Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

 

Trong nghiên cứu mới nhất công bố ngày 12/7, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) cảnh báo hậu quả kinh tế xã hội nguy hiểm của xu hướng bất bình đẳng thu nhập đang tăng nhanh ở hầu hết các nước trên thế giới.
 

Nghiên cứu nhấn mạnh vấn đề bất bình đẳng thu nhập tăng nhanh hiện đã trở thành vấn đề nóng hàng đầu trong các diễn đàn công. Theo khảo sát của IMF ở 150 nước, bất bình đẳng thu nhập tăng nhanh ở hầu hết các nước phát triển và đang phát triển suốt nhiều thập kỷ qua. Những khoảng cách bất bình đẳng trong thu nhập giữa các khu vực trong nước và mức tăng thu nhập của nhóm thu nhập cao nhất trong xã hội cũng rất lớn kể từ thập kỷ 1980. Thu nhập thực của 10% dân số giàu nhất nước Mỹ đã tăng từ 30% năm 1980 lên 48% năm 2008 trong tổng thu nhập quốc dân của Mỹ.Xu hướng tăng cao này cũng phổ biến ở nhiều nước phát triển và đang phát triển khác. Nhiều chuyên gia kinh tế thế giới khẳng định thực tế này cũng là nguyên nhân quan trọng gây ra các cuộc khủng hoảng kinh tế và tài chính thế giới gần đây. 
 

Nghiên cứu của IMF cho rằng chính sách thuế và chi tiêu công đã có tác động rất lớn đẩy nhanh bất bình đẳng trong thu nhập ở các các nước phát triển và đang phát triển ngoài các nguyên nhân khác như toàn cầu hóa, cải tổ thị trường lao động, các tiến bộ công nghệ là tăng nhanh thu nhập của người lao động trình độ cao. Để làm dịu bất bình đẳng thu nhập ,nhiều nền kinh tế trên thế giới đã nhấn mạnh nhu cầu điều chỉnh tài chính trong đó giảm nợ công xuống mức bền vững. Trong 2 thập kỷ qua, chính sách tài chính đã góp phần làm giảm 1/3 bất bình đẳng thu nhập ở các nước thuộc Tổ chức Hợp tác kinh tế và phát triển (OECD) trong đó 2/3 mức giảm này đạt được nhờ các chính sách chuyển giao tài chính như chi phúc lợi cho trẻ em và tăng lương hưu. Tác động phân phối lại thu nhập thậm chí còn lớn hơn khi thực hiện các chuyển giao tài chính trong giáo dục và y tế.
 

Tuy nhiên, IMF cảnh báo tác động điều chỉnh bất bình đẳng thu nhập của chính sách tài chính đã giảm kể từ giữa thập kỷ 1990. Trong khi các chính sách tài chính bù lại 73% trong mức tăng 3% bất bình đẳng thu nhập trong thời gian tính đến giữa thập kỷ 1990 thì trong thời gian tính đến giữa thập kỷ 2000, các chính sách tài chính có thể chỉ còn bù lại được 53% mức tăng bất bình đẳng thu nhập. Tuy nhiên, trong thời gian từ giữa thập kỷ 1999 đến giữa thập kỷ 2000, bất bình đẳng thu nhập có thể tăng gấp 2 lần mức độ phân phối lại thu nhập này. IMF nhấn mạnh chính việc các nước giảm các phúc lợi xã hội, đặc biệt là các trợ cấp xã hội và trợ cấp thất nghiệp cùng với tỷ lệ thuế thu nhập thấp, đặc biệt đối với các mức thu nhập cao, đã dần vô hiệu hóa khả năng điều chỉnh bất bình đẳng thu nhập của các chính sách tài chính.