Tọa đàm với các doanh nghiệp FDI về hoạt động xuất nhập khẩu

Ngày 24/7/2014, Bộ Công Thương đã tổ chức buổi tọa đàm với các doanh nghiệp FDI về hoạt động xuất nhập khẩu tại Trung tâm hội nghị 272 Võ Thị Sáu. Tham dự hội thảo có ông Trần Tuấn Anh, Thứ trưởng Bộ Công Thương, ông Trần Thanh Hải, phó cục trưởng Cục Xuất Nhập Khẩu – Bộ Công Thương, ông Nguyễn Nội, phó Cục trưởng Cục đầu tư nước ngoài, ông Âu Anh Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Giám sát Quản lý (Tổng Cục Hải quan), các lãnh đạo sở Công Thương ở các địa phương, cùng với đại diện các hiệp hội doanh nghiệp, doanh nghiệp FDI và các quan thông tấn báo đài.

Phát biểu khai mạc, ông Trần Tuấn Anh nhận xét về nền kinh tế và kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam, cũng như tốc độ tăng trưởng nguồn vốn FDI và số lượng dự án có vốn đầu tư nước ngoài trong năm 2013, đồng thời đánh giá cao những đóng góp của các doanh nghiệp FDI trong hoạt động xuất khẩu và tăng trưởng kinh tế. Buổi tọa đàm mong muốn cùng các doanh nghiệp FDI thảo luận, trao đổi các giải pháp tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc hiện nay nhằm hỗ trợ doanh nghiệp trong hoạt động xuất khẩu và đầu tư.
fdiBIG
Sau phần khai mạc, ông Trần Thanh Hải, Phó cục trưởng cục Xuất nhập khẩu – Bộ Công Thương, trình bày tình hình đầu tư trực tiếp của các doanh nghiệp FDI, cũng như báo cáo lại tình hình xuất nhập khẩu của doanh nghiệp FDI năm 2013 và 6 tháng đầu năm 2014. Theo ông, sau khi Việt Nam gia nhập WTO thì nguồn vốn đầu tư nước ngoài đã tăng vọt. Trong giai đoạn hiện nay, tuy bị ảnh hưởng nhiều bởi khủng hoảng và suy thoái kinh tế nên có giảm sút, nhưng mức đầu tư nước ngoài tại Việt Nam vẫn cao hơn rất nhiều so với giai đoạn trước khi gia nhập WTO. Ngành thu hút vốn nhất chính là ngành công nghiệp chế biến – chế tạo, chiếm ½ tổng các dự án đầu tư nước ngoài và chiếm đến ¾ nguồn vốn FDI. Tính đến năm 2013, đã có 57 quốc gia và vùng lãnh thổ có vốn đầu tư vào Việt Nam, trong đó dẫn đầu là Nhật Bản, tiếp theo là Singapore và Hàn Quốc. Tổng kim ngạch xuất khẩu năm 2013 của các doanh nghiệp FDI đạt 81,187 USD, đóng góp rất lớn vào tổng kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam (chiếm 61,42%). Tuy vậy, các doanh nghiệp FDI chủ yếu nhận gia công hàng hóa rồi xuất khẩu nên giá trị gia tăng đem đến cho Việt Nam không cao. Tuy kim ngạch xuất khẩu lớn, nhưng kim ngạch nhập khẩu của các doanh nghiệp FDI cũng rất cao, đạt 74,469 tỷ USD, chiếm đến 56,71% kim ngạch của cả nước, chủ yếu là nhập các loại linh kiện, máy móc, nguyên vật liệu phục vụ cho sản xuất. Hiện nay, mức nhập khẩu này bù vào mức xuất khẩu giúp cân bằng cán cân thương mại của nước ta, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ gây ra tình trạng nhập siêu. Các doanh nghiệp FDI cũng góp phần tạo ra những vùng sản xuất phù hợp với điều kiện ở từng địa phương. Ví dụ nhưng khu vực Bắc Ninh, Hải Phòng, Thái Nguyên là nơi tập trung sản xuất các mặt hàng điện tử và điện thoại di động, Vĩnh Phúc là nơi tập trung sản xuất ô tô, xe máy, trong khi Đồng Nai, Bình Dương, Long An lại chuyên về sản xuất các mặt hàng dệt may, da giày. Tuy vậy, hiện các doanh nghiệp trên vẫn chưa hình thành nên các chuỗi cung ứng có sự tham gia sâu của các doanh nghiệp Việt Nam. Một phần nguyên do là bởi các doanh nghiệp Việt Nam còn nhiều khó khăn nội tại, chưa đáp ứng được yêu cầu của các doanh nghiệp FDI, nhưng nguyên do chính là vì các doanh nghiệp FDI chưa thực sự quan tâm đến việc hướng dẫn, khuyến khích và tạo điều kiện cho các doanh nghiệp Việt Nam tham gia vào ngành công nghiệp hỗ trợ. Ông Trần Thanh Hải cũng nhấn mạnh rằng, sau 15 năm nhìn lại thì tỷ lệ nội địa hóa cũng như chuyển giao công nghệ của các doanh nghiệp FDI đã không đạt cam kết ban đầu. Do đó, Bộ Công Thương kiến nghị các doanh nghiệp FDI nên chú trọng đầu tư vào khâu nguyên liệu trọng điểm của một số ngành như da giầy, dệt nhuộm…; tăng cường liên kết với các doanh nghiệp hỗ trợ Việt Nam, tăng đầu tư quy mô lớn vào công nghiệp chế biến nông sản, các khu vực miền núi và nông thôn; tăng tỷ lệ nội địa hóa như đã cam kết, đặc biệt là ngành sản xuất ô tô.

Sau phần trình bày của ông Trần Thanh Hải là buổi thảo luận giữa Bộ Công Thương với đại diện các doanh nghiệp FDI. Chủ trì buổi thảo luận là ông Trần Tuấn Anh, ông Nguyễn Nội và ông Âu Anh Tuấn. Buổi thảo luận đã diễn ra khá sôi nổi về các vấn đề liên quan đến chứng nhận C/O, thủ tục hải quan tại sân bay, hải quan điện tử, các vấn đề về nhập khẩu máy móc sản xuất đã qua sử dụng… Ông Trần Tuấn Anh đại diện Bộ Công Thương cho biết, sau buổi tọa đàm này, Bộ Công Thương sẽ có những đề xuất sửa đổi cụ thể về các vấn đề C/O và hải quan điện tử để hỗ trợ thêm cho các doanh nghiệp FDI.

TTWTO - TV