Kinh tế Nhật Bản tăng trưởng 1,9% trong quý III/2013

Số liệu chính thức công bố ngày 14/11 cho thấy, kinh tế Nhật Bản trong quý III/2013 tăng trưởng thực tế 1,9% so với cùng kỳ năm ngoái, và tăng trưởng 0,5% so với quý trước, do xuất khẩu yếu và chi tiêu tiêu dùng chậm lại. Trong quý II, kinh tế nước này tăng trưởng 3,8%

Về danh nghĩa, tức là đã chưa được điều chỉnh theo diễn biến giá cả, nền kinh tế Nhật Bản chỉ tăng trưởng 0,4% so với quý trước. Chỉ số giảm phát GDP, thước đo rộng hơn so với chỉ số giá tiêu dùng, giảm 0,1%, cho thấy nền kinh tế vẫn ở trong tình trạng giảm phát.

Trong quý vừa qua, tiêu dùng, chiếm phần lớn nhất với khoảng 60% trong GDP của Nhật Bản, tăng thực tế 0,1%, quý tăng thứ 4 liên tiếp, nhưng tăng chậm hơn so với mức 0,6% trong quý trước; xuất khẩu - động lực chính của tăng trưởng kinh tế - giảm 0,6%, lần giảm đầu tiên trong ba quý, chủ yếu do sự giảm sút nhu cầu ở các nền kinh tế mới nổi. Tuy nhiên, đầu tư kinh doanh - một trong ba trụ cột chính trong sự phục hồi kinh tế - tăng 0,2%.

Số liệu tăng trưởng GDP đang đặt ra nghi ngại liệu những hiệu quả của sự phối hợp chính sách của chính phủ có đang yếu dần đi. Nền kinh tế vốn trì trệ trong nhiều năm vì giảm phát của Nhật Bản mới đây đã vượt lên trước các nền kinh tế khác trong nhóm 7 nước công nghiệp phát triển, nhờ chính sách kinh tế của Thủ tướng Shinzo Abe (được gọi là Abenomics) đã giúp làm giảm giá đồng yên, thúc đẩy xuất khẩu và đưa đến sự phục hồi của thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, Nhật Bản đang từ vị trí dẫn dẫn tụt lại phía sau, khi kinh tế Mỹ tăng trưởng 2,8% trong quý III. Giới phân tích cảnh báo chương trình kích thích tăng trưởng của Nhật Bản, kết hợp giữa tăng cường chi tiêu công và nới lỏng chính sách tiền tệ, là không đủ nếu các cam kết về cải cách kinh tế như nới lỏng luật lao động hay ký kết các hiệp định tự do thương mại không được thực hiện.

Tuy nhiên, phát biểu tại một cuộc họp báo, Bộ trưởng Kinh tế Nhật Bản Akira Amari khẳng định các chính sách của chính phủ vẫn đang phát huy tác dụng và tăng trưởng GDP trong quý III cho thấy kinh tế Nhật Bản vẫn đang tiếp tục đà đi lên. Ông nói các biện pháp khẩn cấp đã tăng đầu tư công, giảm lãi suất và củng cố lòng tin. Ông cho biết chính phủ sẽ thực hiện các biện pháp để đảm bảo tăng trưởng lợi nhuận và đầu tư của doanh nghiệp, từ đó giúp lương tăng và tạo nhiều cơ hội việc làm, đưa nền kinh tế thoát khỏi tình trạng giảm phát và tiếp tục con đường phục hồi.
tang-truong
Một số nhà phân tích vẫn có quan điểm lạc quan về triển vọng kinh tế Nhật Bản. Nhà kinh tế cao cấp ở Viện nghiên cứu NLI ở Tôkyô Taro Saito cho rằng mặc dù xuất khẩu không thể trở thành động lực chính cho nền kinh tế, tốc độ tăng trưởng có thể mạnh trở lại khi chi tiêu tiêu dùng tăng trước khi thuế tiêu dùng tăng vào tháng 4/2014. Nhà kinh tế Masahiko Hashimoto ở Viện nghiên cứu Daiwa cho rằng còn quá sớm để đánh giá về Abenomics khi chi tiêu tiêu dùng vẫn ổn định trước khi quy định tăng thuế tiêu dùng có hiệu lực và xuất khẩu có hy vọng tăng khi nhu cầu ở thị trường châu Á chủ chốt phục hồi. Nhà kinh trưởng của Viện nghiên cứu Daiwa, Mitsumaru Kumagai, nói tiêu dùng tư nhân có thể thúc đẩy đáng kể tăng trưởng kinh tế vào cuối tài khóa 2013.

Trong khi đó, một số chuyên gia lo ngại về triển vọng của nền kinh tế lớn nhất thế giới, cho rằng số liệu GDP quý III không đủ mạnh để giảm thiểu tác động tiêu cực từ việc tăng thuế tiêu dùng. Nhà kinh tế trưởng Takeshi Minami ở Viện nghiên cứu Norinchukin nhận định Chính phủ Nhật Bản sẽ phải bằng mọi cách tránh để việc tăng thuế cản trở việc thực hiện mục tiêu sớm đẩy lùi lạm phát, kích thích tăng trưởng và ổn định tài chính.