Theo Bộ NN&PTNT, năm 2016 được xem là năm có nhiều bất lợi cho ngành cá tra xuất khẩu (XK) của Việt Nam. Tuy nhiên, dự báo kim ngạch XK cá tra Việt Nam cả năm 2016 vẫn đạt gần 1,7 tỷ USD, tăng 6,6% so với năm ngoái.
Giá nguyên liệu biến động thường xuyên
Theo thông tin từ Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT), trong năm 2016 khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) chịu tác động nặng nề của biến đổi khí hậu, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sản xuất nông nghiệp của vùng, trong đó, có ngành hàng cá tra.
Đầu năm, giá cá ở mức 21.000 đồng/kg, đến tháng 8/2016, giá cá tra tại ĐBSCL rớt xuống chỉ còn 18.000 đồng/kg, người nuôi lỗ từ 2.000 - 3.000 đồng/kg. Tuy nhiên, bước sang tháng 10/2016, giá cá tăng lên 22.500 đồng/kg, ngư dân không còn cá để bán.
Lo thiếu hụt nguồn cung XK, đại diện Bộ NN&PTNT cũng cho biết, nhu cầu tiêu thụ cá tra của các nước nhập khẩu tăng để phục vụ cho Giáng sinh và năm mới, trong khi đó nguồn cung lại không dồi dào nên nhiều doanh nghiệp (DN) XK đã tăng mức giá thu mua nhưng vẫn không có nguồn cung. Hiện cá tra nguyên liệu được thu mua với giá 22.500 đồng/kg, tăng gần 3.000 đồng/kg so với thời điểm cách đây 1 tháng và đây là mức giá cao nhất từ đầu năm đến nay.
Do thiếu nguyên liệu, trong tháng 11/2016, các nhà máy chế biến cá tra giảm tới 30% công suất so với tháng trước, trong khi nhu cầu của thị trường từ nay trở đi tăng tới 40%… Đây cũng là nguyên nhân khiến mục tiêu đến năm 2016 kim ngạch XK cá tra của Việt Nam đạt từ 2 – 2,3 tỷ USD khó thực hiện được.
Sự biến động của giá cá rất bất thường làm cho hàng loạt người nuôi lẫn doanh nghiệp thua lỗ, chỉ thương lái là có lãi khủng… Giá nguyên liệu biến động thường xuyên trong một biên độ lớn, song giá thức ăn, thuốc thủy sản biến động theo chiều hướng tăng chứ không giảm.
Ngoài khó khăn ở thị trường trong nước, sản phẩm cá tra XK của Việt Nam còn phải gánh chịu sự cạnh tranh từ các quốc gia nhập khẩu, đó là những rào cản phi thuế quan như thuế chống bán phá giá tại Mỹ; chương trình giám sát dư lượng kháng sinh, chất cấm tại Châu Âu (EU) cùng nhiều thị trường khác.
Riêng đối với thị trường EU, dự báo năm 2016 XK cá tra đạt 260 triệu USD, giảm 9% so với cùng kỳ năm ngoái, đây cũng là năm thứ ba liên tiếp XK cá tra vào đây chững lại và sụt giảm. Mặc dù vậy, Bộ NN&PTNT cũng đánh giá, năm nay cá tra vẫn là mặt hàng XK có mức tăng trưởng khả quan nhất trong ngành thủy sản cả về giá trị lẫn sản lượng.
Kỳ vọng thị trường Trung Quốc
Theo Bộ NN&PTNT, tính đến ngày 15/11, cá tra Việt Nam được XK sang 140 thị trường, tăng 4 thị trường so với cùng kỳ năm ngoái. Dự báo, kim ngạch XK cá tra Việt Nam cả năm 2016 đạt gần 1,7 tỷ USD, tăng 6,6% so với năm ngoái, trong đó Trung Quốc là thị trường có mức tăng trưởng tốt nhất hiện nay.
Năm 2016 cũng đã có sự thay đổi mạnh về cơ cấu thị trường, trong khi EU sụt giảm mạnh, thì Mỹ và Trung Quốc tiếp tục đi lên, nhất là Trung Quốc.
Đối với thị trường Trung Quốc, Hồng Kông, dự kiến năm 2016 kim ngạch XK đạt 305 triệu USD, tăng 90% so với năm 2015, đây cũng là thị trường có mức tăng trưởng lớn nhất của Việt Nam tính đến thời điểm hiện nay.
Ngoài Trung Quốc, Hồng Kông, Mỹ cũng là thị trường tiếp tục duy trì được mức tăng trưởng khá tốt trong nhập khẩu cá tra của Việt Nam và dự báo XK cá tra vào thị trường này trong năm 2016 đạt 366 triệu USD, tăng 16% so với năm 2015. Đây cũng là thị trường nhập khẩu cá tra lớn nhất của Việt Nam hiện nay khi chiếm 22% tổng giá trị của toàn ngành...
Bộ NN&PTNT cho biết, thời gian tới, nhu cầu nhập khẩu cá tra sẽ tăng ở hầu hết các thị trường cho đến quí I/2017 với mức tăng khoảng 20%. Đáng chú ý là XK cá tra sang thị trường châu Á, đặc biệt là Trung Quốc sẽ tăng trưởng cao gấp rưỡi thị trường Mỹ.
Đồng thời, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) cũng dự báo năm 2017, thị trường XK cá tra dù còn nhiều khó khăn nhưng sẽ tiếp tục có sự tăng trưởng, nhất là với thị trường Trung Quốc-Hồng Kông. Dự đoán ở thị trường này trong năm 2017 sẽ tiếp tục tăng trưởng 30% so với năm 2016.
Nguồn: http://thoibaotaichinhvietnam.vn
Từ khóa: Cá tra, Việt Nam, 'vượt khó', vươn lên, đem về, gần 1,7 tỷ USD.
