Cần thêm những giải pháp tài chính “trúng vấn đề”

Trong thời gian qua, một loạt giải pháp để tháo gỡ khó khăn cho công đồng doanh nghiệp (DN) đã được triển khai, trong đó đáng chú ý là việc Ngân hàng Nhà nước liên tục hạ lãi suất, là gói giải pháp trị giá 29.000 tỷ đồng. Những động thái này của Chính phủ trong điều hành chính sách tài chính được nhiều chuyên gia nhìn nhận là đã “đánh trúng vấn đề” của nền kinh tế. Tuy nhiên, cũng có nhiều ý kiến cho rằng các chính sách này cần được thực hiện quyết liệt và cần thêm nữa những giải pháp và chính sách tài chính đúng hướng mới đảm bảo được mục tiêu tăng trưởng kinh tế.

Theo nhận định của các chuyên gia, kinh tế Việt Nam đã có một thời gian đi theo con đường tăng trưởng theo chiều rộng và việc nới lỏng chính sách tài khóa và tiền tệ nên đến năm 2011 đã dẫn đến những bất ổn của kinh tế vĩ mô. Vì lẽ đó, Nghị quyết 11 năm 2011 của Chính phủ ra đời và việc thực hiện chính sách tài khóa thắt chặt cùng chính sách tiền tệ chặt chẽ đã đem lại những thành công khi ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát được lạm phát, cải thiện cán cân thanh toán tổng thể, giảm nhập siêu, tỷ giá ổn định và như vậy tạo điều kiện để Việt Nam hướng tới chiến lược lâu dài là phát triển kinh tế bền vững.

Tuy nhiên, theo chuyên gia kinh tế Trần Hoàng Ngân, doanh nghiệp hiện nay gặp khó khăn ở nhiều lĩnh vực như vấn đề về vốn do lãi suất cao, việc tiêu thụ sản phẩm gặp khó khăn . Hàng tồn kho của doanh nghiệp cao nhưng không phải chỉ có sắt thép mà cái lo nhất là tồn kho hàng nông sản: tôm, cá, lúa gạo vì những cái đó để lâu là nguy hiểm vì hàng xuống cấp liền. Ông Ngân chia sẻ, cần phải có gói hỗ trợ trong lĩnh vực này. Chúng ta hỗ trợ doanh nghiệp là đúng nhưng phải cần có gói hỗ trợ cho nông dân, chế biến, tiếp cận kho bãi để bảo quản hàng nông sản này. Đây là thời điểm chúng ta có điều kiện trợ cấp nhiều hơn để chúng ta giúp cho việc kích cầu và lãi suất phải giảm sâu hơn nữa để vừa kích cầu vì những người có tiền thay vì gửi ngân hàng họ chuyển sang tiêu dùng. Theo chuyên gia kinh tế Cao Sĩ Kiêm, trước đây chúng ta chỉ có giãn, hoãn thuế thu nhập DN nhưng bây giờ có cả thuế giá trị gia tăng, thuế sử dụng đất tuy không thể giải quyết tất cả những vấn đề mà các DN hiện nay đang gặp phải nhưng đây chính là “huyệt” đúng chỗ, tạo điều kiện để DN tiêu thụ nguyên, nhiên vật liệu, giải quyết hàng tồn kho để DN có thể trụ vững và phát triển được. Điều đó rất có ý nghĩa trong tình hình hiện nay, sẽ góp phần giúp cho DN vừa trụ vững, vừa giữ được lao động và có điều kiện chuẩn bị những yếu tố cần thiết để khi tình hình tốt lên thì tập trung phát triển sản xuất.

Liên quan đến vấn đề lãi suất, ông Trần Hoàng Ngân cho rằng, lãi suất cho vay hiện nay còn rất cao, Ngân hàng Nhà nước cần phải giải quyết bài toán này để tăng cung tiền và kéo giãn lãi suất. Với lạm phát hiện nay là tăng 8% so với cùng kỳ năm trước thì lãi suất huy động chỉ nên 9-10% và cho vay chỉ khoảng 13%.

Bên cạnh đó, tốc độ giảm lãi suất vừa qua là chậm. Quá trình tái cơ cấu các ngân hàng mới diễn ra rất chậm và cần đẩy mạnh hơn nữa, sắp xếp nhanh để tránh hiện tượng cạnh tranh huy động vốn mà hiện nay vẫn còn. Ông Ngân nhận định, chính sách mà ngành tài chính vừa đưa ra có “đánh trúng vấn đề” của nền kinh tế nhưng chưa đủ. Cần phải có thêm gói hỗ trợ cho lĩnh vực hàng tồn kho nông sản cho người nông dân mà ta chưa có. Đồng thời chính sách tài khóa phải linh hoạt như chính sách tiền tệ.

Đồng tình với những quan điểm trên, chuyên gia kinh tế Trần Du Lịch chia sẻ, n ăm nay, Ngân hàng Nhà nước đưa ra chính sách tăng dư nợ tín dụng 15 - 17%, nhưng hai tháng 3 và 4 dư nợ không tăng mà lại âm. “Tiền huy động chạy lòng vòng ở các ngân hàng chứ không tới được DN, thành ra một nền kinh tế khát vốn và thiếu động lực”

Theo ông Lịch, vấn đề quan trọng hiện nay là giải quyết mối quan hệ giữa chính sách tiền tệ và tài khóa. Các ngân hàng thừa tiền nhưng lại không tăng trưởng được tín dụng vì phải tập trung giải quyết nợ xấu. Hệ quả của tăng trưởng quý II chỉ đạt 4,5% (theo dự báo) sẽ dẫn đến tình trạng đình trệ sản xuất, do sức mua giảm và tác động của tín dụng chưa rõ nét. Vì đặc điểm DN Việt Nam kinh doanh dựa trên nợ rất lớn, các chính sách tiền tệ thay đổi đột ngột là không chịu nổi. Do đó nên mạnh dạn ủng hộ giảm thuế cho các hộ kinh doanh cá thể; đồng thời tăng tín dụng, chấp nhận nợ xấu, vì nếu ngân hàng thủ thế quá kỹ thì càng đẩy DN vào tình trạng khó khăn hơn.

Có thể nói, dù Chính phủ đã đưa ra một số chủ trương tháo gỡ khó khăn cho DN nhưng vẫn cần có phương án, giải pháp cụ thể tiếp cận trực tiếp tới DN đồng thời lấy ý kiến đề xuất trực tiếp từ DN để từ đó có thể đưa ra được những chính sách tài chính hợp lý hơn thúc đẩy sản xuất, phát triển kinh tế./.

Lan Nhi/TTXVN