Ngày 28.3, Phòng Thương mại & Công nghiệp VN (VCCI) và Ngân hàng Thế giới (WB) đã công bố “Báo cáo thường niên doanh nghiệp Việt Nam năm 2010”.
Nợ và cảnh báo
Theo số liệu báo cáo, số lượng DN đăng ký kinh doanh năm 2009 đạt gần 500.000 DN và năm 2010 là 555.000 DN nhưng chỉ có khoảng 249.000 DN này thực sự hoạt động. Số DN còn lại không hoàn toàn phá sản, song cũng không hoạt động kinh doanh thường xuyên. Ngay cả 12 tập đoàn kinh tế được báo cáo này nghiên cứu khảo sát cũng chưa thể hiện được vai trò “anh cả” và đủ thực lực để làm trụ cột cho nền kinh tế.
Nhìn chung trình độ phát triển của các tập đoàn tại VN chưa tương xứng; các tập đoàn hầu như không có sự tích tụ vốn; quản trị Cty cũng chưa phù hợp với mô hình tập đoàn...
Đáng ngại là nợ của một số DN nhà nước lên tới 2-3 lần so với vốn chủ sở hữu (trong khi chỉ số nợ thoả mãn kỳ vọng là dưới 1 lần); trong ngành vận tải đường thuỷ chỉ số này là 4,54 lần; xây dựng là 5,83 lần. Điều này cho thấy nhiều DN hoạt động đang dựa rất nhiều vào các khoản đi vay. “Nếu chúng ta không giám sát chặt, vốn nhà nước sẽ rơi vào những dự án kém hiệu quả, gây thất thoát, lãng phí, không chỉ làm bất ổn vĩ mô nền kinh tế mà còn ảnh hưởng tới tất cả các DN” - ông Nguyễn Đình Cung - Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế T.Ư (CIEM) - cảnh báo.
Cơ hội trong khó khăn
“Trong ba năm qua, cách ứng xử của phần lớn các DN là thu hẹp, không mở rộng sản xuất ở tầm trung và dài hạn. Phần lớn DN hoạt động cầm chừng, chấp nhận mức lợi nhuận thấp để sống sót qua thời kỳ khó khăn” - ông Nguyễn Đình Cung chia sẻ với khó khăn của các DN.
Tuy nhiên báo cáo cho rằng, thời kỳ khó khăn cũng là cơ hội để các DN cải tổ lại mình để bứt lên. Báo cáo cũng khuyến nghị các DN cần phải tự tiến hành tái cấu trúc, phân bổ lại nguồn lực để cải thiện năng suất lao động, hội nhập tốt hơn với kinh tế quốc tế. Quá trình tái cấu trúc DN phải tuân theo xu hướng dịch chuyển cơ cấu kinh tế của Nhà nước, tăng tỉ trọng của các ngành công nghiệp và xây dựng, dịch vụ.
Trong 8 ngành (sản xuất trang phục, sản xuất sản phẩm từ caosu và plastic, xây dựng, viễn thông, sản xuất hóa chất, sản xuất và phân phối điện, vận tải đường thuỷ, bảo hiểm), báo cáo chỉ ra 3 ngành có độ tích tụ kém là sản xuất trang phục, sản xuất sản phẩm từ caosu và xây dựng. Các DN hoạt động trong ngành này cần phải tập trung cải thiện năng lực lao động, đặc biệt là ngành sản xuất trang phục - nơi có các chỉ số về năng lực lao động thấp nhất trong 8 ngành. Vấn đề tái cấu trúc phụ thuộc rất nhiều vào việc tăng năng suất lao động - cải thiện chỉ số hiệu quả sử dụng lao động của DN.
Đối với các DN nhà nước trong ngành vận tải đường thuỷ, yêu cầu đặt ra là phải khẩn trương cải thiện các chỉ số thanh khoản và chỉ số bao phủ lãi để nâng khả năng thanh toán các khoản vay. Về phía Chính phủ, theo ông Nguyễn Đình Cung, các biện pháp thắt chặt tiền tệ, tài khóa, giảm bội chi ngân sách, giảm đầu tư công cần phải là ưu tiên hàng đầu để ổn định kinh tế vĩ mô, tạo điều kiện cho DN phát triển và tạo lòng tin cho thị trường.
Với DN nhà nước, chuyên gia này cho rằng, lúc này cần tăng cường giám sát và kiểm soát chặt đầu tư.
Theo http://laodong.com.vn
