mặt với nguy cơ suy thoái

Tại một cuộc họp đặc biệt với chính phủ và Thủ tướng Dmitry Medvedev ở điện Kremlin hôm 15/4, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã cảnh báo kinh tế thế giới vẫn đang trong khủng hoảng và hậu quả của nó đang tác động mạnh mẽ đến sự phục hồi của nền kinh tế Nga, giống như tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế-tài chính toàn cầu giai đoạn 2008-2009. Tổng thống Putin cũng đồng thời cảnh báo kinh tế Nga đang đứng trước nguy cơ rơi vào suy thoái, dù vẫn duy trì được sự ổn định tại thời điểm hiện tại.

Kinh tế Nga đã suy giảm gần 10% trong năm 2009, các ngân hàng Nga sau đó đã để lộ ra những khoản vay nước ngoài với giá trị tăng vọt do sự sụt giảm của giá dầu (dầu mỏ là mặt hàng xuất khẩu chủ chốt của Nga, đóng góp phần quan trọng vào nguồn thu ngân sách của nước này) trên các thị trường thế giới cùng sự mất giá của đồng rúp so với đồng USD.

Việc Chính phủ Nga bơm hàng chục tỷ USD vào hệ thống ngân hàng ốm yếu cũng như đầu tư vào các lĩnh vực đang có nguy cơ "sập tiệm" của nước này đã cứu nền kinh tế khỏi bị sụp đổ. Tuy nhiên, sự phục hồi sau đó hết sức chậm chạp và chỉ đạt bằng một nửa so với tốc độ tăng trưởng gần 8% vào năm trước khủng hoảng. Hiện kinh tế Nga đang trượt dốc trở lại sau mức tăng trưởng khiêm tốn 3,4% trong năm 2012.
ktgiam
Tuần trước, Bộ Phát triển Kinh tế Nga đã hạ dự báo tăng trưởng năm nay xuống còn 2,4%, so với mức 3,6% của dự báo trước đó sau khi nhịp độ tăng trưởng kinh tế quý I gây thất vọng. Bộ này cũng đã hạ thấp các đánh giá về mức tăng trưởng kinh tế, bất chấp giá dầu mỏ trong năm 2013 được dự kiến sẽ tăng lên 105 USD/thùng, so với mức trung bình 97 USD/thùng của các năm trước. Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Nga thời điểm đầu năm nay cũng giảm khoảng 0,9%. Sản lượng công nghiệp trong hai tháng đầu năm giảm 1,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Tăng trưởng vốn cố định trong cùng kỳ chỉ cũng đạt 0,6%.

Bộ trưởng Bộ này, ông Andrei Belousov, cuối tuần qua cũng đã cảnh báo nước Nga có khả năng rơi vào suy thoái vào mùa Thu tới, với GDP có thể rơi xuống mức âm trong quý cuối cùng của năm, nếu Chính phủ Nga không quyết liệt hành động.

Tuy Tổng thống Putin khẳng định kinh tế Nga cho thấy những dấu hiệu phục hồi và phát triển, song ông vẫn hối thúc Thủ tướng Medvedev phải "sử dụng hết mọi cơ chế hiện có để đưa nền kinh tế Nga ra khỏi khủng hoảng". Thủ tướng Medvedev cho biết các chuyên gia đang soạn thảo các biện pháp nhằm giúp nước Nga trụ vững trước những hệ quả tiêu cực từ kinh tế toàn cầu, đồng thời nhấn mạnh rằng chính phủ đã tính đến cả những cái giá phải trả cho các biện pháp này cũng như những hệ quả của nó đối với nền kinh tế.

Lựa chọn của ông Putin cho vị trí tân Thống đốc ngân hàng trung ương Nga, bà Elvira Nabiullina, là thông điệp cho thấy Chính phủ Nga coi tăng trưởng là mục tiêu chính sách cơ bản trong khi vẫn đặt tham vọng giảm lạm phát, hiện đã ở mức hơn 7% - cao hơn mục tiêu đặt ra.

Các nhà kinh tế kỳ vọng Ngân hàng trung ương sắp tới sẽ cắt giảm lãi suất, vốn được giữ nguyên từ tháng 12 năm ngoái tới nay, có thể vào trước hoặc sau khi bà Nabiullina chính thức tiếp nhận nhiệm kỳ vào tháng Sáu tới. Tuy nhiên, với việc Nga đang đứng trước nguy cơ rơi vào tình trạng lạm phát đình đốn nhiều nhà phân tích cho rằng cải cách cơ cấu, chứ không phải cắt giảm lãi suất, mới là điều mà nền kinh tế Nga đang thực sự cần vào lúc này.

Việc GDP chỉ tăng trưởng khoảng 1% trong quý I vừa qua, trong khi xuất khẩu các mặt hàng chiến lược (như khí đốt) sụt giảm, cuộc khủng hoảng nợ ở CH Síp - nơi cung cấp tới 1/4 nguồn vốn đầu tư nước ngoài và là nơi vay nhiều tiền của Nga - đang làm gia tăng lo ngại rằng kinh tế Nga sẽ "khát" vốn.

Năm ngoái, Nga đã công bố kế hoạch tài khóa mới, trong đó có siết chặt chi tiêu và đưa thâm hụt ngân sách về mức 1% GDP. Điều này có thể làm hạn chế khả năng thúc đẩy chi tiêu công của chính phủ song không loại trừ các biện pháp khác được vạch ra nhằm cải thiện môi trường đầu tư của Nga và thúc đẩy luồng vốn nước ngoài.

Chính phủ Nga cũng đang xem xét việc thúc đẩy bán các tài sản quốc gia để có kinh phí hỗ trợ cho chương trình kích thích chi tiêu, trong đó có thể bao gồm cả việc bán bớt 19,5% cổ phần trong tập đoàn dầu khí nhà nước Rosneft. Ngày 17/4, Thủ tướng Medvedev trình Hạ viện Nga báo cáo về công tác chính phủ trong năm 2012, trong đó có tầm nhìn của ông về tình hình kinh tế.

Theo TTXVN

Từ khóa: Kinh tế, Nga, nguy cơ, suy thoái