Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Đóng góp tham luận tại Hội thảo "Giải pháp thúc đẩy và nâng cao chất lượng dòng vốn đầu tư nước ngoài vào Việt Nam" tổ chức sáng nay (15/3), ông Đỗ Nhất Hoàng, Cục trưởng Cục đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) nhìn nhận rằng, hiện tại, chính sách ưu đãi đầu tư của Việt Nam vẫn chưa đủ sức hấp dẫn.

 

Mặc dù thừa nhận, các chính sách ưu đãi đã thường xuyên được rà soát, sửa đổi, bổ sung song vẫn còn dàn trải, chưa tập trung đúng mức vào những ngành, lĩnh vực và địa bàn cần thu hút đầu tư.

 

Chẳng hạn, chính sách ưu đãi đối với đầu tư trong lĩnh vực công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ chưa có sự khác biệt, đủ hấp dẫn so với các ngành khác.

 

Cùng với đó, chính sách ưu đãi vào những địa bàn cần thu hút đầu tư còn dàn trải giữa các địa bàn khác trong cả nước hoặc có khác thì cũng chưa nổi trội, chưa có tính đột phá. Bởi lẽ, theo ông Hoàng, trong 63 tỉnh/thành phố thì hầu hết nơi nào cũng có địa bàn kinh tế xã hội khó khăn và đặc biệt khó khăn.

 

"Vì lợi ích địa phương mà bỏ qua lợi ích tổng thể"

 

Người đứng đầu Cục đầu tư nước ngoài cũng thẳng thắn chỉ ra rằng, công tác xúc tiến đầu tư thời gian vừa qua vẫn chưa hiệu quả. Theo đó, công tác này còn dàn trải, phân tán nguồn lực, chưa tập trung vào các đối tác, lĩnh vực trọng điểm cũng chưa có sự thống nhất điều phối để thực hiện đi vào trúng mục tiêu.

 

Nói về công tác quản lý, ông Hoàng cho biết, "có hiện tượng một số địa phương trong quá trình xử lý còn thiên về lợi ích trước mắt mà chưa tính đến lợi ích lâu dài, vì lợi ích địa phương mà bỏ qua lợi ích tổng thể quốc gia". Điều này đã gây ra những ảnh hưởng không tốt đến các cân đối tổng thể của nền kinh tế.

 

Ông Hoàng đơn cử, có địa phương cấp phép nhiều dự án thép, xi măng, làm mất cân đối nguồn cung cấp điện và gây ô nhiễm môi trường.

Mất dần lợi thế lao động giá rẻ

 

Ngoài ra, một yếu tố trước nay vẫn được xem là lợi thế thu hút đầu tư của Việt Nam chính là lao động giá rẻ thì nay đã không còn giữ được sức hấp dẫn như trước.

 

Ông Hoàng cho biết, nguồn nhân lực ở Việt Nam tuy dồi dào nhưng tỷ lệ lao động qua đào tạo lại thấp. Trong khi đó, nguồn nhân lực có trình độ cao còn thiếu, chưa đáp ứng được nhu cầu về lao động của các doanh nghiệp nói chung, trong đó có doanh nghiệp đầu tư nước ngoài.

 

Ông cũng dẫn một nghiên cứu mới đây do Cục đầu tư ngước ngoài phối hợp với Tổ chức phát triển công nghiệp Liên hợp quốc (UNIDO) tiến hành cho biết, 32% các nhà đầu tư nước ngoài cho rằng thiếu công nhân lành nghề là nguyên nhân quan trọng nhất khiến họ không sử dụng hết công suất.

 

Vì vậy, lợi thế về nguồn nhân lực dồi dào với chi phí thấp của Việt Nam đang giảm dần.

 

Trong chiến lược phát triển kinh tế xã hội 2011-2020, khu vực FDI là một thành phần kinh tế được khuyến khích phát triển lâu dài và bình đẳng với các thành phần kinh tế khác.

 

Do vậy, việc thu hút đầu tư nước ngoài thời gian tới sẽ tập trung vào một số lĩnh vực ưu tiên, bao gồm các dự án có công nghệ hiện đại, thân thiện với môi trường và tăng cường sự liên kết giữa các khu vực... Bên cạnh đó, những dự án tiết kiệm nhiên liệu, không sử dụng nhiều lao động giá rẻ cũng sẽ được ưu tiên, ông Hoàng cho biết.