WTO đưa ra mức thuế quan 26,7 nghìn tỷ USD thương mại điện tử toàn cầu

Trong suốt một phần tư thế kỷ, sự thành công vượt bậc của nền kinh tế kỹ thuật số đã được miễn trừ khỏi các loại thuế quan áp dụng cho hoạt động thương mại.

Tuy nhiên kỷ nguyên đó có thể sẽ kết thúc trong tuần này khi một số quốc gia đe doạ huỷ bỏ lệnh cấm quốc tế đối với thuế kỹ thuật số trong sự nỗ lực thay đổi luật để thu hút thêm doanh thu từ thị trường thương mại điện tử toàn cầu mà Liên hợp quốc ước tính 26,7 nghìn tỉ USD.

Nếu các chính phủ không ủy quyền lại lệnh cấm thương mại điện tử của Tổ chức Thương mại Thế giới, thì điều đó có thể mở ra một quy luật mới có thể làm tăng giá tiêu dùng đối với các giao dịch mua bán liên quốc gia trên các thị trường như Amazon.com, Netflix, nhạc Apple và trò chơi Sony PlayStation.

“Nếu không đưa ra hành động kịp thời trong những ngày tới, các nhà ngoại giao thương mại có thể vô tình 'phá vỡ mạng internet' như chúng ta thấy ngày nay", Tổng thư ký Phòng Thương mại Quốc tế John Denton viết trong một bài báo trên tờ The Hill được công bố vào tuần trước.

Biểu thuế thương mại điện tử

Chương trình nghị sự về thương mại điện tử của WTO có từ năm 1998, khi các quốc gia đồng ý tránh đánh thuế vào thị trường còn non trẻ về thương mại kỹ thuật số. Các thành viên WTO đã định kỳ gia hạn lệnh cấm tại các cuộc họp cấp bộ trưởng hai năm một lần và đang xem xét liệu có nên gia hạn lại tại cuộc họp các bộ trưởng vào tuần này ở Geneva hay không.

Nhưng một số quốc gia như Ấn Độ và Nam Phi cho rằng sự phát triển của Internet là biện minh cho việc suy nghĩ lại về việc liệu lệnh cấm thương mại điện tử của WTO có vì lợi ích kinh tế của hay không. Vào năm 2020, Ấn Độ đã có bài báo nói rằng lệnh cấm này ngăn cản các nước đang phát triển gặt hái được doanh thu thuế quan từ các công nghệ chuyển đổi như in 3D, phân tích dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo.

Theo Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế có trụ sở tại Paris, mặc dù các quốc gia có thể thu được một khoảng từ 280 triệu đến 8,2 tỷ USD doanh thu hải quan hàng năm, nhưng thuế mới về kỹ thuật số cũng sẽ gây hại cho tăng trưởng toàn cầu qua việc giảm sản lượng và năng suất kinh tế.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế trước đây đã tính toán rằng sự phổ biến của nền kinh tế kỹ thuật số cuối cùng có thể mang lại mức tăng 6% cho sản lượng kinh tế toàn cầu trong thập kỷ tới.

Theo John Neuffer , nếu lệnh cấm hết hiệu lực, “nó có thể dẫn đến động thái áp đặt thuế quan đối với dòng chảy kỹ thuật số xuyên biên giới, gây căng thẳng không đáng kể lên nền kinh tế toàn cầu vốn đã bị vùi dập, và báo hiệu cho thế giới biết rằng lạm phát đang ở mức khủng khiếp”. Giám đốc điều hành của Hiệp hội Công nghiệp Bán dẫn.

Những thách thức thực tế

Để chắc chắn, không biết chính xác cách thức chính phủ sẽ áp dụng thuế hải quan đối với các đường truyền điện tử như thế nào.

Theo Denton, việc các quan chức hải quan theo dõi và định lượng giá trị của vô số gói dữ liệu được dùng để đưa những sản phẩm này đến thiết bị của người tiêu dùng có lẽ sẽ “cực kỳ đắt đỏ”.

“Trong khi xem một bộ phim, một thiết bị có thể nhận tới 5 triệu gói dữ liệu từ chín khu vực pháp lý,” Denton viết. “Vậy thì làm cách nào để các quốc gia có thể tính toán chính xác (và công bằng) mức thuế trên một phiên xem, dữ liệu byte hoặc kích thước tệp, chưa nói đến dòng dữ liệu và thông điệp vô tận cho phép các giao dịch giữa doanh nghiệp với doanh nghiệp hiện đại?”

Hơn nữa, WTO không xác định phạm vi truyền tải thương mại điện tử nên không có sự rõ ràng về việc các dịch vụ trực tuyến nào sẽ phải chịu mức thuế mới - có thể là giao dịch tiền điện tử Bitcoin, nhà nghỉ Airbnb , đi xe Uber , giao đồ ăn Doordash hoặc Peloton lớp học thể chất.

Cuối cùng, sự gia tăng của các ứng dụng mạng riêng che đậy địa chỉ giao thức internet sẽ làm phức tạp, nỗ lực xác định nguồn gốc của nhiều giao dịch thương mại kỹ thuật số, nếu không muốn nói là không thể xác định.

Sự cân bằng kinh tế

Có lý do để cho rằng Ấn Độ đang áp dụng mối đe dọa về thuế quan mới như một chiến thuật đàm phán để thuyết phục các quốc gia khác nhượng bộ các yêu cầu của mình về các ưu đãi thương mại không liên quan.

Trước đó, Ấn Độ từng đe dọa hủy bỏ lệnh cấm vận thương mại điện tử trong kỳ họp Bộ trưởng cuối cùng của WTO vào năm 2019 nhưng đã lùi bước sau khi các quốc gia đồng ý tránh khởi xướng tranh chấp về một số thực tiễn sở hữu trí tuệ đáng ngờ. Cuộc tranh luận về thương mại điện tử cũng có thể được sử dụng làm đòn bẩy cho những yêu cầu của Ấn Độ nhằm giảm bớt các quy định về trợ cấp của WTO đối với các chương trình lương thực dự trữ công.

Sự lớn mạnh này có được nhờ nguyên tắc đồng thuận của WTO, cho phép bất kỳ một trong số 164 thành viên của WTO có thể ngăn chặn bất kỳ thoả thuận nào vì bất kỳ lý do gì.

Hosuk Lee-Makiyama, Giám đốc Trung tâm Kinh tế Chính trị Quốc tế Châu Âu tại Brussels, cho biết: “Ấn Độ, Nam Phi và các đồng minh của họ sử dụng lệnh cấm như một đòn bẩy vì họ có thể. “Các nước đang phát triển có tất cả mọi điều kiện để thắng và không có gì để mất bằng cách tuân theo lệnh cấm của WTO.

Nguồn: Bloomberg

Từ khoá: WTO, thương mại điện tử, giao thức internet, thách thức