Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Chưa đầy 2 tháng ngành hải quan chính thức công bố triển khai chương trình thí điểm chế độ ưu tiên trong lĩnh vực quản lý nhà nước về hải quan đối với DN đủ điều kiện theo tinh thần của Thông tư 63/2011/TT-BTC, chín DN đầu tiên đã được Tổng cục Hải quan trao chứng nhận DN ưu tiên.

Trong số 9 DN đầu tiên được ưu tiên đặc biệt này có 3 DN đầu tư nước ngoài gồm Cty trách nhiệm hữu hạn (TNHH) Samsung Electronics VN; Cty TNHH công nghiệp Brother VN; Cty TNHH Sumi Denso VN và 6 DN VN gồm Cty TNHH lọc hóa dầu Bình Sơn, Quảng Ngãi; TCty lương thực miền Nam; Cty TNHH một thành viên XNK 2/9 Đắk Lắk; Cty CP XNK thủy sản An Giang; TCty dầu VN (PV Oil); Cty CP tập đoàn thủy sản Minh Phú. ông Phạm Thanh Bình – Cục trưởng Cục kiểm tra sau thông quan, TCHQ cho biết, trong số 40.000 DN có hoạt động kinh doanh XNK, số DN biết đến chương trình này chưa nhiều. Do vậy, TCHQ đã thẩm định trên đề nghị của DN và chọn ra được 9 DN đầu tiên.
 
Ưu tiên vượt trội
 
Phát biểu tại buổi lễ được trao chứng nhận công nhận DN ưu tiên, các DN đều thừa nhận cái được “vượt trội” mà DN được thụ hưởng. Đó là được miễn kiểm tra chi tiết hồ sơ hải quan; miễn kiểm tra thực tế hàng hóa; không thực hiện việc kiểm tra sau thông quan tại trụ sở DN; thực hiện thủ tục hải quan điện tử 24/24 giờ trong ngày; 7/7 ngày trong tuần; được áp dụng chế độ hoàn thuế trước, kiểm tra sau; sửa chữa tờ khai, bổ sung hồ sơ hải quan; khai hải quan một lần để xuất khẩu, nhập khẩu nhiều lần.
 
Ông Nguyễn Minh Thắng – Phó TGĐ Cty TNHH một thành viên lọc hóa dầu Bình Sơn cho biết: Cty lọc hóa dầu Bình Sơn là Cty trực thuộc Tập đoàn dầu khí quốc gia VN, được giao quản lý và vận hành nhà máy lọc dầu Dung Quất, có tổng doanh thu 100.000 tỉ đồng, kim ngạch XNK trên 2 tỉ USD, nộp thuế nhà nước là 14-16 nghìn tỉ /năm. Với khối lượng hàng hóa XNK lớn như vậy, sau khi được áp dụng DN ưu tiên, Cty đã giảm được rất nhiều thủ tục hải quan về thời gian cũng như nhân lực, tiết kiệm chi phí trong giai đoạn đầu. Thông thường, ngay sau khi nộp tờ khai hải quan DN phải nộp thuế mới được thông quan nhưng với DN ưu tiên thì trong vòng 1 tháng  DN có thể nộp thuế vào bất cứ thời điểm nào giúp  DN chủ động trong việc đóng thuế. Bên cạnh đó, DN còn được các ưu tiên khác trong việc thông quan trong 24h/7, khi đưa tờ khai lên mạng diện tử thì hàng hóa của DN đương nhiên được thông quan mà không phải kiểm tra chi tiết, kiểm hóa...
 
Còn ông Đoàn Đức Hùng – Phòng kinh doanh, TCty lương thực miền Nam cho rằng: Với đặc điểm hoạt động chính của TCty là XK gạo, sản lượng gạo XK mỗi ngày rất lớn nên những thuận lợi của chương trình giúp cho việc thông quan, giải phóng hàng được nhanh chóng. Việc đối tác sớm nhận được hàng cũng sẽ thanh toán sớm cho tổng Cty, đây là điều hết sức quan trọng và cần thiết để DN chủ động được kế hoạch sản xuất, kinh doanh.
 
Vẫn cần điều chỉnh
 
Tuy vậy, các DN ưu tiên cho rằng để chương trình thật sự đi đúng đường và tạo điều kiện cho các DN thì các tiêu chí của thông tư hiện nay vẫn quá khắt khe. Ông Nguyễn Minh Thắng – Phó TGĐ Cty TNHH một thành viên lọc hóa dầu Bình Sơn cho rằng: Việc đưa ra tiêu chí doanh thu phải đạt 500 triệu USD/năm có thể hạn chế điều kiện của nhiều DN có thể xứng đáng được hưởng chế độ ưu đãi này vì do đặc thù và tính chất ngành nghề. Có những DN mở rất nhiều tờ khai và tuân thủ rất tốt pháp luật nhưng do đặc thù ngành nghề nên không đạt được tiêu chí doanh thu thì đó là thiệt thòi lớn. Do vậy, nên mở rộng sang các lĩnh vực ngành nghề có đặc thù riêng. Mặt khác, quy định DN vi phạm dưới 3 lần vi phạm hành chính cũng cần được xem xét vì trên thực tế có rất nhiều DN vi phạm hành chính trên 3 lần vì họ mất quá nhiều thời gian làm tờ khai hải quan, có những DN làm hàng trăm tờ khai trong một ngày thì sẽ không tránh được những lỗi rất sơ đẳng về hành chính.
 
Ông Phạm Thanh Bình – Cục trưởng Cục kiểm tra sau thông quan, TCHQ ghi nhận: Một trong những điều kiện quan trọng của chương trình này chính là sự tuân thủ pháp luật, DN phải đạt được sự tin tưởng của các cơ quan nhà nước trước hết, rồi mới đến các tiêu chuẩn khác. Đây cũng là một trong những tiêu chí hàng đầu của tổ chức thương mại thế giới. Nên những DN nào chưa đạt dược tiêu chí này thì chưa đạt được độ tin tưởng. Tuy nhiên có thể nói  thêm, thực tế các quy định của ta dễ khiến các DN vi phạm (vi phạm không cố ý) vì nhiều chi tiết lặt vặt nên tác dụng giáo dục răn đe cũng không nhiều. Qua việc xét cấp DN ưu tiên thấy có những DN lớn bản thân cơ quan hải quan có niềm tin các DN đó không cố ý vi phạm pháp luật nhưng vẫn có hang loạt vi phạm lặt vặt khác. Nếu tính theo tiêu chí số lần thì bỗng dưng DN trở thành không đạt. Chính vì vậy, Thông tư 63 đã quy định rất rõ: đó là vi phạm nghiêm trọng và lớn với mức phạt trên 20 triệu đồng trở lên/lần mới bị tính và xem xét. Do vậy, các DN xứng đáng ưu tiên hoàn toàn có thể yên tâm vào sự công tâm của chính sách .