
Trong báo cáo định kỳ về Khu vực đồng euro (Eurozone) vừa được công bố, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) nhận định Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) có thể giữ vai trò lớn hơn trong việc đối phó với cuộc khủng hoảng nợ công ở khu vực này, thông qua biện pháp cắt giảm thuế, mua trái phiếu và bơm thêm tiền mặt.
IMF cho rằng ECB nên được trao đầy đủ chức năng là ngân hàng cho vay cứu cánh cuối cùng nhằm phá vỡ vòng luẩn quẩn trong đó các chính phủ với "gánh" nợ lớn phải vay tiền từ các ngân hàng, và kết cục là đẩy các ngân hàng vào tình trạng dễ bị tổn thương trước những rủi ro liên quan đến trái phiếu.
Báo cáo của IMF cho rằng ECB có thể bảo vệ các nước trước khả năng khủng hoảng nợ leo thang thông qua các chính sách hỗ trợ nhu cầu trong ngắn hạn và ngăn chặn nguy cơ lạm phát, cũng như áp dụng các biện pháp đảm bảo việc lưu chuyển tiền trong Eurozone. Để tiếp tục tăng cường vai trò của mình trên các thị trường tài chính, ECB cũng có thể chịu trách nhiệm ổn định tài chính và đảm trách chức năng ngân hàng cho vay cứu cánh cuối cùng.
IMF cho rằng ECB có thể tiếp tục hạ chi phí đi vay trong khu vực, hiện ở mức cao kỷ lục 0,75%, do thể trạng kinh tế yếu và rủi ro lạm phát thấp. Theo IMF, ECB cũng có thể "thử" biện pháp nới lỏng định lượng (QE) với việc mua trái phiếu quy mô lớn. ECB có thể tiến hành chương trình mua trái phiếu của những nước đang chịu sức ép từ các thị trường tài chính trong khuôn khổ Chương trình thị trường chứng khoán. Một cách khác để giảm bớt căng thẳng trên thị trường là ECB tiến hành một đợt bơm tiền nữa thông qua chương trình tái cấp vốn dài hạn cho các ngân hàng, trong bối cảnh thị trường cho vay liên ngân hàng đóng băng.
Theo IMF, một ưu tiên cho Eurozone là tạo lập một liên minh ngân hàng, kéo theo đó là việc thành lập một cơ quan giám sát ngành ngân hàng Eurozone, lập kế hoạch đảm bảo tiền gửi chung và thành lập quỹ hỗ trợ ngành ngân hàng. Các nhà lãnh đạo Eurozone muốn ECB đảm trách việc giám sát Eurozone, song IMF khuyến nghị ECB nên giữ một vai trò trong kế hoạch đảm bảo tiền gửi.
Cùng ngày, IMF đã công bố các biện pháp mới nhằm tăng cường sự giám sát kinh tế của tổ chức này đối với các quốc gia thành viên trong nỗ lực nhằm giám sát hiệu quả hơn những rủi ro tài chính cũng như phát triển toàn cầu. Trong một tuyên bố, Tổng Giám đốc IMF Christine Lagarde nêu rõ trong môi trường kinh tế toàn cầu ngày càng nhiều thách thức và mang tính kết nối cao hiện nay, điều thiết yếu là phải có biện pháp giám sát hiệu quả nhằm sớm phát hiện các nguy cơ và đưa ra tư vấn về chính sách kịp thời. Theo bà, trong khi giám sát chính sách hối đoái của các nước thành viên vẫn là vấn đề trọng tâm của IMF, các biện pháp mới nói trên sẽ tạo cơ sở để thể chế này can dự hiệu quả hơn với các nước thành viên về chính sách kinh tế tài chính.
Ban lãnh đạo IMF cũng thông qua một quyết định mới về giám sát song phương và đa phương cũng như đưa ra một báo cáo hướng dẫn nhằm cải tiến cách thức thực thi hoạt động giám sát của IMF. Những quy định mới này sẽ được đưa vào Khoản IV các tham vấn thường niên giữa IMF và 188 nước thành viên.
Các biện pháp giám sát kinh tế mới của IMF được đưa ra trong bối cảnh thế giới đang đối mặt với nguy cơ rơi vào một cuộc khủng hoảng trên phạm vi toàn cầu mới. Trong phát biểu mới đây, Tổng Giám đốc IMF nêu rõ nền kinh tế thế giới hiện trở nên đáng lo ngại hơn so với nhiều tháng trước đây với các chỉ số hoạt động kinh tế như đầu tư, việc làm, công nghiệp… đều xấu hơn không chỉ ở các nước phát triển mà cả ở các nền kinh tế mới nổi hàng đầu như Trung Quốc, Ấn Độ và Braxin; và cảnh báo kinh tế thế giới đang tăng trưởng chậm lại với triển vọng tăng trưởng sẽ thấp hơn những dự đoán trước đó vì châu Âu không giải quyết được ổn thỏa cuộc khủng hoảng nợ của khu vực này.
Như Mai/TTXVN
Từ khóa: IMF, ECB, vai trò, đối phó, khủng hoảng nợ công