Kể từ khi khái niệm “Công nghiệp 4.0” được ra đời lần đầu tiên vào năm 2011, khái niệm này đã nhanh chóng thu hút được sự chú ý trên toàn cầu.
Trong các cuộc cách mạng công nghiệp trước đây, chúng ta đã thấy các bước chuyển tiếp trong quy trình sản xuất,khai sinh ra nền công nghiệp sản xuất hàng loạt và tự động hóa. Ngày nay, chúng ta đang bước vào thời kỳ công nghiệp 4.0, thời kỳ đại diện cho một giai đoạn tự động hóa khác, nơi mà máy tính và máy móc được trang bị trí thông minh như con người. Máy tính và các máy móc, thiết bị có thể hiểu và kiểm soát những vấn đề đột ngột xảy ra trong dây chuyền sản xuất mà không cần sự hỗ trợ từ con người.
Cơ giới hóa và số hóa được hình thành từ các cuộc cách mạng công nghiệptrước đây đã làm cho diện mạo ngành sản xuất thay đổi. Tuy nhiên,với công nghiệp 4.0, ngành sản xuất sẽ thay đổi hệ thống sản xuất toàn cầu thông qua máy tính và tự động hóa.
Hàn Quốc là quốc gia dẫn đầu trong các cuộc cách mạng công nghiệp. Nền kinh tế Hàn Quốc đã chuyển đổi nhanh chóng từ một ngành nông nghiệp sang một nhà máy sản xuất ra các sản phẩm có giá trị gia tăng cao. Nhận thức được xu hướng phát triển nền kinh tế kỹ thuật số, dưới thời Tổng thống mới của Hàn Quốc – ông Moon Jae-in đã xem “cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư”là một chương trình nghị sự quan trọng.
Kể từ năm 2010,tốc độ tăng trưởng công nghiệp tại Hàn Quốc đang chậm lại, ông Moon đã nhận thấy cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư sẽ trở thành một công cụ giúp gia tăng năng suất và tạo thêm nhiều việc làm.
Công nghệ hiện đại, cơ sở hạ tầng công nghệ truyền thông, thông tin được kết nối dễ dàng, nền kinh tế Hàn Quốc sẽ có nhiều cơ hội trongcuộc cách mạng kỹ thuật số. Trong chiến dịch tranh cử tổng thống, ông Moon nhấn mạnh, chính phủ mới của Hàn Quốc sẽ thực hiện các chính sách nhằm hỗ trợ cho cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, tăng gấp đôi nguồn ngân sách dành cho nghiên cứu khoa học vào năm 2020.
Chính phủ mới của Hàn Quốc đang mong đợi sự thay đổi đáng kể trong nền kinh tế đã được số hoá, trong đó năng lực cạnh tranh trong lĩnh vực công nghiệp sẽ được thúc đẩy thông qua sản xuất hiệu quả và tiết kiệm chi phí.
Công nghiệp 4.0 không chỉ dừng lại ở các nền kinh tế tiên tiến. ASEAN là một khối khu vực gồm 10 quốc gia với mức tăng trưởng kinh tế khác nhau. ASEAN được xem là khu vực sản xuất đầy tiềm năng, một phần là do giá lao động tăng cao ở Trung Quốc. Ngành sản xuất của khu vực ASEAN ngày càng tăng trưởng thông qua các thị trườngtiềm năng.
Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 & Bài học kinh nghiệm từ Hàn Quốc
ASEAN cần nhanh chóng thích ứng với nền công nghiệp 4.0 và chuẩn bị lực lượng lao động để có thểthích nghi với sự thay đổi hệ thống sản xuất.
Nếu không, cơ hội sẽ được chuyển đến cho Trung Quốc. Để đạt được mục đích này, các nhà lãnh đạo ASEAN đã nhấn mạnh tại Hội nghị thượng đỉnh ASEAN lần thứ 30 rằng ASEAN nên hướng tới “một khu vực năng động, sáng tạo hơn và trong một nền kinh tế kỹ thuật số được kết nối và tương tác lẫn nhau bằng cách sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông (ICT)”.
Những nỗ lực nhằm thúc đẩy ASEAN hướng tới nền kinh tế kỹ thuật số đã được nhấn mạnh thông qua tầm nhìn của Cộng đồng kinh tế ASEAN 2025, trong đó nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đổi mới và công nghệ để tận dụng xu hướng toàn cầu. Tầm nhìn AEC 2025 được hỗ trợ bởi Kế hoạch tổng thểvề xây dựng công nghệ thông tin và truyền thôngcủa ASEAN năm 2020 cho thấy ASEAN đã trang bị “cơ sở hạ tầng, công nghệ, nền tảng kỹ thuật số, thông tin, các ứng dụng và các dịch vụ mới nhất”.
Trên cơ sở những nỗ lực gắn kết này, ASEAN cần nắmbắt sự sáng tạovà nâng cao trình độ nguồn nhân lực để trở thành một khối kinh tế kỹ thuật số. Quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế kỹ thuật số sẽ là xu hướng hội nhập khu vực và phát triển kinh tế toàn diện trong tương lai.
Theo đó, ASEAN và Hàn Quốc có thể là đối tác chiến lược. Chỉ trong vòng 50 năm, Hàn Quốc đã chuyển đổi thành công từ một đất nước bị chiến tranh tàn phá sang một nền kinh tế có công nghệ tầm cỡ thế giới. Sự thành công của Hàn Quốc có thể cung cấp những kinh nghiệm vô giá cho ASEAN để thực hiện khát vọng trở thành một nền kinh tế kỹ thuật số.
Hợp tác giữa ASEAN và Hàn Quốc trong thời đại công nghiệp 4.0
Hợp tác giữa ASEAN và Hàn Quốc sẽ mang lại lợi ích cho cả 2 phía trong thời đại công nghiệp 4.0.
Phản ánh những lợi ích tiềm năng của việc nâng cấp ngành công nghiệp thông qua số hoá và tự động hóa, Trung tâm ASEAN – Hàn Quốc đã triển khai một số chương trình thương mại và đầu tư vào các ngành hoặc lĩnh vực liên quan đến công nghiệp 4.0 như thương mại điện tử ở Brunei, dịch vụ robot ở Singapore, xây dựng thành phố thông minh ở Indonesia, sản xuất thông minh ở Malaysia, phần mềm và công nghệ thông tin ở Thái Lan, và một hội thảo xúc tiến đầu tư về ICT ở Seoul.
Các sự kiện khác nhau sẽ diễn ra bao gồm một hội thảo về tạo thuận lợi thương mại trên Internet ở Thái Lan; một hội thảo xây dựng năng lực cho Tiểu vùng Mekong mở rộng (Greater Mekong subregion); thương mại điện tử xuyên biên giới và sứ mệnh đầu tư tại Việt Nam trong lĩnh vực robot công nghiệp.
Các quốc gia thành viên ASEAN đã thể hiện sự quan tâm đáng kể đối với các chương trình dựa trên nhu cầu và hướng đến nhu cầu, nhằm chia sẻ kinh nghiệm và bí quyết của Hàn Quốc trong việc số hoá nền kinh tế.
Bằng cách bắt kịp với những thay đổi nhanh chóng diễn ra hàng ngày trong thời đại công nghiệp 4.0, ASEAN và Hàn Quốc có thể biếncơ hội thành hiện thực thông qua mối quan hệ hợp tác ngày càng chặt chẽ hơn giữa hai bên.
Tác giả của bài viết là Tổng thư ký của Trung tâm ASEAN - Hàn Quốc, đồng thời từng là Cựu Đại sứ Hàn Quốc tại Indonesia.
Nguồn: thejakartapost.com – XM
Từ khóa: Công nghiệp 4.0, Quan hệ hợp tác, giữa ASEAN - Hàn Quốc
