Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Mỗi tấn CO2 thải ra do hoạt động khai thác than, dầu và khí đốt tại mỗi quốc gia sẽ bị tính một khoản thuế gọi là Thuế thiệt hại do khí hậu.

Trong một báo cáo mới đây chỉ ra rằng thuế khai thác nhiên liệu hoá thạch có thể đem lại khoản thu khoảng 720 tỷ USD vào cuối thập kỷ này để hỗ trợ các quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề bởi biến đổi khí hậu.

Trong bài báo cáo vừa được công bố hồi đầu tháng 5 liên quan đến Thuế thiệt hại do khí hậu, dưới sự hỗ trợ của công ty Stamp Out Poverty, Climate Action Network và Chritsian Aid đã đề xuất rằng Tổ chức Hợp tác Kinh tế châu Âu (OEEC), đặc biệt là những thành viên của G7 nên “tiên phong trong việc áp thuế lên mỗi tấn CO2 thải ra từ các hoạt động khai thác than, dầu và khí đốt trong nước.”

Báo cáo cho thấy nếu bắt đầu áp dụng ở các quốc gia trong OECD vào năm 2024, với mức thuế ban đầu là 5 USD/tấn CO2, và tăng thêm 5 USD/tấn mỗi năm, điều này sẽ mang lại khoản thu là 900 tỷ USD vào năm 2023. Khoản tiền này có thể chia làm 2 phần, 80% (720 tỷ USD) được chuyển đến Quỹ Tổn thất và Thiệt hại để hỗ trợ những quốc gia bị ảnh hưởng do biến đổi khí hậu, 20% (180 tỷ USD) còn lại sẽ được các quốc gia lưu trữ để giải quyết các vấn đề trong nước.

Việc chuyển nguồn tiền này đến các quốc gia đang nỗ lực chuyển đổi xanh là điều cần thiết. Mức chi tiêu toàn cầu đang ở mức 100 triệu USD. Đến năm 2050, con số được ước tính lên đến gần 300 triệu USD.

Ông David Hillman, Giám đốc của Stamp Out Poverty và đồng tác giả của báo cáo Thuế thiệt hại do khí hậu chia sẻ: “Đây chắc chắn là cách công bằng nhất để huy động nguồn tiền cho Quỹ Tổn thất và Thiệt hại, nhằm duy trì các hoạt động phù hợp với mục đích đề ra”.

Sau khi công bố báo cáo, Hillman trao đổi với hãng tin Energy Monitor: “Chúng tôi tin rằng mức thuế này có thể được áp dụng, vì nó được thiết lập trong các hệ thống thuế hiện có. Những nhà sản xuất nhiên liệu hóa thạch sẽ dựa vào đó để báo cáo khối lượng nhiên liệu được chiết xuất”.

Nhưng Paul Hasselbrinck, nhà phân tích các hoạt động của khâu thượng nguồn tại công ty GlobalData, không đồng ý với quan điểm trên.

Ông cho rằng: “Các thoả thuận liên quan đến thuế giữa những khu vực tài phán không đạt được kết quả tốt đẹp, do đó tính khá thi về mặt chính trị là rất thấp.”

“Áp lực thuế lên các doanh nghiệp dầu mỏ quốc tế (IOC) ngày càng lớn, trong khi đó các nước sản xuất chỉ nhận được một phần doanh thu. Điều này khiến những quốc gia độc lập không đồng ý tuân thủ thoả thuận. Hơn nữa, khoản thuế này được đề xuất đánh vào toàn bộ lượng CO2 có trong tài nguyên được khai thác, chứ không phải lượng khí thải trong quá trình khai thác. Do vậy, IOC sẽ biện minh rằng các khoản thuế đó đã đi ngược lại với nguyên tắc ‘người gây ô nhiễm phải trả tiền’”.

Bên cạnh đó, Hasselbrinck không tin rằng mức thuế này sẽ mang lại hiệu quả như mong muốn.

Ông cho biết thêm: “Đề xuất này nên được thực hiện trong phạm vi các quốc gia G7 hoặc khối OECD”. “Trong số 20 nhà sản xuất dầu khí hàng đầu, chỉ có Mỹ, Na Uy, Canada, Úc và Mexico là các quốc gia thành viên OECD. Họ chiếm khoảng 33% sản lượng dầu khí hiện tại, không bao gồm sản lượng của khu vực Trung Đông và Liên Xô cũ. Ngay cả khi đề xuất này được các thành viên OECD thông qua hoàn toàn, hoạt động sản xuất sẽ dần dần dịch chuyển sang các khu vực khác, nơi lưu trữ 72% trữ lượng thu hồi toàn cầu.”

Mặc dù không tán thành với chính sách mới này, Hasselbrinck vẫn tin rằng Thuế thiệt hại do khí hậu có tính đổi mới, do nó áp dụng ở “cấp độ đa quốc gia và đánh thuế vào lượng CO2 có trong tài nguyên được khai thác”.

Cuối cùng, ông kết luận:“Ý tưởng này có khả năng triển khai, nhưng ở thời điểm hiện tại thì không, thậm chí có thể không hiệu quả.”

Nguồn: Energy Monitor

Từ khóa: OECD, CO2, biến đổi khí hậu, thuế thiệt hại do khí hậu, chuyển đổi xanh