Cổng thông tin hội nhập kinh tế quốc tế thành phố Hồ Chí Minh

Việt Nam đang nổi lên như một trung tâm sản xuất mới của thế giới về các sản phẩm dệt may, hầu hết các nhà sản xuất may mặc lớn trên toàn cầu đang mở rộng sản xuất tại đất nước Đông Nam Á này.

Avery Dennison RBIs - nhà sản xuất nhãn mác hàng may mặc của Mỹ hay Hãng sản xuất quần áo Hàn Quốc Panko đang xây dựng nhà máy mới tại Việt Nam… được xem là kết quả của tự do hóa thương mại từ Hiệp định Quan hệ Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) trong đó cả Mỹ và Nhật Bản đều là thành viên.

Ngoài chi phí lao động thấp, việc cắt giảm​​ thuế quan trong TPP sẽ mang lại lợi ích cho các công ty dệt may đóng tại các nước mới nổi. Theo ước tính, xuất khẩu dệt may của Việt Nam sẽ tăng gấp đôi trong thập kỷ tới tính từ năm 2015 lên khoảng 55 tỷ USD.

Những dự án mới

Nhà máy của Avery Dennison RBIs tại tỉnh Long An, miền nam Việt Nam - nơi sản xuất nhãn mác cho các thương hiệu toàn cầu như Nike và Adidas - đã đi vào hoạt động từ tháng 1 năm nay với công suất in ấn 10,000 mác mỗi giờ trong đó bao gồm các thông tin về giá cả, chất liệu sử dụng. Công suất đã tăng gấp đôi so với nhà máy cũ của Avery. Ông Rishi Pardal, Phó Chủ tịch phụ trách khu vực Bắc Á cho biết Việt Nam sẽ thay thế Trung Quốc trở thành trung tâm chính về xuất khẩu hàng dệt may vào thị trường phương Tây và Nhật Bản.

Trong khi đó, Công ty Panko Hàn Quốc đang xây dựng nhà máy mới ở tỉnh Quảng Nam, thuộc miền trung Việt Nam trị giá 100 triệu USD. Panko mở rộng hoạt động nhằm đáp ứng các đơn hàng ngày càng tăng từ các thương hiệu may mặc lớn như Uniqlo. Ông Choi Jae-ho - Giám đốc Panko Việt Nam cho biết doanh thu của công ty đã tăng 30% trong năm qua và kỳ vọng tiếp tục đạt mức tăng trưởng ấn tượng này trong năm nay.

Trung Quốc vẫn chiếm ưu thế trong ngành may mặc châu Á với tổng giá trị xuất khẩu 30 nghìn tỷ yên. Con số này vượt xa xuất khẩu dệt may hàng năm của Ấn Độ, nước xuất khẩu dệt may lớn thứ hai châu Á, chỉ với khoảng 5 nghìn tỷ yên.

Tuy nhiên, chi phí lao động tăng cao, tăng gấp đôi trong vòng 5 năm qua, đang đe dọa vị thế thống trị của Trung Quốc tại khu vực. Năm ngoái, kim ngạch xuất khẩu dệt may của Trung Quốc đã giảm lần đầu tiên sau 6 năm, báo hiệu các nhà sản xuất dệt may đang tìm kiếm điểm đến mới có chi phí thấp hơn.

Rõ ràng Việt Nam có tiềm năng trở thành một đối thủ cạnh tranh lớn trước uy quyền của Trung Quốc trong sản xuất và xuất khẩu dệt may. Ngoài chi phí lao động thấp, thấp hơn gần 60% so với Trung Quốc, thì Hiệp định TPP - dự kiến có hiệu lực vào năm 2018 sẽ giúp tăng cường hơn nữa vị thế cạnh tranh của Việt Nam.

Ví dụ, TPP ngay lập tức sẽ loại bỏ 20-70% thuế quan đối với những mặt hàng xuất khẩu từ Việt Nam sang thị trường Mỹ. Lợi thế của việt Nam sẽ tiếp tục được củng cố khi nước này đạt được Hiệp định thương mại tự do với Liên minh châu Âu (EU) hiện đang ở vào giai đoạn phê chuẩn.

Để đạt được lợi ích nhiều nhất từ​​ cắt giảm thuế quan theo TPP, một quốc gia cần xây dựng được ngành công nghiệp dệt may ở cả khu vực thượng nguồn và hạ nguồn. Điều này đồng nghĩa Việt Nam cần có ngành sợi, nhuộm lẫn may phục vụ cho ngành công nghiệp này.

Huntsman Textile Effects, chi nhánh của nhà sản xuất thuốc hóa chất nhuộm hàng đầu đang tìm cách tận dụng những cơ hội kinh doanh mới tại Việt Nam. Huntsman phải vận chuyển thuốc nhuộm vải từ kho tại Thái Lan sang Việt Nam và cần từ 2-3 tuần mới có thể đáp ứng được đơn hàng. Năm ngoái, Huntsman đã mở kho ngoại quan của mình tại tỉnh Đồng Nai, miền nam Việt Nam, nhằm giảm thời gian giao hàng xuống còn 4 ngày làm việc.

Cơ hội và hành động cho các nhà đầu tư nước ngoài vào lĩnh vực dệt may Việt Nam

Vì Trung Quốc không tham gia TPP nên các công ty dệt may Trung Quốc cũng đang mở rộng hoạt động của mình tại Việt Nam.

Texhong - Tập đoàn Dệt may lớn của Trung Quốc đã chi 600 triệu nhân dân tệ, tương đương 92,6 triệu USD để xây dựng cơ sở sản xuất mới tại miền bắc Việt Nam, bắt đầu với công đoạn sản xuất sợi. Ông Hong Tianzhu, Chủ tịch tập đoàn Texhong cho biết công ty ông sẽ tìm cách trở thành một đối thủ lớn tại Việt Nam.

Các nhà sản xuất da giày cũng đang mở rộng hoạt động tại Việt Nam. Công ty Pou Chen của Đài Loan, nhà sản xuất giày dép lớn nhất thế giới, trong đó Nike và nhiều thương hiệu khác cũng là khách hàng của Pou Chen, đã nâng tỷ trọng sản phẩm được sản xuất tại Việt Nam lên đến 42% tính đến cuối năm 2015 so với tỷ lệ 25% được sản xuất tại Trung Quốc.

Việt Nam cũng chiếm 51% sản lượng của Feng Tay, doanh nghiệp đối thủ Pou Chen Đài Loan, trong 3 tháng đầu tiên của năm 2016.

Thách thức

Việt Nam cũng đang phải đối mặt với những khó khăn trong việc biến mình trở thành người khổng lồ trong ngành dệt may toàn cầu, cụ thể: Mức lương tối thiểu nội địa đang tăng ở mức hai chữ số, đi cùng với đó là ngành công nghiệp hóa dầu kém phát triển đã ảnh hưởng đến năng lực sản xuất của ngành dệt may.

Nếu muốn trở thành trung tâm dệt may mới của thế giới, Việt Nam cần nhanh chóng nâng cấp cơ cấu công nghiệp của mình, đồng thời duy trì khả năng cạnh tranh về giá khi xuất khẩu hàng dệt may.

Các nước châu Á khác đang cố gắng được hưởng lợi từ TPP. Kể từ khi thỏa thuận kết thúc đàm phán, Indonesia, Thái Lan và Philippines đã lần lượt công bố ý định tham gia hiệp định này. Các nước trong khu vực rõ ràng đang cảm thấy áp lực để theo kịp nước láng giềng của mình trong cuộc chơi cạnh tranh thương mại toàn cầu.

Đầu tư nước ngoài vào công nghiệp dệt may của Việt Nam đạt 5,7 tỷ USD trong năm 2014-15, tương đương gần 70% đầu tư tích lũy trong 20 năm qua. Mức tăng trưởng ấn tượng này không thể kết luận là nhờ vào TPP, nhưng rõ ràng các hiệp định thương mại tự do mà Việt Nam tham gia chính là nhân tố chính.

Trong bối cảnh đó, câu hỏi được đặt ra là liệu các nhà sản xuất dệt may của Nhật Bản đang hoạt động tại các nước như Thái Lan và Indonesia có nên cân nhắc quyết định mở rộng đầu tư sang Việt Nam hay chờ đợi và kỳ vọng các quốc gia này sẽ tham gia vào sân chơi TPP.

Nguồn : http://asia.nikkei.com/ - HP

Từ khóa: Việt Nam, nổi lên, ứng cử viên, hàng đầu, xuất khẩu, dệt may.