Cần 300 tỉ USD cho phát triển

Chính phủ dự báo trong năm năm tới Việt Nam cần khoảng 300 tỉ USD cho đầu tư phát triển. Trong khi đó, chuyên gia kinh tế của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) nói rằng nguồn lực thật sự cho tăng trưởng là giá trị do người dân và doanh nghiệp trong nước tạo ra.

Tại hội nghị cấp cao về kinh doanh tại Việt Nam ngày 3-5, Phó thủ tướng Hoàng Trung Hải cho biết dự báo trong năm năm tới Việt Nam cần khoảng 300 tỉ USD cho đầu tư phát triển. Đây là hoạt động trong khuôn khổ hội nghị thường niên của Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) tại Hà Nội.

Bộ trưởng Bộ Kế hoạch - đầu tư Võ Hồng Phúc cho biết điều tra Triển vọng đầu tư thế giới (WIPS) 2009-2011 của Diễn đàn thương mại và phát triển Liên Hiệp Quốc (UNCTAD) đã xác định Việt Nam là một trong 15 nền kinh tế hấp dẫn nhất đối với các nhà đầu tư nước ngoài. Những yếu tố được các nhà đầu tư đánh giá là hấp dẫn ở Việt Nam bao gồm tốc độ phát triển thị trường, khả năng thâm nhập thị trường khu vực, nhân công rẻ và ưu đãi đầu tư.

Cũng theo báo cáo về môi trường kinh doanh 2011 do Ngân hàng Thế giới và Công ty tài chính quốc tế IFC vừa thực hiện, Việt Nam được xếp thứ tư trong số 10 nền kinh tế có mức độ cải cách nhất trong năm vừa qua trên ba lĩnh vực: thành lập doanh nghiệp, cấp giấy phép xây dựng và vay vốn tín dụng.

Theo đánh giá của Diễn đàn Thương mại và phát triển Liên Hiệp Quốc, Việt Nam là một trong 15 nền kinh tế hấp dẫn nhất đối với các nhà đầu tư nước ngoài.

Không thể chỉ trông chờ vào vốn FDI, ODA

Theo Phó thủ tướng Hoàng Trung Hải, mặc dù đã đạt được những thành tựu đáng khích lệ trong thời gian qua, song Chính phủ Việt Nam nhận thức sâu sắc rằng đất nước đang phải đối mặt với rất nhiều khó khăn, thử thách.

Những bất cập của nền kinh tế như chất lượng tăng trưởng, năng suất, hiệu quả, sức cạnh tranh của nền kinh tế còn thấp; các cân đối vĩ mô chưa vững chắc; thể chế kinh tế thị trường, chất lượng nguồn nhân lực, kết cấu hạ tầng vẫn là những điểm nghẽn cản trở sự phát triển. “Bên cạnh đó là thách thức thu hẹp dần khoảng cách về trình độ phát triển so với các nước trong khu vực, là sự bắt kịp và vượt qua bẫy thu nhập trung bình” - Phó thủ tướng Hoàng Trung Hải nói.

Giáo sư Kenichi Ohno (chuyên gia kinh tế của ADB) cho rằng bẫy thu nhập trung bình xảy ra khi một nước bị mắc kẹt tại mức thu nhập đạt được nhờ có nguồn tài nguyên thiên nhiên và những lợi thế ban đầu nhất định. Ông Kenichi Ohno nói: “Tăng trưởng không thể dựa mãi vào FDI (đầu tư trực tiếp nước ngoài), ODA (hỗ trợ phát triển chính thức), tài nguyên thiên nhiên, các dự án lớn, đầu tư vào chứng khoán và bất động sản... Nguồn lực thật sự cho tăng trưởng phải là giá trị do người dân và doanh nghiệp trong nước tạo ra”.

Đề cập nguồn vốn cho nhu cầu đầu tư phát triển năm năm tới lên đến 300 tỉ USD, Phó thủ tướng Hoàng Trung Hải chia sẻ với giáo sư Kenichi Ohno là không thể chỉ trông chờ vào FDI, ODA... Đồng thời cho biết thời gian qua Việt Nam đã mở ra nhiều kênh đầu tư mới, trong đó có sự phối hợp giữa Nhà nước và khu vực tư nhân để đầu tư vào cơ sở hạ tầng (mô hình đối tác công - tư). Phó thủ tướng cũng khẳng định việc cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, chuyển đổi mô hình tăng trưởng... giải phóng và phát huy tối đa các nguồn lực trong và ngoài nước vẫn là những ưu tiên hàng đầu của Việt Nam.

Chuyên gia kinh tế Trần Du Lịch đặt câu hỏi với giáo sư Kenichi Ohno là trong những năm qua đã có rất nhiều nước tiến hành công nghiệp hóa, tuy nhiên những nước thành công không nhiều, vậy đâu là bài học cần thiết. Giáo sư Kenichi Ohno cho rằng để đưa đất nước phát triển cần những người lãnh đạo năng động và có tầm nhìn, đồng thời Việt Nam có thể học hỏi nhiều từ những thực tiễn chính sách tốt nhất của các nước láng giềng ở Đông Á. “Việc xác định quá nhiều ưu tiên phát triển sẽ đồng nghĩa với không có ưu tiên, do vậy Việt Nam cần xác định một số ít chiến lược công nghiệp chủ đạo đến năm 2020. Bên cạnh đó, Việt Nam cần học cách nghĩ và phương pháp luận để xây dựng chiến lược công nghiệp một cách hiệu quả” - giáo sư Kenichi Ohno nói.

Khuyến khích xây dựng công trình nguồn điện

Trong các phiên thảo luận chiều cùng ngày, đại diện lãnh đạo Bộ Kế hoạch - đầu tư cho biết vừa qua Thủ tướng Chính phủ đã ban hành quyết định về thực hiện thí điểm đầu tư theo hình thức “đối tác công - tư”. Chính phủ Việt Nam kỳ vọng thực hiện thành công chính sách đầu tư theo mô hình này, qua đó không chỉ thu hút nguồn vốn mà còn là trình độ công nghệ, kinh nghiệm quản lý tiên tiến, hiệu quả của khu vực tư nhân đóng góp cho phát triển kết cấu hạ tầng, dịch vụ công.

Báo cáo của Bộ Công thương cũng cho hay hiện nay ngoài các chính sách hỗ trợ Tập đoàn Điện lực Việt Nam, Chính phủ Việt Nam đã đề ra các chủ trương nhằm khuyến khích các nhà đầu tư tham gia xây dựng các công trình nguồn điện theo hình thức: hợp đồng - xây dựng - vận hành - chuyển giao (BOT) và hợp tác đầu tư công - tư (PPP). Bộ Công thương đang triển khai đàm phán và chuẩn bị hồ sơ mời thầu để phát triển 11 dự án nguồn điện theo hình thức BOT, với tổng công suất trên 13.000 MW, gồm tám dự án đã có chủ đầu tư và ba dự án đang triển khai đấu thầu chọn chủ đầu tư.

Cuối tháng 3-2011, Bộ Công thương đã phát hành hồ sơ mời thầu quốc tế để lựa chọn chủ đầu tư phát triển dự án BOT Nghi Sơn 2, ngoài ra đang chuẩn bị hồ sơ mời thầu quốc tế đối với dự án BOT nhiệt điện khí Ô Môn 2 và BOT nhiệt điện than Vũng Áng 2. Bộ Công thương cũng đang xây dựng danh mục các dự án PPP nguồn điện để huy động đầu tư như dự án nhiệt điện than Sông Hậu 1 tại Hậu Giang, dự án Quảng Trị tại tỉnh Quảng Trị và dự án Quỳnh Lập tại tỉnh Nghệ An.

Bài viết của tác giả Vũ Văn Thành - Hà Giang

Dẫn theo http://tuoitre.vn